o’zbekistonning tabiiy sharoiti va resurslarini iqtisodiy geografik baholash

PPTX 22 pages 1.7 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 22
o’zbekistonning tabiiy sharoiti va resurslarini iqtisodiy geografik baholash. o’zbekistonning tabiiy sharoiti va resurslarini iqtisodiy geografik baholash. taqdimot topshiriqlar: 1. o’zbekiston respublikasining tabiiy sharoiti va tabiiy boyliklari 2. o'zbekiston yerusti tuzilishi, tabiiy sharoitini baholash. 3. o’zbekistonning mineral hom ashyo resurslari va ulardan foydalanishni tahlil qilish. 4. o’zbekiston tabiiy boyliklarining xalq xo’jaligidagi ahamiyatini tushuntiring. tabiiy resurs (fransuzcha “resurs”, ya’ni imkoniyat ) - tabiat elementlari bo’lib, ijtimoiy ishlab chiqarishning hozirgi rivojlanish darajasida jamiyat, xususan, inson ehtiyojlarini qondirishda foydalaniladigan yoki foydalanishi mumkin bo’lgan tabiiy sharoitlar majmuasining bir qismi, tabiiy muhitning muhim komponentlari hisoblanadi. tabiiy resurslar ishlab chiqarish, xo’jalik shakllanishida birlamchi hisoblanadi. resurslarsiz xo’jalik ham, ishlab chiqarish ham bo’lmaydi. shu bois, ularni eng avvalda o’rganish lozim. tabiiy resurslarning paydo bo’lishini tabiiy jarayon ekanligini va uning ulkan iqtisodiy ahamiyatini hisobga olib, quyidagicha klassifikatsiya shakllantirilgan: genetik klassifikatsiya mineral (foydali qazilmalar); suv; yer (shu jumladan tuproq); biologik (o’simlik va hayvonot dunyosi); iqlimiy va kosmik (quyosh nur va issiqligi, …
2 / 22
ishtirok etmaydi, undan moddiy ne’matlar yaratilmaydi; tabiiy sharoit aholi yashashi va ishlab chiqarishni joylashtirish uchun sifat ko‘rsatkichlar kasb etadi, ya’ni u qulay yoki noqulay bo‘lishi mumkin. masalan, joyning iqlimi, yer usti tuzilishi kabilar uning tabiiy sharoitini ifodalaydi. tabiiy resurslar esa (resurs-zahira, boylik) ishlab chiqarish jarayonida bevosita ishtirok etadi va ular miqdor ko‘rsatkichlariga ega bo‘ladi. tabiiy sharoit va tabiiy resurs tabiiy resurslar tugaydigan va tugamaydigan qismlarga, tugaydiganlari esa, o‘z navbatida, tiklanadigan va tiklanmaydiganlarga bo‘linadi. chunonchi, o‘rmon, suv, tuproq va boshqalar nisbatan uzoq muddatda qayta tiklanishi mumkin. tabiiy resurslarning bunday xususiyatlari ulardan oqilona foydalanishni taqozo etadi. biroq unutmaslik lozimki, tabiiy geografik komponentlarning tabiiy sharoit yoki resurs ekanligi ulardan qaysi maqsadda foydalanishga bog‘liq. shu sababdan ma’lum bir sohada tabiiy sharoit hisoblangan komponent boshqa sohada resurs bo‘lishi mumkin. iqlim yoki relef sanoat geografiyasi nuqtai nazardan umumiy tarzda tabiiy sharoit sanalsa, qishloq xo‘jaligi uchun (harorat, namlik, tuproq) muhim agroiqlimiy resurslar hisoblanadi. huddi shunday, quyosh nuri, …
3 / 22
ilmadan 235 tasi uglevodorodli, 151 tasi metalli, yettitasi ko‘mirli, 55 tasi tog‘-kon, 34 tasi tog‘-kimyo va 30 tasi yarim qimmatbaho ashyoli, 764 tasi turli yo‘nalishdagi qurilish materialli va 619 tasi yer osti mineral suvlidir. shuni ta'kidlash lozimki, o‘zbekiston oltin zaxirasi bo‘yicha jahonda 10-o‘rinda, qazib olish bo‘yicha esa 11-o‘rinda boradi. oltin qazib olish hududlariga quyidagilar kiradi: qizilqumdagi foydali qazilmalar (muruntog‘, metenboy, chuqurquduq, ajibugut, omontog‘, ko‘kpatas, va boshqalar), samarqanddagi (chormiton, sarmich, biron, marjonbuloq) va toshkent viloyatida (kuchbuloq, qayrag‘och, qizilolmasoy, kavladi, pirmirob, kuzaksoy va boshqalar). tabiiy resurslar bilan ta’minlanganlik darajasini aniqlash tabiiy resurslar bilan ta’minlanganlik deganda, tabiiy resurslarning umumiy ko‘lami ko‘rsatkichlari bilan ulardan foydalanish miqdori o‘rtasidagi nisbat tushuniladi. u tabiiy resursning necha yillargacha yetishi yoki resurs zaxirasining aholi jon boshiga qanchadan to‘g‘ri kelishi ko‘rsatkichlari bilan ifodalanadi. bu yerda: ren = resursning qancha muddatga yetishi; 1 = qazib chiqarish hajmi inobatga olinadigan vaqt hisobi (yil); ∑r = jami aniqlangan resurs zaxirasi; rd = yillik …
4 / 22
ozligiga ko’ra ko’rsatkich baholanadi masala: germaniya federativ respublikasining aholisi 81 mln kishidan ortiq bo’lib, bir necha yillardan buyon aholi deyarli o’zgarmayapti. agar mamlakatdagi toshko’mir zaxirasi 300 mlrd tonnani tashkil etsa, aholi jon boshiga to’g’ri keluvchi toshko’mir miqdorini aniqlang. e’tiboringiz uchun rahmat!!! image1.jpg image2.jpg image11.jpeg image8.png image9.png image10.jpeg image12.jpg image13.jpg image14.png image15.png image16.png image17.png image18.png image19.jpeg /docprops/thumbnail.jpeg
5 / 22
o’zbekistonning tabiiy sharoiti va resurslarini iqtisodiy geografik baholash - Page 5

Want to read more?

Download all 22 pages for free via Telegram.

Download full file

About "o’zbekistonning tabiiy sharoiti va resurslarini iqtisodiy geografik baholash"

o’zbekistonning tabiiy sharoiti va resurslarini iqtisodiy geografik baholash. o’zbekistonning tabiiy sharoiti va resurslarini iqtisodiy geografik baholash. taqdimot topshiriqlar: 1. o’zbekiston respublikasining tabiiy sharoiti va tabiiy boyliklari 2. o'zbekiston yerusti tuzilishi, tabiiy sharoitini baholash. 3. o’zbekistonning mineral hom ashyo resurslari va ulardan foydalanishni tahlil qilish. 4. o’zbekiston tabiiy boyliklarining xalq xo’jaligidagi ahamiyatini tushuntiring. tabiiy resurs (fransuzcha “resurs”, ya’ni imkoniyat ) - tabiat elementlari bo’lib, ijtimoiy ishlab chiqarishning hozirgi rivojlanish darajasida jamiyat, xususan, inson ehtiyojlarini qondirishda foydalaniladigan yoki foydalanishi mumkin bo’lgan tabiiy sharoitlar majmuasining bir qismi, tabiiy muhitning muhim komponentla...

This file contains 22 pages in PPTX format (1.7 MB). To download "o’zbekistonning tabiiy sharoiti va resurslarini iqtisodiy geografik baholash", click the Telegram button on the left.

Tags: o’zbekistonning tabiiy sharoiti… PPTX 22 pages Free download Telegram