ilk bolalik davrida psixik o’sish

PDF 12 pages 196.6 KB Free download

12 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 196.6 KB

File type PDF

Pages 12

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 12

8-mavzu: ilk bolalik davrida psixik o’sish reja: 1. yurishni o’rganish va uning bola rivojlanishiga ta’siri. 2. ilk bolalik davrining asosiy faoiliyati. 3. bilish jarayonlarining rivojlanishi. 4. shaxs xususiyatlarining rivojlanishi. bog’chagacha tarbiya yoshidagi balalarning psixologik xususiyatlari. bog’chagacha tarbiya yoshidagi bolalarning umumiy ta’rifi va jismoniy jihatdan o’sishi, nerv sistemasining taraqqiy etishi. bola yoshidan oshgach, uning go’daklik davri tugaydi , 1 yoshdan 3 yoshgacha bo’lgan davr odatda bog’chagacha tarbiya yoshidagi (yoki yasli yoshidagi) davr deb yuritiladi. inson ontogenezida uning ana shu 1 yoshdan 3 yoshgacha davri alohida ahamiyat kasb etadi. chunki bu davrda inson zotiga xos eng muhim sifatlar, xarakter xislati, atrof muhitga o’zgalarga munosabat, xulq-atvor, tafakkur va ong kabi psixik aks ettirishning turli ko’rinishlari shakllanadi. bularning barchasi qarama-qarshiliklar kurashi ostida tarkib topadi. bolaning yurishga urinishi, turli narsalar bilan ovunishi va mashg’ul bo’lish imkoniyatlari kengayishi uning kattalarga bevosita tobeligi ularga bog’liqligi nisbatan kamayishiga olib keladi. binobarin, uning mustaqil harakat qilishi uchun zarur shart-sharoitlar …

2 / 12

bolaning hayotida ro’y berayotgan o’zgarishlar uning jismoniy tomondan rivojlanishini mustahkamlaydi. bog’chagacha tarbiya yoshi davrida bolalar jismoniy tomondan tez rivojlana boshlaydilar. bola yoshidan oshgach, uning tashqi qiyofasi ham anchagina o’zgaradi. bu o’zgarish turli a’zolarning nisbati boshqacha bo’lib qolganligida ko’rinadi. bir yoshdan oshgan bolaning bosh suyaklari ilgarigidek tez o’smaydi. boshining o’sishi biroz sekinlashib, uning evaziga qo’l va oyoqlari tez o’sa boshlaydi. agar tug’ilgandan bir yoshga to’lguncha bo’lgan bolaning bo’yi 25 sm o’ssa, 1 yoshdan 2 yoshga to’lguncha bolaning bo’yi 10 smga o’sadi 2 yoshdan 3 yoshgacha esa, bolaning bo’yi faqat 6-7 smga o’sadi. bog’chagacha bo’lgan davrda bolaning vazni ham ana shu tariqa rivojlanadi. agar tug’ilgandan 1 yoshga to’lguncha bo’lgan bolaning vazni 3,5 kg ortadi. ikki yoshdan 3 yoshgacha esa faqat 1,5 kgga ortadi. bu ma’lumotlar hamma bolalar uchun o’rtacha hisobga to’g’ri keladi. bog’chagacha tarbiya yoshidagi bolalar suyaklarining rivojlanish ida ham jiddiy o’zgarishlar yuz beradi. bu yoshdagi bolalarda tog’aysimon suyaklarning o’sishi va qotishi …

3 / 12

kalla liqildoqlari bitib ketib, ensa va tepa qismlari o’sadi. bolaning dastlabki sut tishlari chiqib, jag’i avvalgiga nisbatan barqaror faol ishlay boshlaydi. bir yoshga to’lgan bolaning harakatchanligi orta borgan sari uning organlari faoliyatida ham muhim o’zgarishlar yuzaga keladi. ma’lumki, har qanday harakat qon aylanishi bilan nafas olishning aktiv ishlashini taqozo qiladi. bola bir yoshga to’lgach bemalol yurib, har xil harakatlarni qiladigan bo’lgach, uning yurak vazni hamda o’pkasining xajmi anchagina kattalashadi. yurak muskullari ham bir muncha mustahkamlanib qon bosimi bir qadar oshadi. bu esa qon tomirlari urishining sekinlashishiga olib keladi. masalan, chaqaloq bolaning qon tomiri minutiga 120-130 marta ursa, bog’chagacha tarbiya yoshida bolaning yuragi 110-120 marta uradigan bo’lib qoladi. bog’chagacha tarbiya yoshidagi bola organizmi jismoniy jixatdan jadal rivojlanishida davom etar ekan, o’sayotgan organizm juda ko’p ozuqa moddalarni talab qiladi, yoshidan oshgan bola turli xil ozuqa moddalarni asosan ovqatdan oladi. bola yoshidan oshgach, ko’krakdan ajratiladi. ana shu davrdan oshlab uni kattalar iste’mol qiladigan …

4 / 12

arur bo’lgan juda ko’p ozuqa moddalar o’sishi uchun zarur bo’lgan juda ko’p ozuqa moddalar asosan nondan va dondan (yormalardan) tayyorlangan ovqatlarda bo’ladi. bola shuning uchun ham nonni juda yoqtiradi. lekin bu yoshdagi bolalarni asosan non bilan ovqatlantirish yaramaydi, chunki” non ancha og’ir hazm bo’ladigan ovqatdir. 2 yoshdan boshlab bolaga doimiy ravishda har xil sabzavotlar (sabzi, pomidor, kartoshka kabi ) va mevalar (olma, apelsin, nok, qulupnay, gilos, olcha kabi) yoki shularning sharbatlarini (soki) berib borish kerak. shubhasizki, bog’chagacha tarbiya yoshidagi bolalarning jismoniy jihatdan normal o’sishlari uchun ularga juda ko’p oqsil moddalar kerak bo’ladi. bolalar ko’p miqdordagi oqsil moddalarni sut va sutdan tayyorlangan ovqatlardan hamda go’sht, mol yog’i, tuxum kabi oqsilga boy ovqatlardan oladilar. 1 yoshdan 3 yoshgacha bo’lgan bolalarning jismoniy jihatdan normal va sog’lom o’sishlari uchun oilada ham, yaslida ham ularni qat’iy tartibga asoslanib sifatli ovqatlantirishga jiddiy e’tibor bilan qarash kerak. bog’chagacha tarbiya yoshidagi bola ovqatlanishida yuzaga keladigan ko’p o’zgarishlar bolaning …

5 / 12

n chiniqtirishga rioya qilish kerak. bog’chagacha yoshdagi bolalarda asab tizimini rivojlanishi bolaning bog’cha yoshdagi davrida ham asab tizimi tez rivojlanishda davom etadi. bu davrda bosh miyaning hajmi va vazni anchagina ortadi. masalan, bir yoshdan 2 yoshgacha kirguncha bosh miyasining vazni 940 g dan 1025 g ga ortadi. 2 yoshdan 3 yoshgacha bo’lgan davrda esa bola miyasining vazni 1025 g dan 1112 gr ga ortadi. bu davrda bola miyasi vaznining ortishi bilan birga miyaning ichki qismlarida ham jiddiy o’zgarishlar sodir bo’ladi. miya po’stidagi asab xujayralarining (neyronlarining) tizilishi murakkablashadi, ya’ni neyronlarning shoxsimon o’simtalari tobora orta boradi. bosh miya po’stidagi asab hujayralarining takomillashuvi turli assotsiatsiyalarning (muvaqqat aloqalarning, shartli reflekslarning) yuzaga kelishini osonlashtiradi va tezlashtiradi. bog’chagacha tarbiya yoshidagi bolani asab tizimining rivojlanishida ham asab tolalarining mielinizatsiyalanishi davom etadi. bu davrda asosan bosh miya yarim sharlaridagi asab haroratlarini bir – biri bilan bog’lovchi asab tolalari mielin pardasi bilan qorilib, bir-biridan ajratiladi. bola psixikasining rivojlanishida buning …

Want to read more?

Download all 12 pages for free via Telegram.

Download full file

About "ilk bolalik davrida psixik o’sish"

8-mavzu: ilk bolalik davrida psixik o’sish reja: 1. yurishni o’rganish va uning bola rivojlanishiga ta’siri. 2. ilk bolalik davrining asosiy faoiliyati. 3. bilish jarayonlarining rivojlanishi. 4. shaxs xususiyatlarining rivojlanishi. bog’chagacha tarbiya yoshidagi balalarning psixologik xususiyatlari. bog’chagacha tarbiya yoshidagi bolalarning umumiy ta’rifi va jismoniy jihatdan o’sishi, nerv sistemasining taraqqiy etishi. bola yoshidan oshgach, uning go’daklik davri tugaydi , 1 yoshdan 3 yoshgacha bo’lgan davr odatda bog’chagacha tarbiya yoshidagi (yoki yasli yoshidagi) davr deb yuritiladi. inson ontogenezida uning ana shu 1 yoshdan 3 yoshgacha davri alohida ahamiyat kasb etadi. chunki bu davrda inson zotiga xos eng muhim sifatlar, xarakter xislati, atrof muhitga o’zgalarga munosabat, xul...

This file contains 12 pages in PDF format (196.6 KB). To download "ilk bolalik davrida psixik o’sish", click the Telegram button on the left.

Tags: ilk bolalik davrida psixik o’si… PDF 12 pages Free download Telegram