sig’im va induktiv reaktiv qarshiliklarga chastota va fazaning ta’siri

DOCX 15 pages 584.0 KB Free download

15 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 584.0 KB

File type DOCX

Pages 15

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 15

tayyorladi: mahmudov sanjarbek sig’im va induktiv reaktiv qarshiliklarga chastota va fazaning tasiri 1.elektr zanjirlarining chastota xususiyati. 2.aktiv va reaktiv qarshiliklarning farqi. 3.sig’im va induktiv reaktiv qarshiliklarga chastota va fazaning ta’siri. sinusoidal o'zgaruvchan kattalikning juda keng ishlatiladigan qiymati bu uning ta'sir etuvchi qiymatidir. u effektiv yoki o'rtacha kvadratik qiymati deb ham ataladi. tokning ta’sir etuvchi qiymati quyidagicha aniqlanadi: demak, sinusoidal tokning ta'sir eituvclii qiymati davr mobaynidagi o'rta kvadratik qiymatiga teng va u tok maksimal qiymatining 70,7 foizini tashkil etadi. eyuk va kuchlanishning ta’sir etuvchi qiymatlari mos ravishda ga teng. rezistordan bir xil vaqtda o'tgan sinusoidal va o'zgarmas toklar energiyasining issiqlik energiyasiga aylanisb natijasini taqqoslab ko’ramiz. rezistordan sinusoidal tok o'tganda bir davr ichida ajralayotgan issiqlik miqdori: shu vaqt ichida o'zgarmas tok ta.'sirida ajralib chiqqan issiqlik miqdori: ulami o'zaro tenglab, quyidagini hosil qilamiz: shunday qilib, sinusoidal tokning ta'sir etuvchi qiymati miqdor jihatdan o'zgarmas tokning shunday qiymatiga tengki, unda sinusoidal va o'zgarmas toklar teng …

2 / 15

elektrik asbobga ketma —ket yarim o'tkazgichli diod ulab o'lchash mumkin. 2.aktiv va reaktiv qarshiliklarning farqi. reaktiv qarshilik — oʻzgaruvchan elektr tokiga elektr sigʻim va zanjir (yoki uning bir qismi) induktivligi koʻrsatadigan qarshilik (qarang induktivlik). elektr zanjirining toʻla qarshiligi z=h/(rl+rc) ning mavhum qismi, bu yerda g— elektr zanjirining faol qarshiligi, rl=col—induktiv qarshiligi, rc=l/mc=uc/i — sigʻim qarshiligi; bunda yu — tokning oʻzgarish chastotasi, l — oʻtkazgich induktivligi, c — oʻtkazgich sigʻimi, uc— sigʻimdagi kuchlanishning amplituda qiymati, i — zanjirdagi tokning amplituda qiymati. oʻzgaruvchan tok zanjirida induktivlik yoki sigʻimning boʻlishi tok va kuchlanish fazalarining bir-biriga nisbatan siljishiga sabab boʻladi. induktiv qarshilik boʻlganda zanjirda oʻzinduksiya e.yu.k.(elektr yurituvchi kuch) hosil boʻlishi sababli tok faza jihatdan berilgan kuchlanishdan orqada qoladi, sigʻim qarshilik boʻlganda esa tok faza jihatdan kuchlanishdan oldinda ketadi. elektr (aktiv) qarshilik — elektr zanjiri (yoki zanjir bir qismi)ning elektr tokka koʻrsatadigan aks taʼsirini ifodalaydigan fizik kattalik; omlarda oʻlchanadi. elektr qarshilik elektr energiyasining boshqa tur …

3 / 15

va induktiv reaktiv qarshiliklarga chastota va fazaning ta’siri. elektr zanjiriga sig‘im qarshiligi ulanganda kondensator vaqti vaqtida elektr energiyasi bilan zaryadlanib, keyin so‘nib boradi. bu jarayon g‘altakdan o‘zgaruvchan elektr toki o‘tganda, vaqti- vaqti bilan magnit energiyasi (magnit maydonining energiyasi) bilan zaryadlanib, keyin so‘nib borishiga o‘xshaydi. sig‘im ulangan zanjirda o‘zgaruvchan tok quvvati xuddi zanjirdagi induktiv qarshilik bilan manba orasida aylanib yurganidek, kondensator bilan manba orasida aylanib yuradi, shuning uchun uni reaktiv (sig‘imli) quvvat deyiladi. sig'im chiziqli elektr zanjirida o‘zgarmas kattalik bo‘lib, iste'molchining elektr maydonida to‘planadigan energiya miqdorini xarakterlaydi: faraz qilaylik, 3.9- rasm, a dagi zanjirda u kuchlanishli sinusoidal tok / = /max sinco-t ta’sir qilyapti. bunda zanjirdagi o‘zgaruvchan tok o‘tkazgich kesim yuzasidan o‘tadigan zaryad miqdorining ma’lum vaqt davomida elementar o‘zgarishi bilan aniqlanadi: keltirilgan ifodalardan ko‘rinib turibdiki, kuchlanishning boshlang‘ich fazasi 90° ga teng. demak, sig‘im qarshiligidagi tok va kuchlanish orasidagi faza siljishi 90° ga teng bo‘lib, tok kuchlanishdan 90° oldinda bo‘ladi. 3.9- rasm, …

4 / 15

uchlanishlari vektorlarning ayirmasidan iborat bulgan tugri burchakli uchburchakdan topish mumkin. bu uchburchakdan quyidagicha yoza olamiz; u = zanjirning ayrim uchastkalariuchun kuchlanishlarni tegishli tok bilan qarshiliklarning ko‘p aytmalari orqali ifodalab, quyidagini hosil kilamiz: u = = i = iz bundan zanjirdagi tok i = zanjirning to‘la qarshiligi z = tok faza buyicha kuchlanishdan burchakka siljigan bulib, uni shu burchak tengensi orqali topish mumkin: tg = = bo‘lganda tok faza buyicha kuchlanishdan burchakka orkada koladi. va bo‘lganda tok kuchlanishdan ilgari ketadi. bo‘lganda esa zanjirda kuchlanishlar rezonasi yuzaga kelib, bunda zanjirning to‘la qarshiligi aktiv qarshilikka baravarlashadi, ya’ni z = = r demak, berilgan kuchlanishdan zanjirning to‘la qarshiligi eng kichik, tokning effektiv qiymati esa zanjir kuchlanishi bilan bir fazada o‘zga rib, eng katta qiymatga erishadi. ul ва uc kuchlanishlar o‘zaro teng bulib kolgani uchun zanjirning umumiy kuchlanishga teng bulib koladi: u = ur reaktiv kuchlanishlardan, masalan, induktivlikdagi kuchlanishning zanjirning umumiy kuchlanishga nisbati = = …

5 / 15

an burchakka orkada koladi. galtakdagi tokning aktiv tashkil etuvchisi ia1 = i1cos1 reaktiv tashkil etuvchisi ip1 = i1sin1 ikkinchi parallel tarmokdagi- kondensatordagi tok i2 = faza buyicha kuchlanishdan 90 % ga ilgari ketadi. umumiy tok tarmokdagi toklarning geometrik yig‘indisiga teng bo‘ladi: i = bunda ia =ia ва ip=il - ic = ip1 ip2 umumiy tokning kuchlanishdan siljish burchagini uning tangensi orqali topish mumkin. tg = umumiy tok il>ic bo‘lganda kuchlanishdan φ burchakka orkada kolishi il<ic yoki bo‘lganda ilgari ketishi va nixoyat, il=ic bo‘lganda kuchlanish bilan bir fazada o‘zgarishi mumkin bulgan holda zanjirda toklar rezonansi sodir bo‘ladi. rezonans paytidagi umumiy tok i = = ia toklar rezonansida zanjirning tarmoklanmagan kismidagi tok minimal qiymatga erishgani uchun ulagich simlardagi quvvat isrofi ham minimal bo‘ladi. tarmokni tok bilan ta’minlovchi o‘zgaruvchan tok generatori uchun =0 yoki cos =1 bo‘lganda qulay sharoit yaratiladi. aktiv induktiv qarshiliklarga ega bulgan zanjirga kondensator ulansa cos ortadi. s sig‘imli kondensator …

Want to read more?

Download all 15 pages for free via Telegram.

Download full file

About "sig’im va induktiv reaktiv qarshiliklarga chastota va fazaning ta’siri"

tayyorladi: mahmudov sanjarbek sig’im va induktiv reaktiv qarshiliklarga chastota va fazaning tasiri 1.elektr zanjirlarining chastota xususiyati. 2.aktiv va reaktiv qarshiliklarning farqi. 3.sig’im va induktiv reaktiv qarshiliklarga chastota va fazaning ta’siri. sinusoidal o'zgaruvchan kattalikning juda keng ishlatiladigan qiymati bu uning ta'sir etuvchi qiymatidir. u effektiv yoki o'rtacha kvadratik qiymati deb ham ataladi. tokning ta’sir etuvchi qiymati quyidagicha aniqlanadi: demak, sinusoidal tokning ta'sir eituvclii qiymati davr mobaynidagi o'rta kvadratik qiymatiga teng va u tok maksimal qiymatining 70,7 foizini tashkil etadi. eyuk va kuchlanishning ta’sir etuvchi qiymatlari mos ravishda ga teng. rezistordan bir xil vaqtda o'tgan sinusoidal va o'zgarmas toklar energiyasining issiqlik...

This file contains 15 pages in DOCX format (584.0 KB). To download "sig’im va induktiv reaktiv qarshiliklarga chastota va fazaning ta’siri", click the Telegram button on the left.

Tags: sig’im va induktiv reaktiv qars… DOCX 15 pages Free download Telegram