o'lcash usullari

DOCX 3 sahifa 19,8 KB Bepul yuklash

3 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 19,8 KB

Fayl turi DOCX

Sahifalar 3

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (3 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 3

1.2- §. ўлчашлар. ўлчаш турлари ўлчаш — физик катталиклар қийматларини тажрибада махсус техник воситалар ёрдамида аниқлаш. кўп ҳолларда ўлчаш жараёнида ўлчанаётган катталикни шундай физик катталик билан такқосланадики, унга 1 га тенг бўлган қиймат берилади ва у физик катталик бирлиги ёки ўлчов бирлиги дейилади. ўлчаш натижаси — катталикнинг ўлчаш усули билан, масалан, катталикни ўлчов бирлиги билан таққослаш ёрдамида топилган қийматидан иборат. ўлчаш натижасини тенглама кўринишида қуйидагича ёзиш мумкин: бу ерда, q—ўлчанаётган физик катталик, u — ўлчаш натижаси ёки ўлчанаётган катталикнинг сон қиймати, q — физик катталик бирлиги. (1.1) тенглама ўлчашнинг асосий тенгламаси дейилади. унинг ўнг томони ўлчаш натижаси деб юритилади. ўлчаш натижаси доимо ўлчамли катталик бўлиб, у ўз номига эга бўлган q бирликдан ҳамда айни бирликдан ўлчанаётган катталикда нечта борлигини англатадиган u сондан ташкил топган. ўлчанаётган катталикнинг сон қиймати бевосита, билвосита, бирлаштириб ва биргаликда ўлчаш усуллари ёрдамида топилади. лаборатория амалиётида ва илмий текширишларда бирлаштириб ва биргаликда ўлчаш усулларидан фойдаланилади. бевосита ўлчаш …

2 / 3

ерда, qбил. — ўлчанаётган катталикнинг изланган қиймати; q1,q2,…,qnбев — бевосита ўлчанадиган катталикларнинг сон қийматлари. билвосита ўлчашга ўтказгичнинг солиштирма электр қаршилигини унинг қаршилиги, узунлиги ва кундаланг кесимини юзи бўйича топиш; модда зичлигини унинг массаси ва хажмини ўлчаш натижаси бўйича топиш ва бошқалар мисол бўла олади. билвосита ўлчашлар бевосита ўлчашларнинг иложи бўлмаган ишлаб чиқариш жараёнларини назорат қилишда кенг қўлланади. бирлаштириб ўлчаш бир неча бир номли катталикларни бир вақтда ўлчашдан иборатки, унда изланган катталикларнинг қийматлари бевосита ўлчашда ҳосил қилинган тенгламалар тизимидан топилади. бир вақтда икки ёки бир неча номли турли катталикларни, уларнинг орасидаги функционал муносабатларни топиш учун олиб борилган ўлчашлар биргаликда ўлчаш дейилади. жумладан ўлчаш резисторининг 20°с даги электр қаршилиги ва ҳарорат коэффициентлари унинг қаршилигини турли ҳароратларда бевосита ўлчаш маълумотлари бўйича топилади. ўлчашлар яна мутлақ ва нисбий ўлчашларга бўлинади. битта ёки бир неча асосий катталикларни физик константалар қийматларидан фойдаланиб ёки фойдаланмасдан бевосита ўлчаш мутлақ ўлчаш деб аталади. масалан, штангенциркуль ёрдамида бажарилган ўлчашлар мутлақ …

3 / 3

бирор асосини амалга ошириш учун турли техник воситалар қўлланилади. ўлчашларда қўлланиладиган ва нормаллашган метрологик хоссаларга эга булган техник воситалар ўлчаш воситаси дейилади. ўлчаш асоси ва воситасини белгилаб берадиган усуллар мажмуи ўлчаш усули дейилади. ўлчашларда бевосита баҳолаш, дифференциал, ўлчов билан таққослаш ва ноль (компенсацион) усуллар кенг тарқалган. бевосита баҳолаш усули ўлчанаётган катталик миқдорини бевосита ўлчаш асбобининг ҳисоблаш қурилмаси бўйича бевосита топиш имконини беради. масалан, босимни пружинали манометр билан, массани циферблатли тарозида, ток кучини амперметр билан ўлчаш ва ҳоказо. бу усулда ўлчаш аниқлиги унча катта бўлмаса ҳам, ўлчаш жараёнининг тезлиги уни амалда қўлланишда тенги йуқ усулга айлантиради. дифференциал усул ўлчанаётган ва маълум катталикларнинг айирмасини ўлчашни характерлайди. масалан, газ аралашмаси таркибини ҳавонинг иссиқ ўтказувчанлигига таққослаш йўли билан иссиқ ўтказувчанлик бўйича ўлчаш. ғоятда аниқ ўлчашларда ўлчов билан таққослаш усули қўлланади. бунда ўлчанаётган катталик ўлчов ёрдамида топилган катталиклар билан такқосланади. масалан, ўзгармас токнинг кучланишини электр юритувчи кучи нормал элемент эюк ига тенг бўлган таққослаш компенсаторида …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 3 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"o'lcash usullari" haqida

1.2- §. ўлчашлар. ўлчаш турлари ўлчаш — физик катталиклар қийматларини тажрибада махсус техник воситалар ёрдамида аниқлаш. кўп ҳолларда ўлчаш жараёнида ўлчанаётган катталикни шундай физик катталик билан такқосланадики, унга 1 га тенг бўлган қиймат берилади ва у физик катталик бирлиги ёки ўлчов бирлиги дейилади. ўлчаш натижаси — катталикнинг ўлчаш усули билан, масалан, катталикни ўлчов бирлиги билан таққослаш ёрдамида топилган қийматидан иборат. ўлчаш натижасини тенглама кўринишида қуйидагича ёзиш мумкин: бу ерда, q—ўлчанаётган физик катталик, u — ўлчаш натижаси ёки ўлчанаётган катталикнинг сон қиймати, q — физик катталик бирлиги. (1.1) тенглама ўлчашнинг асосий тенгламаси дейилади. унинг ўнг томони ўлчаш натижаси деб юритилади. ўлчаш натижаси доимо ўлчамли катталик бўлиб, у ўз номига эга б...

Bu fayl DOCX formatida 3 sahifadan iborat (19,8 KB). "o'lcash usullari"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: o'lcash usullari DOCX 3 sahifa Bepul yuklash Telegram