deformatsiyaning potensial energiyasi va qattiq jismlar deformatsiyasi

DOCX 18 pages 431.0 KB Free download

18 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 431.0 KB

File type DOCX

Pages 18

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 18

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi __universiteti ro’yxatga olindi №__________ ro’yxatga olindi №__________ “_____” ____________20 y. “_____” ____________20 y. “___________________________ “ kafedrasi “_____________________________ “ fanidan kurs ish i mavzu:________________ bajardi:_________________________________ tekshirdi:_______________________________ ______________ - 20___ deformatsiyaning potensial energiyasi. qattiq jismlar deformatsiyasi. plastik deformatsiya. cho’zilish va siqilish. cho’zilish deformatsiyasi. kirish 1) deformatsiyaning potensial energiyasi 2) qattiq jismlar deformatsiyasi. 3) plastik deformatsiya. cho’zilish va siqilish. cho’zilish deformatsiyasi. x u l o s a adabiyotlar kirish muhtaram prezidentimiz “mamlakatimiz va jamiyatimizning zamon talablari darajasida rivojlanishiniilm-fansiz tasavvur qilish qiyin. ilm-fan taraqqiyotida fundamental tadqiqotlar muhim ahamiyat kasb etadi. aynan ular orqali yangi bilimlar o’zlashtiriladi va nazariyalar shakllantiriladi, kelgusi amaliy tadqiqotlar va oshirilayotgan tadqiqotlarning hammasini ham ilm-fanning bugungi yuqori rivojlanish darajasiga to’la javob beradi, deb bo’lmaydi’ deb barcha sohadagi kabi ta’lim tizimida ham islohotlarni amalga oshirish davr talabi ekanliigini ta’kidladi . shu o’rinda birinchi prezidentimiz i.a.karimovning quyidagi so’zlarini keltirish joiz : men yoshlarimizga, mening bolalarimga …

2 / 18

tayyorlamasak, bugungi kunda, butun dunyoni qamrab olgan moliyaviy iqtisodiy inqiroz davrida yurtimizda tinchlikni saqlab, iqtisodiyotimizning barqaror o’sish sur’atlarini taminlashga, ayni shunday og’ir sharoitda xalqimiz hayotining tobora yuksalishiga erisha olarmidik. yo’q, albatta. shunday ekan biz yoshlar bizga yaratilgan imkoniyatlardan unumli foydalangan holda o’qib izlanishimiz va olgan bilimlarimizni amalda qo’llay olishimiz kerak. 1.deformatsiyaning potensial energiyasi deformatsiya (lot. deformatio — buzilish) — 1) fizikada — tashqi kuch, temperatura, elektr va magnit maydonlari taʼsirida jism shakli va oʻlchamlarining oʻzgarishi. elastik va plastik xillari bor. tashki kuch taʼsiri toʻxtagandan keyin deformatsiya yoʻqolsa (jism oʻz holiga qaytsa) elastik deformatsiya., saqlansa (jism oʻz holiga qaytmasa) plastik deformatsiya . yuz beradi. elastiklik va plastiklik nazariyasida qattiq jism deformatsiyasiga oid harakat va kuchlanish oʻrganiladi. elastik deformatsiyalanuvchi qattiq jism yoʻq, har qanday qattiq jism tashqi kuch taʼsirida plastik deformatsiyalanadi. plastik deformatsiya temperatura, tashki kuch va deformatsiya. tezligiga bogʻliq. tashki kuch maʼlum vaqt davomida bir xil taʼsir qilib tursa, deformatsiya vaqt …

3 / 18

iq jismlarga xos bo‘lgan fizikaviy jarayon. polimerlar ham tashqi ta’sir natijasida mexanik xossasi o‘zgaradi. deformatsiya bizga mazmunan qaytuvchi va qaytmas bo‘ladi. polimerlar buyuqori chastotali birikmalar bo‘lib, qaytuvchi deformatsiyaga ega bo‘ladi polimerlar yuqori elektrik xususiyatga ham ega bo‘ladi. deformatsiya turlariga to‘xtalamiz. cho‘zilish deformatsiyasi cho‘zilish darajasi bilan xarakterlanadi. λ =l/l0 (1) bu iofoda cho‘zilish deformatsiyasini ko‘rsatadi. nisbiyuzayish: (2) deformatsiya turlari: cho’zilish, siqilish, egilish, buralish, siljish va hokozo. quyida bir nechta deformatsiya turlarining sxemasi va formulalari keltirilgan: cho’zilish chiziqli siljish =(l/l0) hajmiy siqilish =v/v0 qisqa vaqtda uzayish agar polimerning uzunligi tashqi kuch tasirida 1 sm cho’zilsa bu 100 % ga cho’zilgan bo’ladi. polimer-100% cho‘zilgan ekan. polimer siljish deformatsiyasida l0 o‘zgarmaydi. hajmiy siljish yoki cho‘zilish deformatsiyaasida – deformatsiya siqilish koeffitsiyenti bilan harakterlanadi. deformatsiya – polimerlarda ko‘zlangan foyda bo‘ladi. agar polimerning shakli silindr ko‘rinishida bo‘lsa, uning dastlabki holati p0-tashqi deformatsiya kuchi, πr2-ta’sirida kuchlanish vujudga keladi. (3) diformatsiya tasirida cho‘zilish kuzatiladi. natijada deformatsiyalangandan keyingi yuzi qisqaradi. …

4 / 18

salariga to’xtalamiz. termodinamik qonunlarga muvofiq turli tizimlarda o’z-o’zidan yuz beradigan barcha jarayonlar oxir oqibatda muvozanat holatiga yaqinlashadi. tizimli nomuvozanat holatdan muvozanat holatga o’tishi relaksatsion jarayon deb yuritiladi. barcha real tizimlarning mexanik xossalari relaksatsion tavsifga ega bo’ladi. plimerlaryuqori elastik holatda bir qator relaksatsion jarayonlarni namoyon qiladi: 1. polimerlarga yuqori kuchlanish berilsa, unda oqish jarayoni kuzatilmasa, bunday kuchlanish ma’lum muvozanatli yuqori elastik deformatsiyaga mos keladi. ammo tizim doimiy kuchlanishga mos keladigan muvozanatli yuqori elastikli deformatsiyaga darxol erishmaydi. 2. polimerlar juda katta tezlikda deformatsiyalansa va shu holatga ushlab turilsa, unda kuchlanish vujudga keladi va uning boshlang’ich miqdori muvozanatli kuchlanishdan ancha yuqori bo’ladi. vaqt o‘tishi bilan guruhlarni qayta joylashishi tufayli namunadagi kuchlanish pasayib boradi. bu jarayon kuchlanish relaksatsiyasi deyiladi. 3. polimer namunaga o’zgaruvchan kuchlanish masalan: sinusoidal qonun bo’yicha ta’sir etsa, unda ta’sir etuvchi kuchlanishning ikki miqdori, ya’ni amletudasi va chastota bilan tavsiflanadi. balki chastota o’rniga, tebranish davri qo’yilishi mumkin. kuchlanishni davriy ravishta ta’sir etishi …

5 / 18

lga oshisha ulgurmaydi va oqibatda deformatsiya miqdori muvozanatli miqdordan kichik bo’ladi. shuningdek kuchlanish oshisa vaqt cheklanganligi tufayli deformatsiya qayta tiklanishga to’liq amalga oshishiga ulgirmaydi. bunda deformatsiya miqdori muvozanatli miqdordan katta bo’ladi. natijada nomuvozanatli deformatsiya o’zgarishlarida kuchlanish cho’zilish bog’lanish grafigi bir-biriga mos kelmaydi. rasm.4.2.6. bu bog’lanish halqasi-gisterezes halqasi deb yuritiladi. gistirezes halqasining yuzasi - ikkita kuchlanish ta’sir etganda va kuchlanishni olib tashlaganda bajarilgan ishlar orasidagi farq ekan. sarflangan energiya issiqlikka aylanadi, kuchlanish o’zgaruvchan bo’lsa, sinusoidal qonun bo’yicha o’zgaradi. sarflangan ish a=π𝜎0 ε0 sinφ ga teng bo’ladi. ish qancha katta bo’lsa, kuchlanish va deformatsiya orasidagi farq shunchalik katta bo’ladi. 2.qattiq jismlar deformatsiyasi mexanika bo`limida qattiq jism deformatsiyasiga to`xtalib o`tilgan edi. shuni ta’kidlash lozimki jism na faqat tashqi kuch, balki qizitish va sovitish natijasida ham o`z shaklini, va demak ichki energiyasini o`zgartirishi mumkin. tashqi kuchlar ta’sirida, qizitilganda yoki sovitilganda jism hajmining va shaklining o`zgarishiga qattiq jismning deformatsiyasi deyiladi. deformatsiyalovchi sabab olingandan so`ng jism …

Want to read more?

Download all 18 pages for free via Telegram.

Download full file

About "deformatsiyaning potensial energiyasi va qattiq jismlar deformatsiyasi"

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi __universiteti ro’yxatga olindi №__________ ro’yxatga olindi №__________ “_____” ____________20 y. “_____” ____________20 y. “___________________________ “ kafedrasi “_____________________________ “ fanidan kurs ish i mavzu:________________ bajardi:_________________________________ tekshirdi:_______________________________ ______________ - 20___ deformatsiyaning potensial energiyasi. qattiq jismlar deformatsiyasi. plastik deformatsiya. cho’zilish va siqilish. cho’zilish deformatsiyasi. kirish 1) deformatsiyaning potensial energiyasi 2) qattiq jismlar deformatsiyasi. 3) plastik deformatsiya. cho’zilish va siqilish. cho’zilish deformatsiyasi. x u l o s a adabiyotlar kirish muhtaram prezidentimiz “mamlakatimiz va jamiyatimi...

This file contains 18 pages in DOCX format (431.0 KB). To download "deformatsiyaning potensial energiyasi va qattiq jismlar deformatsiyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: deformatsiyaning potensial ener… DOCX 18 pages Free download Telegram