xalq og’zaki ijodida tarbiyaga oid masalalar

PPTX 34 стр. 1,3 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 34
презентация powerpoint xalq og’zaki ijodida tarbiyaga oid masalalar mavzu: xalq og’zaki ijodida tarbiyaga oid masalalar 1-reja:sharqmamlakatlarixalqog’zakiijodi 2-reja:xalqog’zakiijodidatarbiyavaaxloqmasalalari 3-reja:xalqog’zakiijodidandostonlarningtarbiyaviyahamiyati sharq mamlakatlaridagi ilk tarbiya maktablarida xat-savod o’rgatish murakkab, og’ir ish hisoblangan. ilm olish – nina bilan quduq qazish, deb bejiz aytilmagan. shu boisdan mutafakkir olimlar o’qitishning yengilroq usullarini topish ustida bosh qotirganlar. bu davrlarda yozuv, o’qish, hisob va din ilmlari yaratildi. qadimgi sharq mamlakatlarida maktablarda qattiq intizom o’rnatilgan, bolalarga nisbatan jismoniy jazo qo’llangan.markaziy osiyoda falsafiy, axloqiy, ma‘rifiy tafakkurning ilk kurtaklari xalq og’zaki ijodida o’z aksini topgan. ularda yozuv paydo bo’lgunga qadar va undan keyin ham xalq ruhi va ma‘naviy faolligi aks etgan. sharq pedagoglari bolalarni o’qishga qiziqtirish uchun kitobdagi voqealarni qush va hayvonlar tilidan hikoya qilar edilar. masalan, «qobusnoma», «axloqi muhsiniy», «kalila va dimna» kabi asarlar shular jumlasidandir bu davrda markaziy osiyoda yoshlarga ta‘lim-tarbiya berish uchun maktablar, machit va madrasalar tashkil qilindi. bu usulda o’qitish 1917 yil oktyabr to’ntarilishidan keyin eski unsur …
2 / 34
ialektik jarayondir. bilish dunyoning turli tomonlari haqidagi turli fanlar bergan ilmlar orqali amalga oshadi. shuning uchun ilmsiz kishilarda dunyo to‘g‘risida ilmiy dunyoqarash bo’lmaydi. dunyoqarash kishilarning olam va uning o‘zgarishi, rivojlanishi haqidagi ilmiy, falsafiy, siyosiy, huquqiy, axloqiy, estetik, diniy tasawurlarning yig‘indisidan iboratdir. dunyoqarash ayrim kishilarning, ijtimoiy g‘ururning, sinf yoki umuman jamiyatning faoliyati yo‘nalishini va voqelikka munosabatini belgilaydi. ilmiy bilimlar dunyoqarash tarkibiga qo‘shiigach, insonning yoki g'ururning tevarak atrofidagi ijtimoiy va tabiiy borliqqa bcvosita amaliy yo‘l tutish niaqsadiga xizmat qiladi. dunyoqarash ijtimoiy borliqning in’ikosidir. unda ijtimoiy turmush aks etadi va u muayyan tarixiy davrda insoniyat erishgan bilimlar darajasiga hamda ijtimoiy tuzumga bog’liq bo’ladi. mifologiya qadimgi jamiyatda keng avj olgan xalq og‘zaki ijodi-naql va afsonalarda gavdalantirilgan voqelikni fantastik aks ettirishdir mifologik dunyoqarash tabiat kuchlarini jonlantirib xudolar, afsonaviy qahramonlar tarzida, bir xil buyumlar sifatini ikkinchisiga ko‘chirish, ularni hissiy obrazlar, alohida vujudlar shaklida tasvirlashga asoslanadi. mifologik tarzda fikrlovchi kishi har qanday o‘zgarishlar va jasoratlar ko‘rsatishi, o‘zi …
3 / 34
muhim tomonlarimizni va boshqa milliy qadriyatlarimizni ham inkor qilib yuborildi. avlodlarning tarbiyaga doir tajribasi faqat bu fanning o’zini rivojlantirishgagina emas, balki, jamiyatdagi ta’lim-tarbiyaning hozirgi rivojiga ham ta’sir etadi, zero, tarbiya ishi yosh avlodga o’zidan oldingi avlodning bu sohadagi ijtimoiy tajribasini uzatib borish bilan bog’liq holda rivojlanadi. o’zbek xalqining madaniyati va tarbiyaga doir nazariy va amaliy merosi juda boy va katta tarixga ega. pedagogik fikr taraqqiyotiga jamiyatdagi ro’y beradigan jarayonlar, fandagi o’zgarishlar, xalq tajribasi o’z ta’sirini o’tkazadi. bular orasida o’tmish ajdodlarimizning pedagogik ilmiy merosi katta o’rin tutadi. bugungi mustaqillik sharoitida bu merosni o’rganish, undan ta’lim- tarbiya samarasini oshirishda foydalanish ham nazariy , ham amaliy ahamiyat kasb etadi. endi bu sohadagi xatoliklar tuzatilmoqda. islom madaniyati jahon madaniyatining ajralmas qismi ekanligi tan olinmoqda. falsafiy dunyoqarashning o‘ziga xos xususiyati, u dunyoni qanday bo‘lsa, shundayligicha, hech bir yot narsani aralashtirmay, mubolag‘asiz tushuntiradi. tabiat, jamiyat va tafakkur sohasidagi fanning barcha jabhalarida insoniyat tomonidan asrlar yillar davomida …
4 / 34
vafodorlik, kamtarlik, adolatlilik kabi axloqiy tushunchalarga ta’rif beradi. 1997 yil 6 oktyabr’ kuni о zbekiston respublikasi vaziriar mahka«kadrlar tayyorlasnning m illiy dasturi»m qabui qildi mazkur dasturda ham xalq og'zaki ijodi namunalari yosh avlodni milliy mafkura asosida tarbiyalashning asosiy manbalaridan biri sifatida baholandi kelajagi buyuk davlatni barpo etuvchi mamlakatning fuqarolari faqat tijorat, din, oldi-sotdi bilangina shug‘ullanib qolmasdan, balki, eng avvalo ishlab chiqarishni, ilm-fanni rivojlantirishi, dunyo tillarini bilishi, ilg‘or texnika va texnologiyani joriy etishga e’tibor berish zarurligini anglab yetmoqlikiari zarur. ilmiy dunyoqarashni kishi narsa va buyumlarning, voqea hamda hodisalarning ko‘rinib turgan ifodasiga, shakliga qarab emas, balki ularning ichki mohiyatiga, mazmuniga qarab baho berish kerak shunday qilib, ilmiy dunyoqarashni shakllantirish ijtimoiy-tarixiy xarakterdagi hodisadir. axloq, xulq va atvor so'zlari arabcha bo'lib, ular o'zbek tilida ham o'z ma’nosida ishlatiladi. axloq ijtimoiy ong shakllaridan biri, ijtimoiy qoida bo'lib, bu tartib-qoida ijtimoiy hayotning istisnosiz hamma sohalarida kishilarning xatti-harakatlarini tartibga solish funksiyasini bajaradi. axloq-ijtimoiy ong shakllaridan biri hisoblanib, …
5 / 34
a, ularning barchasi insonni mukammallikka erishtirishga xizmat qilivchi mesonlardan tashkil topganligini guvohi bo‘lamiz. «axloq ilmi insonlami yaxshi xulqlarga chaqirib, yomon xulqlardan qaytarmoq uchun yaxshi xulqlarning yaxshiligini, yomon xulqlarning yomonligini bayon qiladuigan, bildiradurgan bir ilmdir. har kim axloq ilmini bilib amal qilsa, bu dunyoda aziz, oxiratda sharofatlik bo‘lur agar bir kishining o'zidan, ishidan, so'zidan boshqa kishilar ozor topmasalar, yaxshi xulq deyulur. agar ozor topadurgan bulsalar yomon xulq deb atalur» o’rta asrning qomusiy mutafakkirlaridan biri bo’lgan abu nasr forobiy asarlarida axloq va axloqiylik katta o’rin egallaydi. uning fikricha tarbiyaning asosiy maqsadi kishilarni ezgu ishlar qilishga yo’llashdan iborat.. yaxshi niyat orqali haqiqiy saodat tomon yetaklanadi. «axloq insonlarni yaxshilikka chaqirguvchi, yomonlikdan qaytarguvchi bir ilmdir. yaxshi xulqlarning yaxshiligini, yomon xulqlaming yomonligini dalil va misollar ila bayon qiladuigan kitobni axloq deyilur. agar nafs tarbiyat topib, yaxshi ishlami qilurga odat qilsa, yaxshilikka tavsif bo‘lib, «yaxshi xulqlar», agar tartibsiz o'sib, yomon ishlar qiladurg'on bo‘lib ketsa, yomonlikka tavsif bo'lib, …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 34 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "xalq og’zaki ijodida tarbiyaga oid masalalar"

презентация powerpoint xalq og’zaki ijodida tarbiyaga oid masalalar mavzu: xalq og’zaki ijodida tarbiyaga oid masalalar 1-reja:sharqmamlakatlarixalqog’zakiijodi 2-reja:xalqog’zakiijodidatarbiyavaaxloqmasalalari 3-reja:xalqog’zakiijodidandostonlarningtarbiyaviyahamiyati sharq mamlakatlaridagi ilk tarbiya maktablarida xat-savod o’rgatish murakkab, og’ir ish hisoblangan. ilm olish – nina bilan quduq qazish, deb bejiz aytilmagan. shu boisdan mutafakkir olimlar o’qitishning yengilroq usullarini topish ustida bosh qotirganlar. bu davrlarda yozuv, o’qish, hisob va din ilmlari yaratildi. qadimgi sharq mamlakatlarida maktablarda qattiq intizom o’rnatilgan, bolalarga nisbatan jismoniy jazo qo’llangan.markaziy osiyoda falsafiy, axloqiy, ma‘rifiy tafakkurning ilk kurtaklari xalq og’zaki ijodida o’z ak...

Этот файл содержит 34 стр. в формате PPTX (1,3 МБ). Чтобы скачать "xalq og’zaki ijodida tarbiyaga oid masalalar", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: xalq og’zaki ijodida tarbiyaga … PPTX 34 стр. Бесплатная загрузка Telegram