psixologiya (3359)

PDF 10 pages 236.5 KB Free download

10 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 236.5 KB

File type PDF

Pages 10

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 10

7- mavzu: go’daklik davrining psixologik xususiyatlari reja: 1. go‘daklik davrining psixologik xususiyatlari. 2. go‘dak va muloqot. 3. go‘daklik davrida kognitiv va perseptiv jarayonlarning rivojlanishi go’daklik davrining psixologik xususiyatlari. go’dakning hayotiy faoliyati va taqdiri uni qurshagan, parvarishlaydigan katta yoshdagilarga bevosita bog’liq bo’lib, uning barcha ehtiyoj va talablari faqat shular tomonidan qondiriladi. kattalar go’dak uchun yaratgan ob’ektiv va sub’ektiv shart-sharoitlar uning o’sishini belgilovchi muhim turtki vazifasini o’taydi. atrof muhitning xususiyat va xossalarini kattalar go’dakning psixik dunyosiga singdiradi. ta’sir o’tkazishning keyingi murakkabroq bosqichida bola kattalar yordami bilan o’tirish, o’rnida dumalash tik turish ovqatlanish qurollaridan to’g’ri foydalanishni, uzluksiz va mazmunli harakatlarni amalga oshirishni o’rganadi. fransuz psixologi anri vallon go’dakda ijtimoiy ta’sirlanish ortib borishini atroflicha tadqiq qilgan olimdir. uning ta’kidlashicha, yarim yoshli bolada boshqa odamlardan farqli ravishda javob reaksiyasi (ta’siri) o’zining yuqori bosqichiga ko’tariladi. bola 6 oyligida boshqa kishilarning imo-ishorasiz ta’siriga javob berishi (ta’sirlanishi) 50% ni tashkil qiladi, yetti oyligida esa aynan shu reaktsiya 20% …

2 / 10

lashuviga turtki bo’ladi. go’dak hayotining dastlabki oylaridan boshlaboq, o’yin faoliyati uning hayotida muhim o’rin egallaydi va go’dakda ko’rib va eshitib idrok qilish uquvini o’stiradi, jismlarning rangi, shakli, katta-kichikligini ajrata olish qobiliyatini rivojlantiradi. o’yin faoliyati go’dakning borliqni bilishda va uni aks ettirishda muhim rol o’ynaydi. go’dakning kattalar bilan uzviy bog’liqligi majburiy muloqotga kirishishni taqozo qiladi. shaxslararo aloqa o’rnatish zarurati bolada noverbal, nutqsiz muloqotning maxsus shakli paydo bo’lishiga olib keladi. go’dakda o’zgalar nutqini idrok qilish va unga javob berishga intilish, xususan qo’zg’atuvchiga javoban u yoki bu harakatni amalga oshirish murakkablashib boraveradi. demak uch oylik go’dak gapirayotgan odamni o’z ko’zlari bilan topish imkoniyatiga ega bo’ladi, chunki unda shu paytgacha tovush manbaini izlash uquvi shakllanadi. shunga ko’ra bola tovush kelgan tomonga qarab, so’zlovchiga munosabatini his-tuyg’uga o’rab ifodalay oladi. go’dak hayotining birinchi yarim yilida turli xususiyatlarga ega analizatorlar rivojlanib orientirlash reaktsiyasi aniqroq ifodalana boshlaydi. shartli reflekslar ko’lami tobora kengayishi natijasida voqeylikka hissiy munosabat takomillashadi. go’dak …

3 / 10

yati takomillashuvi natijasida ta’sir qilayotgan qo’zg’atuvchilarni farqlash qobiliyati yuzaga kela boshlaydi. ovozlarni, so’ngra yorqin ranglarni, ta’mlarni farqlay boshlaydi. bola bir oyga to’lgach, o’zini parvarish qilayotgan odamga intiladi, o’ziga yaqin insonini aft basharasiga qarab ijobiy his tuyg’ular uyg’onadi. ta’sirga berilishi va ta’sirlanishning bu shakli bola bilan kattalar o’rtasidagi aloqaning boshlang’ich ko’rinishidir. shaxslararo aloqaning bu shakli chaqaloqlik davrining tugashi va ilk bolalikning boshlang’ich davridir. bolada paydo bo’ladigan ijobiy tuyg’ular oddiy tabiiy ehtiyojlarini qondirish bilan bog’liq emas. chunki psixik dunyodagi o’zgarishlarni o’rgangan m.yu.kityakovskayaning uqtirishicha, uyqusizlikdan qiynalish va ochlik uyg’otuvchi va qo’zg’atuvchilarni bartaraf qilish salbiy kechinma va his –tuyg’uni pasaytiradi. psixolog d.b.elkonin nazariyasiga ko’ra chaqaloqlik davridagi ilk bolalik, go’daklik davriga o’tishning o’ziga xos xususiyatlari mavjud. bular: ✓ ko’z va quloq yordamida diqqatni muayyan bir ob’ektga to’plashning paydo bo’lishi, bola harakat faoliyatining qayta qurilishi boshlangani, aloxida namoyon bo’lishi, harakatning xulq hodisasiga aylanish; ✓ sirtdan idrok qilinuvchi barcha ob’ektlarga (sub’ektlarga) alohida qo’zg’atuvchiga nisbatan hosil bo’lishi; ✓ …

4 / 10

raliq 60 sm bo’lganda bolaning intilishi sustlashgan va nihoyat ular 100 sm dan ko’rsatilgan bolaning intilishi mutlaqo o’chgan. u o’yinchoq bilan bir qatorda turgan katta kishiga ham ana shunday befarq qaragan, masofa qanchalik qisqarsa, bolaning unga intilishi shunchalik kuchaygan. ko’pgina psixiologlar bolalarda kattalar bilan bo’lgan munosabatda yuzaga keladigan emotsional reaktsiyalarni jonlanish kompleksi deb ataganlar. bunda bola uning bilan munosabatda bo’layotgan odamga muloyim tikilib jilmayadi, qo’l va oyoqlari bilan ovoz chiqaradi. bolada qandaydir kuchli mamnunlik hissi yuzaga keladi. go’dak yoshiga to’lguncha juda ko’p harakatlarni o’zlashtiradi. bolaning qiladigan turli tuman harakatlari orasida qo’l –harakatlari psixik taraqqiyoti uchun muhim ahamiyatga ega. 4 oylik bola narsalarga qo’l cho’zadigan, ammo u hali o’zining qo’l harakatlarini idora qilolmaydi. 5 oylik bo’lgach narsalarni paypaslab ko’radigan bo’ladi. bolaning psixik taraqqiyotida murakkab harakatlarni egallab borish katta rolь o’ynaydi. 6 oylik bo’lgach, mustaqil o’tara oladigan bo’ladi. 3-6 oylikacha bolalar katta yoshdagi odamlar bilan tanlab munosabatda bo’ladi. bolada yaqin kishilarga bog’lanish …

5 / 10

qila boshlaydi. bemalol yuradigan bola tor uy doirasidan tashqariga chiqish imkoniyatiga ega bo’ladi. go‘dak va nutqning o’sishi. 6-7 oylik bolalarda taqlid qilish harakatlari paydo bo’ladi. bola psixikasining taraqqiyotida taqlidning roli katta, bola juda ko’p harakatlarni va nutqni asosan taqlid orqali egallaydi. go’daklarda katta yoshdagi kishilarning faoliyatini tashqil qilish asosida unga atrofdagi olam haqida dastlabki tafakkur qilishning oddiy formalari vujudga keladi. 6-7 oylik bola ismi aytilgan narsani ko’rsatadi. ya’ni harakat xotirasi paydo bo’ladi. xotiraning dastlabki ko’rinishlari asta –sekinlik bilan paydo bo’ladi. masalan, go’dak o’yinchoqni o’ynayapti, o’yinchoq ovoz chiqaruvchi moslamaga biriktirilgan bo’ladi. go’dak o’yinchoqni qo’llari yordamida ezsa undan ovoz chiqadi. bola oradan ancha o’tsa ham o’sha o’yinchoqni olib ezadi. chunki undan tovush chiqishi mumkinligini biladi. demak, xotirasida o’yinchoqni bosish harakati qolgan va u shu tufayli ham ezish harakatini bajaradi. go’dak shu tariqa kichik harakatlarni eslab qoladi va keyingi gal shu harakat orqali natijaga erishishi mumkinligini biladi. masalan boladan “qo’lingiz qani” deb so’ralsa, …

Want to read more?

Download all 10 pages for free via Telegram.

Download full file

About "psixologiya (3359)"

7- mavzu: go’daklik davrining psixologik xususiyatlari reja: 1. go‘daklik davrining psixologik xususiyatlari. 2. go‘dak va muloqot. 3. go‘daklik davrida kognitiv va perseptiv jarayonlarning rivojlanishi go’daklik davrining psixologik xususiyatlari. go’dakning hayotiy faoliyati va taqdiri uni qurshagan, parvarishlaydigan katta yoshdagilarga bevosita bog’liq bo’lib, uning barcha ehtiyoj va talablari faqat shular tomonidan qondiriladi. kattalar go’dak uchun yaratgan ob’ektiv va sub’ektiv shart-sharoitlar uning o’sishini belgilovchi muhim turtki vazifasini o’taydi. atrof muhitning xususiyat va xossalarini kattalar go’dakning psixik dunyosiga singdiradi. ta’sir o’tkazishning keyingi murakkabroq bosqichida bola kattalar yordami bilan o’tirish, o’rnida dumalash tik turish ovqatlanish qurollaridan...

This file contains 10 pages in PDF format (236.5 KB). To download "psixologiya (3359)", click the Telegram button on the left.

Tags: psixologiya (3359) PDF 10 pages Free download Telegram