nutq va uning turlari

PPTX 23 pages 202.9 KB Free download

23 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 202.9 KB

File type PPTX

Pages 23

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 23

презентация powerpoint nutq va uning turlari reja: 1. nutq haqida tushuncha. 2. nutqning o’qituvchi faoliyatidagi o’rni. 3. nutq texnikasi: nafas olish, tovush, diksiya, ritmika. 4. turlari haqida elektron ta`lim resurslari http://www.edunet.uz; http://www.ziyonet.uz; http://www.istedod.uz adabiyotlar: azizxo’jaeva n.n. pedagogik texnologiya va pedagogik mahorat. – toshkent: nizomiy nomidagi tdpu, 2006. sultonova g.a. pedagogik mahorat. – t.: nizomiy nomidagi tdpu, 2005. maxsudova m.a. muloqot psixologiyasi. toshkent: turon-iqbol, 2006. -115 pedagogik texnologiyalar va pedagogik mahorat. darslik. n.t.omonov, n.x.xojaev, s.a.madiyarova, ye.i.eshchonov. t.: “iqtisod-moliya”, 2009. xoliqov a. pedagogik mahorat. – t.: iqtisod-moliya, 2011. 6. xodjayev b.x. umumiy pedagogika nazariyasi va amaliyoti. – t., “sano-standart” nashriyoti, 2017 nutq nima? nutqning qanday shakllarini bilasiz? nutq madaniyati deganda nima tushuniladi? mimika nima? pantomimika deganda nima tushuniladi? nafas olish qoidalariga rioya qilish o’qituvchiga nima uchun zarur? blits-so’rov savollari 4 nutq – tildagi mavjud ifoda vositalaridan foydalangan holda reallikka aylangan fikr bo‘lib ikki xil ko’rinishda namoyon bo‘ladi: 1. ichki nutq o‘qituvchi ongida …

2 / 23

, rаsmiy, so’zlаshuv, bаdiiy, оmmаbоp. 6. nutqqа qo’yilаdigаn tаlаblаr: tаlаffuzning аniqligi, ifоdаviylik, emоtsiоnаllik, diksiyaning tushunаrligi, tоvushlаrning аniq tаlаffuz qilinishi, оbrаzlilik, nutq mаdаniyati, so’zdаn fоydаlаnish qоidаlаrigа riоya qilish, tеmpоritmgа аmаl qilish. 7. nutqni egаllаshdа yo’l qo’yilаdigаn kаmchiliklаr: mоnоtоnlik, tеmpоritmning оshib kеtishi, nоto’g’ri diksiya, so’zlаrni nоo’rin qo’llаsh, til qоidаlаrini buzish. o’qituvchi ovozi o’zida quyidagi xususiyatlarni aks ettira olishi zarur: 1) jarangdorlik (tovushning tozaligi va tembrning yorqinligi); 2) keng diapazonlik (ovozning eng pastlikdan eng yuqorigacha bo’lgan darajasi); 3) havodorlik (erkin so’zlaganda yaxshi eshituvchanlikka ega bo’lishi); 4) ixchamlik, harakatchanlik; 5) chidamlilik (uzoq ishlash qobiliyatiga ega bo’lish); 6) moslashuvchanlik (dinamika, tembr, ohandorlikning turli sharoitga moslasha olishi); 7) qarshi shovqinlarga nisbatan barqarorlik (xalaqit beruvchi shovqinga tembr va tessituraning o’zgarib turishi); 8) suggetsivlik (ovozning xayajon ifodalashi va bu orqali, qanday so’z aytilayotganidan qat’iy nazar, tinglovchining xulqiga ta’sir qilish xususiyati) pedagogik faoliyatda o’qituvchi o’z nutqini tashkil etishda quyidagilarga jiddiy e’tibor qaratishi zarur: adabiy (sheva so’zlarining qo’llanilmasligi) me’yorlariga (kadi …

3 / 23

chil bayon qilinishi lozim. ana shunday nutq asosida o‘rganilayotgan bilim o‘quvchi xotirasida uzoq vaqt saqlanib qoladi. shunday nutq madaniy nutq talablariga javob beradi. buning uchun o‘qituvchilardan tinimsiz izlanish va o‘z ustida ishlash, filologik bilim va muttasil nutqiy mashq qilish talab qilinadi. pedagogik texnikaning tarkibiy qismlaridan biri o‘qituvchining nutq malakalarini, ya’ni savodli gapirish, o‘z nutqini chiroyli va tushunarli, ta’sirchan qilib bayon etish, o‘z fikr va his-tuyg`ularini so‘zda aniq ifodalash malakalarini egallashdan iborat. o‘qituvchining nutq madaniyatiga ega bo‘lishi, to‘g`ri nafas olishni ishlab chiqishi eng katta – eng asosiy qiymatdir. og`zaki nutq mahoratini yuksaltirish, nafaqat hikoya va tushuntirish, balki urg`u berilgan so‘z ham pedagogik ta’sir usullaridan yaxshiroq foydalanishga imkon yaratadi. nutq texnikasi: nafas olish, tovush, diksiya, ritmika asosiy shakllar monolog – o’qituvchining o’ziga yoki o’quvchilarga qaratilgan nutqi (ichki va tashqi monolog) dialog – o’qituvchi va o’quvchi o’rtasida tashkil etiladigan suhbat polilog – o’qituvchi va bir nechta o’quvchi yoki o’quvchilar jamoasi o’rtasidagi suhbatni ifodalovchi …

4 / 23

adi. yuqori ovoz o‘quvchilarni ham, o‘qituvchining o‘zini ham tez charchatib qo‘yadi. o‘qituvchi kasb kasalliklarining 40,2 foizini ovoz kasalliklari tashkil etadi. o’qituvchining nutq malakasini shakllantirish yo’llari tomoqni qurib qolishidan saqlash uchun mutaxassislar soda va yod eritmasi bilan halqumni chayqab turishni tavsiya etadilar. quyidagi maslahatlar ham o‘qituvchilarga foydali: 1. bir xil tonda gapirish ovoz muskullarini charchatib qo‘yadi. agar har xil, ifodali belgilar bilan gapirilsa, ovoz apparatlari sog`lom bo‘ladi. 2. bo‘r-melning mayda changlari ovoz paylari uchun juda ham zararli, doimo doskani ho‘l latta bilan artish kerak. 3. dars bergandan so‘ng, agar havo sovuq bo‘lsa, tez yurmaslik kerak. chunki, sovuq havo xalqumni yallig`lantiradi. o‘quvchilarning o‘qituvchi nutqini yaxshi idrok etishlari uchun o‘qituvchi tovush, so‘zlarni aniq va ifodali talaffuz qilishi kerak. tovush, bo‘g`in va so‘zlarni to‘g`ri talaffuz qilishda ovoz apparati: lablar, til, tish, jag`lar, tanglay, kichik til, halqum, ovoz paylari qatnashadi. nutqdagi organik kamchiliklarni jarrohlik va logopedik uslublar bilan bartaraf etish mumkin. noorganik kamchiliklar esa: to‘ng`illab …

5 / 23

mаtnni bаlаnd оvоzdа o’qish. bundа vаqti-vаqti bilаn fаrаz qilinаyotgаn аuditоriyagа nigоh tаshlаb turing. bundа fаrаziy ko’z qаrаshlаr оrqаli erkin nutq hissigа erishishgа hаrаkаt qiling. shu bilаn birgаlikdа mаtnning kеyingi so’zlаrini bir zumdа оldindаn o’qib хоtirаngizdа sаqlаsh vа kеyin tаlаffuz qilishgа o’rgаning. shundа nutqingizdа uzilish bo’lmаydi. nutq qobiliyatini o’stirish vositalari. mаtn mа’nоsini yеtkаzib bеrish. mаtnning ikkitаdаn bеshtа gаpgаchа bo’lgаn qismini o’qib uni gаpirib bеring. bundа so’zmа-so’z gаpirishgа yoki o’z so’zlаringiz bilаn ifоdаlаshgа hаrаkаt qiling. fikr yuritish. erkin nutqqа ko’p mаrоtаbа o’qish yoki yodlаsh оlib kеlmаydi. аksinchа bu mаqsаdgа erishishgа kоnspеkt vа tаyanch ibоrаlаr аsоsidа nutq tuzish vа fikr yuritish zаmin yarаtаdi. “fikr yuritish” ibоrаsidаn tаfаkkur vа nutq o’rtаsidаgi mustаhkаm bоg’lаnishni bеlgilаsh uchun fоydаlаnаmiz. bu dеgаni, fikrning аsоsi kаlit so’zlаr qаtоri оrqаli ifоdаlаngаn. bittа fikrni kаlit so’zlаrgа tаyangаn hоldа turlichа shаkllаntirish mumkin. 19 hikоya. o’zingiz yoki bоshqа kimdir bilаn sоdir bo’lgаn vоqеаlаrni gаpirib bеrishdа mаshq qiling. ish yuzаsidаn ахbоrоt bеrish. gаzеtа mаqоlаsidаn …

Want to read more?

Download all 23 pages for free via Telegram.

Download full file

About "nutq va uning turlari"

презентация powerpoint nutq va uning turlari reja: 1. nutq haqida tushuncha. 2. nutqning o’qituvchi faoliyatidagi o’rni. 3. nutq texnikasi: nafas olish, tovush, diksiya, ritmika. 4. turlari haqida elektron ta`lim resurslari http://www.edunet.uz; http://www.ziyonet.uz; http://www.istedod.uz adabiyotlar: azizxo’jaeva n.n. pedagogik texnologiya va pedagogik mahorat. – toshkent: nizomiy nomidagi tdpu, 2006. sultonova g.a. pedagogik mahorat. – t.: nizomiy nomidagi tdpu, 2005. maxsudova m.a. muloqot psixologiyasi. toshkent: turon-iqbol, 2006. -115 pedagogik texnologiyalar va pedagogik mahorat. darslik. n.t.omonov, n.x.xojaev, s.a.madiyarova, ye.i.eshchonov. t.: “iqtisod-moliya”, 2009. xoliqov a. pedagogik mahorat. – t.: iqtisod-moliya, 2011. 6. xodjayev b.x. umumiy pedagogika nazariyasi va amali...

This file contains 23 pages in PPTX format (202.9 KB). To download "nutq va uning turlari", click the Telegram button on the left.

Tags: nutq va uning turlari PPTX 23 pages Free download Telegram