interferometrlar

DOCX 5 pages 68.7 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 5
maykelson interferometri. ko’p nurli interferensiya interferometrlar. ko'p nurli interferensiya. tayyorladi: c802 23 barotov otajon reja: 1. jamen va maykelson interferometrlari 2. fabri-pero interferometri 3. yorug’lik interferensiyasining amaliy ahamiyati 1.jamen va maykelson interferometrlari interferensiya hodisasiga asoslanib ishlaydigan qurilmalarga interferometrlar deyiladi. interferometrlar ishlash prinsipi va tuzilishiga asosan ikki nurli va ko’p nurli interferometrlarga bo’linadi. ikki nurli interferometrlarga jamen va maykelson interferometrlari, ko’p nurli interferometrlarga fabri-pero interferometrlari misol bo’la oladi. biz quyida shu interferometrlarga qisman to’xtalamiz. bu interferometr qalinligi d bir xil bo’lgan ikkita yassi shisha plastinkadan iborat (2.1-rasm). yorug’lik birinchi plastinkaga tushib qisman qaytadi va qisman plastinkada sinib uning ikkinchi sirtidan qaytadi. nurlar yo’li chizmada ko’rsatilgan. a nuqtada nurlarning ajralishidan yo’llar farqi hosil bo’ladi: . nurlar в nuqtada uchrashganda yo’llar farqi ortadi. d - plastinkalar qalinligi, n - sindirish ko’rsatgichi. agar plastinkalar bir-biriga nisbatan qat’iy parallel va bir xil bo’lsa, yo’llar farqi nol (=0) bo’ladi. agar plastinkalar orasida juda kichik burchak hosil …
2 / 5
saladi. - modda qalinligi. agar bo’lsa u vaqtda interferension yo’llarning hammasi m - interferension yo’l kattaligiga siljiydi. m, larni bilib, ni bilish mumkin. ga teng. havoning sinish ko’rsatkichi ni ya’ni moddaning sindirish ko’rsatkichini aniqlash mumkin. bu interferometrning sezgirligi katta, shuning uchun u gazlar sindirish ko’rsatkichini aniqlashda ishlatiladi[13]. maykelson interferometri interferension manzaralar hosil qiluvchi qurilmalar ko’p. bunday qurilmalardan biri fan tarixida muhim rol o’ynagan maykelson interferometridir. maykelson interferometrining chizmasi 2.2-rasmda keltirilgan. l manbadan chiqayotgan dasta yupqa kumush yoki alyuminiy qatlami qoplangan р1 plastinkaga tushadi. р1 plastinka orqali o’tgan ав nur s1 ko’zgudan qaytadi va yana р1 plastinkaga tushib, qisman undan o’tadi va qisman ао yo’nalishda qaytadi. ас nur s2 ko’zgudan qaytadi va р1 plastinkaga tushib qisman ао yo’nalishda o’tadi. ao yo’nalishda tarqalayotgan ikkala (1 va 2) to’lqin l manbadan chiqayotgan ajratilgan to’lqinlar bo’lgani uchun ular o’zaro kogerent bo’ladi va bir–biri bilan interferensiyalasha oladi. 2 nur р1 plastinkani uch marta, 1 nur …
3 / 5
vositasida to’g’rilanadi. ko’pincha ko’zgular shunday o’rnatiladiki, bunda ekvalent havo qatlamining qirrasiga parallel joylashadigan teng qalinlik interferension polosalari ko’rinadi. ko’zgular orasidagi masofalar katta bo’lganda interferensiyalavchi nurlar orasidagi yo’l farqi g’oyat katta (106 dan ortiq) qiymatlarga yetishishi mumkin, ya’ni millioninchi chamasidagi poloslar ko’rinadi. ravshanki, bu holda monoxromatiklik darajasi juda yuqori bo’lgan yorug’lik manbalari kerak. v.p.linnik «mikrointerferometr» yasadi, bu asbob maykelsonning kichik interferometri bo’lib, odatdagi mikroskopga kiygiziladi. bu asbob sirtdagi juda mayda notekisliklarni kuzatish va o’lchashga imkon beradi hamda sirtlar sifatini tekshirishda ishlatilishi mumkin[14]. ammo ikki nurning interferensiyalashishi tufayli vujudga keladigan manzaraning bir kamchiligi mavjud: ekrandagi yoritilganlik maksimumdan minumumga tomon asta-sekin o’zgarib boradi. boshqacha qilib aytganda maksimumlar yoyilganroq bo’lib, umumiy fonda unchalik aniq ajralib turmaydi. interferension manzaraning keskinligini oshirish uchun ikki emas, balki ko’proq kogerent nurlarning interferensiyalashishidan foydalanish lozim. shuning uchun ham hozirgi vaqtda asosan ko’p nurli interferometrlar ishlatiladi. shunday interferometrlardan biri fabri-pero interferometridir. adabiyotlar 1. i.v.savelev. umumiy fizika kursi. 1. r.i.grabovskiy. fizika …
4 / 5
= d dn 2 cos 2 2 2 l j + - = d dn ( ) , sin sin 2 cos cos 2 1 1 2 1 j e j j j j nd nd nd » d × » ¢ - ¢ = d
5 / 5
interferometrlar - Page 5

Want to read more?

Download all 5 pages for free via Telegram.

Download full file

About "interferometrlar"

maykelson interferometri. ko’p nurli interferensiya interferometrlar. ko'p nurli interferensiya. tayyorladi: c802 23 barotov otajon reja: 1. jamen va maykelson interferometrlari 2. fabri-pero interferometri 3. yorug’lik interferensiyasining amaliy ahamiyati 1.jamen va maykelson interferometrlari interferensiya hodisasiga asoslanib ishlaydigan qurilmalarga interferometrlar deyiladi. interferometrlar ishlash prinsipi va tuzilishiga asosan ikki nurli va ko’p nurli interferometrlarga bo’linadi. ikki nurli interferometrlarga jamen va maykelson interferometrlari, ko’p nurli interferometrlarga fabri-pero interferometrlari misol bo’la oladi. biz quyida shu interferometrlarga qisman to’xtalamiz. bu interferometr qalinligi d bir xil bo’lgan ikkita yassi shisha plastinkadan iborat (2.1-rasm). yorug’l...

This file contains 5 pages in DOCX format (68.7 KB). To download "interferometrlar", click the Telegram button on the left.

Tags: interferometrlar DOCX 5 pages Free download Telegram