dinshunoslik fanidan topshiriq

PDF 20 pages 874.6 KB Free download

20 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 874.6 KB

File type PDF

Pages 20

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 20

1- topshiriq ( dinshunoslik fanidan ) 1. dinshunoslik fanini o‘qitishdan maqsad nima? «dinshunoslik» fanini o‘qitishdan maqsad – talabalarga diniy va milliy qadriyatlarning tarixan mushtarakligi, ularning umuminsoniy qadriyatlar bilan uyg‘unligini tushuntirish, ularda diniy bag‘rikenglik madaniyatini, dinga nisbatan to‘g‘ri yondashuvni shakllantirish va jamiyat uchun yuksak ma’naviyatli kadrlarni tayyorlashdan iborat. 2. yevropalik ilk dinshunoslardan kimlarni bilasiz? zamonaviy dinshunoslik esa bir yarim asrga yaqin davrga borib taqaladi. g‘arbda, zamonaviy ma’nodagi dinlar tadqiqotlari maks myuller (1823-1900) tomonidan boshlab berilgan. olim 1856 yilda «qiyosiy mifologiya» va 1870 yilda nashrdan chiqqan «dinlarning asosi va shakllanishiga oid dars baholari» nomli asarlari bilan boshqa dinlarni tadqiq qilishga yo‘l ochgan va kattagina e’tibor qozongan. u angliyadagi mashhur oksford universitetida dinlar tarixidan ma’ruzalar o‘qigan. o‘zining «sharqning muqaddas kitoblari tarjima silsilasi» asarida u ilk bora «religious studies» (dinshunoslik) so‘zini qo‘llagan. myuller va uning zamondoshlari dinlarni ilmiy tadqiq qilishda filologiyani muhim deb bilishgan va dinning asl mohiyatiga faqatgina til orqali qilingan izlanishlar bilangina …

2 / 20

ilishimiz mumkin. 3. dinshunoslikning qanday sohalari mavjud? din fenomenologiyasi. fenomen, namoyon bo‘luvchi, ko‘zga ko‘rinuvchi narsa bo‘lib, fenomenologiya ko‘zga ko‘rinuvchi narsaning sistematik shaklda tadqiq qilinishidir. dinning ko‘zga ko‘rinuvchi, tashqarida aks etuvchi jihatlarini o‘rganuvchi ilm sohasiga «din fenomenologiyasi» deyiladi. din fenomenologiyasi, tarixiy shakllanishlarni e’tiborga olmagan holda diniy fakt va voqelikning bizga namoyon bo‘lgan jihatlarini asosiy o‘ringa ko‘taradi. turli dinlarning ibodat va marosimlarini, muqaddas joy, zamon, narsa va shaxsiyatlarini tadqiq qilib, mushtarak jihatlarini topishga harakat qiladi. din fenomenologiyasi diniy tuyg‘u va bu tuyg‘uning ko‘rinishlari deyarli butun dunyoda bir-biriga o‘xshashiga ishora qiladi; barcha dinlarning asli va g‘oyasining bir ekanligini isbotlashga harakat qiladi. shuning bilan birga diniy ramz (belgi) larda yashirgan ma’nolarni ochish va majoziy so‘zlarning muqaddas mazmunini yoritish kabi ishlar ham uning vazifalariga kiradi. din fenomenologiyasi, materiallarini dinlar tarixidan oladi. lekin u bu materiallarga tarixiylikdan ham ko‘ra ko‘proq sistematik jihatdan yondashadi. shunday qilib diniy asoslar, diniy fenomen va shakllanishlarni muqoyasa qiladi. din fenomenologiyasi boshqa …

3 / 20

lib aytganda bu ilm sohasi, tarix bo‘yicha xususiy va mushohadaga suyanuvchi din va jamiyat tadqiqotlarini; dinning ijtimoiy hayotdagi ko‘rinishlarini o‘rganadi. din sotsiologiyasi, bir tomondan jamiyat, bir tomondan diniy ilmlarga tayanadi; bu ikki asos ustida yakdillikni keltirib chiqarishga harakat qiladi. din psixologiyasi. bu ilm sohasi, zamonaviy psixologiya bilan birgalikda shakllangan va uning bir tarmog‘i holiga aylangan. din psixologiyasi, avvalo insonga oid bo‘lgan diniy hayotning turli jihatlarini psixologik jihatdan o‘rganadi. ya’ni din psixologiyasi dinning psixologik jihatini, shaxsning diniy tajribasini va bu tajribaning turli ko‘rinishlarini bayon qilishga harakat qiladi. natijada u dinning inson ruhidagi asosiy xususiyatlari xatti-harakatlarga bo‘lgan ta’siri to‘g‘risida atroflicha to‘xtaladi. ruh-jasad aloqasi bilan atrof-madaniyat ta’sirlarining barchasini ichida o‘rganuvchi diniy e’tiqod, shaxslarning ichki olamidagi turli rivojlanishlarni ko‘rsatib beradi. shu sababli din psixologiyasi diniy tajribadan boshlagan holda inson turlarini atroflicha o‘rganib, xos tipologiyalarni kashf qiladi. kishining diniy his, tushuncha va yashash tarzi din psixologiyasining asosiy mavzusidir. u shaxsda din tuyg‘usi va hissining qanday …

4 / 20

uvchi kuch e’tiqodiga falsafiy bir asos topishga harakat qiladi. shu tufayli ham din falsafasi sohasida faoliyat ko‘rsatuvchilarning maqsadi dinning haq yoki botil ekanligi masalasi bilan mashg‘ul bo‘lish emas, diniy hukmlarning mantig‘i va mohiyatini ochib berishdir. bu maqsad bilan ular, eng avvalo xudoning mavjudligi bilan bog‘liq dalillarning tanqid yoki tahlilini qiladi, bu dalillarning qanchalik asosli yoki asossiz ekanligi masalasini ko‘rib chiqadi. din falsafasini boshqa din ilmlaridan ajratib turuvchi jihat bu, undagi hukm berish, xulosa yasash xususiyatidir. boshqa din ilmlari, baho berish, munosabat bildirish metodiga suyangan holda diniy masalalarni hal qilishsa; din falsafasi, ular yasagan xulosa va erishgan natijalardan keng miqyosda foydalanadi va bu natijalar sababli bir qancha hukmlarni chiqaradi. hatto din falsafasi, dinni maqsad qilib olgan ilm turlari qo‘lga kiritgan natijalar va bu natijalarga erishish uchun ular qo‘llagan metodlar haqida ham hukm chiqarishi mumkin. din falsafasi, dinning mohiyati, insonning diniy haqiqatlar bilan bo‘lgan bog‘liqligini o‘rganadi. bu ilm turining e’tiborida bo‘lgan mavzularning …

5 / 20

ushdan so‘ng loy va qondan paydo bo‘lgani, qadimgi misrdagi afsonalardan birida esa xnum nomli iloh odamni kulolchilik charxi yordamida loydan yasagani aytiladi. shu bilan birga, islom, xristianlik va yahudiylik dinlarida ham insoniyat yagona xudo tomonidan tuproqdan yaratilgani aytilib, ilk inson odam yoki adam deb nomlanadi. umuman olganda, din antropologiyasi barcha dinlardagi inson haqidagi g‘oyalarni o‘rganib, tizimlashtiradi. din antropologiyasini o‘rganishda qator metodlar mavjud bo‘lib, falsafiy, materialistik maktab vakillari dinshunoslikning bu sohasini ham evolyusion nazariyaga moslashtirishga harakat qilganlar. jumladan, ko‘plab adabiyotlarda jahon dinlari o‘zlarining aksar e’tiqodlarini qadimgi bobil, misr, mesopotamiya, fors va hind afsonalaridan o‘zlashtirgani aytib o‘tiladi. bu, bir yoqlama yondashuv bo‘lib, teologik metod tarafdorlari dinlardagi bu o‘xshashlikni ularning bir o‘zakdan kelib chiqishi bilan bog‘laydilar. dinshunoslikda esa, barcha dinlarning antropologik qarashlari, hech qanday shaxsiy fikr bildirmagan holda, boricha o‘rganish nazarda tutiladi. 4. dinga qanday ta’riflar berilgan? din va dinshunoslik atamalarining ta’rifi. din arabcha so‘z ekani barchaga ma’lum. lekin, din tushunchasini to‘liq anglab …

Want to read more?

Download all 20 pages for free via Telegram.

Download full file

About "dinshunoslik fanidan topshiriq"

1- topshiriq ( dinshunoslik fanidan ) 1. dinshunoslik fanini o‘qitishdan maqsad nima? «dinshunoslik» fanini o‘qitishdan maqsad – talabalarga diniy va milliy qadriyatlarning tarixan mushtarakligi, ularning umuminsoniy qadriyatlar bilan uyg‘unligini tushuntirish, ularda diniy bag‘rikenglik madaniyatini, dinga nisbatan to‘g‘ri yondashuvni shakllantirish va jamiyat uchun yuksak ma’naviyatli kadrlarni tayyorlashdan iborat. 2. yevropalik ilk dinshunoslardan kimlarni bilasiz? zamonaviy dinshunoslik esa bir yarim asrga yaqin davrga borib taqaladi. g‘arbda, zamonaviy ma’nodagi dinlar tadqiqotlari maks myuller (1823-1900) tomonidan boshlab berilgan. olim 1856 yilda «qiyosiy mifologiya» va 1870 yilda nashrdan chiqqan «dinlarning asosi va shakllanishiga oid dars baholari» nomli asarlari bilan boshqa d...

This file contains 20 pages in PDF format (874.6 KB). To download "dinshunoslik fanidan topshiriq", click the Telegram button on the left.

Tags: dinshunoslik fanidan topshiriq PDF 20 pages Free download Telegram