radioaktivlik mavzusidagi kurs ishi

DOCX 23 pages 51.6 KB Free download

23 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 51.6 KB

File type DOCX

Pages 23

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 23

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi __universiteti ro’yxatga olindi №__________ ro’yxatga olindi №__________ “_____” ____________20 y. “_____” ____________20 y. “___________________________ “ kafedrasi “_____________________________ “ fanidan kurs ishi mavzu:________________ bajardi:_________________________________ tekshirdi:_______________________________ mavzu: radioaktivlikning dolzarb va yechilmagan muammolari reja: kirish asosiy qism 1. radioaktivlik yemirilish qonunlari. 2. aktivlik. sun’iy nurlanish. 3. radioaktivlikning turlari. 4. radioaktivlikning qo’llanilishi xulosa foydalanilgan adabiyotlar ro’yhati kirish ishning dolzarbligi. bizga ma`lumki, o’zbekiston hukumati, shaxsan muxtaram prezidentimiz islom abdug’anivich karimov respublikamiz mustaqillikka erishgan dastlabki kunlaridanoq, ayniqsa, so’ngi yillarda ma`naviyat va ma`rifat masalalariga, ta`lim tizimini takomillashtirib, uni jahon andozalariga muofiqlashtirish bo’yicha ibratli ishlarni amalga oshirmoqdalar. o’zbekiston respublikasi bozor munosabatlariga o’tishi sharoitida xalq xo’jaligini rivojlantirish, kishilarning turmush farovonligini ta`minlashda tabiiy resurslardan oqilona foydalanish, qazib olingan mineral xomashyolar ko’rinishida emas, balki ularni qayta ishlab, turli sifatli, raqobatbardosh tayyor mahsulotlarga aylantirib, xalq xo’jaligi aborotiga kiritish va dunyo bozoriga olib chiqish juda katta iqtisodiy ahamiyatga egadir. ishning maqsadi. shuning uchun ilmiy—texnika taraqqiyotini …

2 / 23

lar. hozirgi zamon fani va texnikasining jadal ravnaqi fizik-texnik hodimlarining nihoyatda bilim saviyaga ega bo’lishini, binobarin, oliy o’quv yurtlarida ularni tayyorlash usul uslubini mutassil takomillashtirishni taqozo etmoqda. bu muammoni hal etishda, ya`ni talabalarni samarali o’qitishda mashg’ulotlarda nazariya bilan amaliyotni puxta, birga qo’shib olib borish ayniqsa muhim ahamiyatga ega, chunki amaliy ishlarni izchil o’tkazish talabalarning ma`ruza darslarida olgan bilimlarini mustahkamlash imkonini beradi. yadro fizikasida radioaktivlikni tushinish va u haqida tasavvurga ega bo’lish uchun geliy atomini − vodorod atomini biriktirish natijasida hosil qilish yo`li bilan ko’rib chiqamiz. bizga ma’lumki, vodorod atomi bitta planetar elektron va yadrodagi protondan tashkil topgan. geliy atomida esa, ikkita planetar elektron va uning yadrosida ikkita proton, ikkita neytronlar mavjuddir. xullas kalom, geliy atomi to’rtta vodorod atomiga ekvivalentdir yoki to’rt atom birikmalariga egadir. yuqorida qilingan hisob-kitoblar shuni ko`rsatadiki, geliy yadrosi paydo bo`lish jarayonida 0,030359 m.a.b. energiyaga aylanadi. shu tarzda quyosh o’z energiyasini qayerdan olayotganini tushinish mumkin bo`ladi. 1896-yilda fransuz …

3 / 23

qarama - qarshi tomonga burilgan nurlar turli ishorali elektr zaryadiga ega bo`lishi kerak. uchinchi nurlarning xususiyati rentgen nurlariga o’xshab ketadi, chunki rentgen nurlariga ham magnit maydon ta’sir qilmas edi. o’rganish predmeti. radioaktivlikni har tomonlama tekshirish natijasida musbat elektr zaryadiga ega bo’lgan radioaktiv nurlar α - zarralar ekanligi aniqlandi. α - zarralar−o’z elektronlarini yo`qotgan geliy atomlaridir. manfiy zaryadga ega bo`lgan zarralar elektronlar oqimi ekan, ular β - zarralar deb nom oldi. magnit maydon ta’siriga uchramagan nurlar chastotasi yuqori bo`lgan γ - nurlardir. α – zarralar faqat atom yadrosi tarkibi o’zgarishi tufayli chiqishi mumkin. shuningdek, β - nurlarning chiqishi ham element xususiyatining o’zgarishi, uning boshqa elementga aylanishi bilan bog`langan. γ - nurlarning manbai ham yadrodagi o’zgarishlardir. demak, chiqayotgan hamma radioaktiv nurlar atom yadrosidagi o’zgarishlar tufayli vujudga keladi. atom yadrosi ikki turga bo`linadi stabil va nostabil. stabil yadrolarni parchalash uchun tashqaridan katta kuch sarflanishi zarur. nostabil yadrolar esa, vaqt o`tishi bilan o’z-o’zidan elementar …

4 / 23

alalariga qaratiladi. bu pedagogik texnologiyani radioaktiv yemirilish qonunlarini o`qitishni amalga oshirish uchun zamonaviy texnik vositalaridan qo`llanildi. bu vakalabr diplom ishining asosiy ma’nosida shundan iborat. radioaktivlik radioaktivlik yemirilish qonunlari radioaktivlik vaqtida yadro bir holatdan ikkinchi holatga o’tadi, bu bilan yadro o’z tarkibida bo 'lgan va radioaktivlik vaqtida vujudga keluvchi zarralar (masalan: alfa, proton, beta, …) yengil yadrolar hamda fotonlarni chiqarishi mumkin. buning natijasida yemirilayotgan yadrolaming tarkibi yoki ichki energiyasi o’zgaradi. radioaktivlik tabiiy sharoitda ro’y berib qolmay, uni sun’iy yo’l bilan ham hosil qilish mumkin. ammo ikkala radioaktivlik orasida farq yo’q. radioaktivlik qonunlari radioaktiv izotopning qanday olinishiga bog’liq emas. radioaktivlik yadroning ichki xususiyati bo lib, har bir yadro o’ziga xos yemirilish turi, intensivlikka ega. radioaktivlik xususiyati tashqi ta’sirlarga (temperatura, bosim, elektr yoki magnit maydon) bog"liq emas. ko’pgina radioaktiv yadrolar nishon yadroni turli tezlashtirilgan zarralar bilan bombardimon qilishlik bilan hosil qilinadi. dastlabki radioaktiv nurlanishlar tahlili tabiiy radioaktivlik vaqtida alfa, beta zarralar va qisqa …

5 / 23

ga ega bo 'lgan jarayondir. yemirilayotgan yadrolardan qaysi birini qachon yemirilishini ayta olmaymiz. lekin vaqt birligi ichida nechtasi ycmirilishini aniqlash mumkin, shuning uchun radioaktivlikni yemirilish ehtimoligiga ko’ra, o’rganish mumkin. radioaktiv yadrolar qarimaydi, yoshga ega emas, yemirilish intensivligi vaqt birligida yemirilgan yadrolar soniga bog’liq. vaqt birligida yemirilayotgan ( ) radioaktiv yadrolarning soni shu radioaktiv yadrolarning umumiy soni ga proporsional. masalan, vaqt oralig’ida ga kamayayotgan bo’isa: bo 'ladi. bu yerda - radioaktiv yemirilish doimiysi, lchami , vaqt birligida yemirilishlar soni, nisbiy kamayish tezligini ifodalaydi; manfiy ishora vaqt o’tishi bilan radioaktiv yadrolar sonining kamayishini rsatadi. (3.1.1) terglamani yechish uchun quyidagicha yozamiz: integrallasak (3.1.2) formula radioaktiv yemirilish qonuni deyiladi. bu qonunga ko’ra, radioaktiv yadroning modda miqdori vaqt o’tishi bilan eksponensial ravishda kamayib boradi. formula istalgan vaqt momentida yemirilish ehtimoligini aniqlashi mumkin. lekin formula orqali radioaktiv yadrolarning yemirilish intensivliklarini bevosita taqqoslab bo 'lmaydi, u aniq fizik ma’noga ega emas. shu maqsadda yarim yemirilish tushunchasi kiritilgan. …

Want to read more?

Download all 23 pages for free via Telegram.

Download full file

About "radioaktivlik mavzusidagi kurs ishi"

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi __universiteti ro’yxatga olindi №__________ ro’yxatga olindi №__________ “_____” ____________20 y. “_____” ____________20 y. “___________________________ “ kafedrasi “_____________________________ “ fanidan kurs ishi mavzu:________________ bajardi:_________________________________ tekshirdi:_______________________________ mavzu: radioaktivlikning dolzarb va yechilmagan muammolari reja: kirish asosiy qism 1. radioaktivlik yemirilish qonunlari. 2. aktivlik. sun’iy nurlanish. 3. radioaktivlikning turlari. 4. radioaktivlikning qo’llanilishi xulosa foydalanilgan adabiyotlar ro’yhati kirish ishning dolzarbligi. bizga ma`lumki, o’zbekiston hukumati, shaxsan muxtaram prezidentimiz islom abdug’anivich karimov respublikamiz mustaq...

This file contains 23 pages in DOCX format (51.6 KB). To download "radioaktivlik mavzusidagi kurs ishi", click the Telegram button on the left.

Tags: radioaktivlik mavzusidagi kurs … DOCX 23 pages Free download Telegram