muhammad yusuf she’rlarida vatan madhi

DOCX 11 pages 33.8 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 11
muhammad yusuf she’rlarida vatan madhi muhammad yusuf she’rlarida o‘lmas mavzulardan bir bo‘lgan vatan mavzusi asosiy o‘rinni egalagan. u vatanni qanday qilib balandparvoz gaplarsiz sevish mumkinligini she‘rlari orqali ko‘rsatib berdi. yusuf ijodida bu mavzusidagi she’rlar o‘zgacha ohang va takrorlanmas misralarda jo bo‘lganligi sababli yorqin va ta’sirchan deyishimiz mumkin. ya’ni shoir lirikasida hech kim tasavvur qilmagan lekin mos keladigan tashbehlarni, o‘xshatishlarni ko‘ramiz. bunday o‘xshatishlar boshqa hech bir ijodkor she’riyatida uchramasligini shoir asarlarning o‘ziga xos badiiy tili deyishimiz mumkin. masalan, vatan haqida yozgan shoirlarning hech biri hali vatanni onaga, singilga o‘xshatgan emas, yoki vatanning tol beshikdan boshlanishini faqat shu ijodkorgina o‘z asarida ilk bor qo‘llagan. vatanning bog‘ – rog‘larini, so‘lim go‘shalarini tarannum etganlar ko‘pdir. lekin hech kim vatanni “yuragimning olampanohi” deb uning “bukri bir jiydasining shoxi” ni kuylagan emas. va yoki “tilimning ostida navvot – zarimsan, sen mening yagona payg‘ambarimsan” degan tashbehlarini muhammad yusuf she’riyatidagina ko‘rishimiz mumkin. ko‘hna tol beshikdan boshlangan olam, senga …
2 / 11
safiy mushohadaga ega bo‘lgan misralar yaratgan. shoir vatanni qanday sevishini “izhori dil” she’rida shunday izohlaydi: cho‘ksang, tur singlim deb, soching silayman. so‘ksang opam deyman, umring tilayman. sendan ranjimayman, gina qilmayman xoh xo‘mray, xoh jilmay, birday sevaman. xalqimizda haqiqiy er yigit onasi va opa – singlini himoya qilishi , ularga tog‘dek suyanch bo‘lishi kabi hislatlar bordir. opa – singil kabi vatan ham himoyaga, tog‘dek suyanch bo‘ladigan er yigitlarga tayanadi. shoir ushbu tushunchalarni teran anglab, vatanni singilga va opaga mengzagan bo‘lsa ne ajab. shoir she’rlarini tahlil qilar ekanmiz, misralardagi emotsionallikni ta’sirchanlikni yuzaga chiqarishda badiiy san’at turlaridan ham keng foydalangan. masalan, o‘zbek xalqining turmush tarzini ko‘rsatib beruvchu “qora qumg‘on” she’rida apostrofa san’ati she’rning emotsianalligini vujudga keltirgan: momom senga olov yoqqan, qora qumg‘on, qora qumg‘on. bobomni ham o‘zing boqqan, qora qumg‘on, qora qumg‘on. muhammad yusuf ijodida “o‘zbekiston” she’ri o‘zining hissiy bo‘yoqdorligi, jozibadorligi va ko‘plab insonlarning vatanga bo‘lgan cheksiz muhabbatini ifoda etib kelganligi bilan alohida …
3 / 11
zal restoranlarin, bitta tandiringga alishmasman men. to‘rtinchi bandda yurtidan hech qachon ko‘ngil uzib ketolmasligini, sal uzoqlashsa ko‘zdan uyqu, dildan halovat qochishiga iqror bo‘ladi. keyingi bandda esa: bildimki baridan ulug‘im o‘zing, bildimki, yaqini shu tuproq menga bahorda bahmalda tug‘ilgan qo‘zing, arab ohusidan azizroq menga - deya vataniga bo‘lgan cheksiz muhabbatini, dunyodagi jamiki boylik vatanning bir siqim tuprog‘idan aziz emasligini ta’kidlab, oxirgi bandda yurtiga bo‘lgan muhabbatiga tugal fikr aytadi: sen bilan o‘tgan har kun bayram – bazm, sensiz bir on qolsam vaxmim keladi, seni bilganlarga qilaman ta’zim, seni bilmaslarga rahmim keladi. ko‘rib o‘tganimizdek, muhammad yusuf ijodidagi vatan mavzusidagi she’rlar o‘zini teranligi va ohangraboligi bilan ajralib turadi. bunday she’rlar esa o‘z – o‘zidan , oddiy so‘zlarning ketma – ket saf tortishidan yuzaga kelmaydi. balki, vatanga bo‘lgan mehr – muhabbat mevasi sifatida qalbdan to‘kiladi. shoir vatanini kuylar ekan uni o‘zligidan ajratib, maddohlik bilan kuylamadi. ya’ni uning faqatgina yaxshi tomonlarini ko‘rib, og‘riqli nuqtalariga qo‘l siltab …
4 / 11
shu aziz tuproqdir, shu qadim qo‘rg‘on, dunyoga boburdek shohlarni bergan, mohlaroyimlarning sochlarin o‘rgan, nechun qulluq qilmay andijonga men. shoir o‘zi tug‘ilib o‘sgan joyini kuylar ekan also “mahalliychilikga” bormaydi. balki, o‘zbekiston yaxlit bir vatan bo‘lsa, andijon uning bir bo‘lagi ekanligini ta’kidlaydi. bu haqida quyidagi misralar keltiriladi: saylab yurt ajratmoq fe’limga yiroq, buxor minorlari ko‘nglim etar tog‘, menga samarqand ham azizdir biroq, nechun qulluq qilmay andjonga men. keyingi misrada esa shoir o‘zi tug‘ilib o‘sgan joyning bir vakili ekanlgini, uning uchun jonini ham ayamasligini keltiradi: tuprog‘i jannatdek qilguvchi g‘amza, men o‘sha yam – yashil vodiydan maysa. ming jonim sadag‘a, bitta jilmaysa , nechun qulluq qilmay andijonga men. shoirning “qora quyosh” dostoni xalq vatan mavzusidagi asarlar orasida eng o‘ychanligi, achchiq alam va armonlarga to‘laligi bilan ajralib turadi. chunki bu doston mustabid tuzum davrida xalqimiz boshiga tushgan musibatlar xalqning asl , iste’dodli farzandlarining xalq dushmani sifatida yo’q qilinganligi , aslida kim dushman ekanligini bilmasdan, xalq …
5 / 11
armonlarini she’rlarida to‘kib soldi. uning vatan haqida yozgan har bir she’ri xalqimizning diliga kirib bordi va xuddi ularning dilidagi gaplardek yangradi. she’rlari qo‘shiq bo‘lib el orasida eng zo‘r madhiyaga aylandi. chunki, muhammad yusufgina “hech kimga bermaymiz, seni o‘zbekiston” deb mustaqillikning ilk ayozli davrlaridayoq barilla aytolgan edi” . uning “xalq bo‘l, elim” she’rini o‘qisak, shoir qalbida kechgan jo‘shqinlikni, shukronalik va faxr – iftixor tuyg‘ularini sezamiz. muhammad yusuf ijodi badiyati badiiy adabiyotning uchta asosiy turidan biri bo'lgan lirika azaldan kechinma shaklida berilgan badiiy fikr bilan ish ko'radi. shunday ekan, biz lirik kechinma haqida fikr yuritar ekanmiz, uning tarkibini tashkil etgan tushunchalarni ham anglab olmog'imiz lozim. lirik kechinmaning tarkibini fikr va his tashkil etadi. fikr va his munosabatlarini v.g.belinskiy o'zining etimologik ma‘nosiga ko'ra, tanimiz, jismimiz, qonimizga tegishli. his va sezgilarning o'zaro tafovuti shundaki, keyingisi tanimizda biror moddiy jism ta‘sirida qo'zg'olgan jismoniy sezgi. shu sababli ham qandaydir hisob-kitob yoki quruq mulohazalar bilan mashg'ul bo'lgan …

Want to read more?

Download all 11 pages for free via Telegram.

Download full file

About "muhammad yusuf she’rlarida vatan madhi"

muhammad yusuf she’rlarida vatan madhi muhammad yusuf she’rlarida o‘lmas mavzulardan bir bo‘lgan vatan mavzusi asosiy o‘rinni egalagan. u vatanni qanday qilib balandparvoz gaplarsiz sevish mumkinligini she‘rlari orqali ko‘rsatib berdi. yusuf ijodida bu mavzusidagi she’rlar o‘zgacha ohang va takrorlanmas misralarda jo bo‘lganligi sababli yorqin va ta’sirchan deyishimiz mumkin. ya’ni shoir lirikasida hech kim tasavvur qilmagan lekin mos keladigan tashbehlarni, o‘xshatishlarni ko‘ramiz. bunday o‘xshatishlar boshqa hech bir ijodkor she’riyatida uchramasligini shoir asarlarning o‘ziga xos badiiy tili deyishimiz mumkin. masalan, vatan haqida yozgan shoirlarning hech biri hali vatanni onaga, singilga o‘xshatgan emas, yoki vatanning tol beshikdan boshlanishini faqat shu ijodkorgina o‘z asarida ilk...

This file contains 11 pages in DOCX format (33.8 KB). To download "muhammad yusuf she’rlarida vatan madhi", click the Telegram button on the left.

Tags: muhammad yusuf she’rlarida vata… DOCX 11 pages Free download Telegram