ўғитлар, azotli o'g'itlar

PPTX 35 pages 3.1 MB Free download

35 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 3.1 MB

File type PPTX

Pages 35

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 35

4-маъруза (4 соат) ўғитлар ҳақида тушунча. азотли ўғитлар 4-маъруза ўғитлар ҳақида тушунча. азотли ўғитлар режа: 1. ўғитлар ҳақида тушунча 2. азотли ўғитлар 2.1. азотнинг ўсимликлар учун аҳамияти 2.2. азотнинг тупроқдаги миқдори ва ўзгариши 2.3. деҳқончиликда азотнинг айланиши 2.4. азотли ўғитларнинг олиниши ва қўлланилиши ўғитлар ҳақида тушунча таркибида ўсимликлар учун зарур озиқа моддаларни тутувчи ва деҳқон томонидан тупроққа киритиладиган моддаларга ўғитлар дейилади. ўғитлар ҳақида тушунча ўғитлар ўз навбатида минерал ва органик (маҳаллий) ўғитларга бўлинади. маҳаллий шароитларда (масалан, фермер хўжалигида) тайёрланиб, шу жойнинг ўзида ишлатиладиган ўғитлар маҳаллий ўғитлар деб юритилади. минерал ўғитлар эса саноат асосида тайёрланади ва ўсимликлар учун зарур озиқ моддаларни асосан ноорганик шаклда тутади. ўғитлар ҳақида тушунча таркибидаги озиқ элементлар сонига кўра минерал ўғитлар оддий ва комплекс ўғитларга бўлинади. тупроққа ва ўсимликнинг ўсиб ривожланишига таъсир этувчи ўғитлар бевосита билвосита кимёвий таркиби бўйича органик минерал ўғитлар ўғитлар таркиби келиб чиқиши бўйича агрегат ҳолатига қараб озуқа элементларининг миқдорига қараб азотли, фосфорли, калийли …

2 / 35

он кислоталарнинг кетогуруҳи билан бевосита реакцияга кириша олмайди. ўсимлик танасида углеводлар заҳираси етарли бўлса, нитрат шаклдаги азот ферментлар иштирокида илдизнинг ўзидаёқ аммиакка айланади. қайтарилмасдан ўсимлик таркибига ўтадиган нитрат шаклдаги азот ўсимликлар учун зарарсиз бўлиб, тўқималарда кўп миқдорда тўпланиши мумкин. лекин қишлоқ хўжалик маҳсулотлари (айниқса ем-хашак, сабзавот ва полиз экинлари) таркибида нитратларнинг маълум даражадан ошиб кетиши уларни истеъмол қиладиган ҳайвон ва инсонлар саломатлигига зарарли таъсир кўрсатади. одатда эркин аммиак ўсимликлар танасида кам учрайди. айни модда миқдорининг кўпайиб кетиши ўсимликларнинг заҳарланишига сабаб бўлади. азотнинг тупроқдаги миқдори ва ўзгариши тупроқ азотининг асосий қисми мураккаб органик бирикмалар таркибига киради. турли тупроқларнинг ҳайдалма қатламидаги азот миқдори турличадир. тупроқнинг механикавий таркиби оғирлашиб боргани сари ялпи азот миқдори ҳам кўпаяди. бир га майдондаги ялпи азот заҳираси турли тупроқларда 1,5 т дан 15 т гача ўзгаради. азотнинг тупроқдаги миқдори ва ўзгариши тупроқдаги ялпи азот миқдорининг атиги 1-2% и минерал холатда бўлади. тупроқ азотли органик бирикмаларининг парчаланишини қуйидаги схема …

3 / 35

) оксиди (no), азот (i) оксиди (n2o) ва молекуляр азот (n2) каби газсимон моддаларгача қайтарилиш жараёнидир. нитратларнинг денитрификацияловчи бактериялартомонидан қайтарилиши бир нечта босқичда содир бўлади: hn03 -» hn02 -» (hno)2 -» n2o -» n2 нитрат нитрит гипонитрит азот (i) оксиди мол. азот тупроқдаги азотнинг умуман ёки вақтинча ўсимликлар ўзлаштира олмайдиган шаклга ўтишини учта ҳолга бўлиш мумкин: 1. нитратларнинг ювилиши 2. денитрификация 3. азотнинг иммобилизацияланиши. азотли ўғитларнинг олиниши ва қўлланилиши азотли ўғитларнинг олиниши ва қўлланилиши азотли ўғитлар ишлаб чиқариш асосида аммиак синтези ётади. синтетик аммиак қуйидаги усулда олинади: n2  3h2  2nh3 азотли ўғитларнинг олиниши ва қўлланилиши ҳозирги кунда қуйидаги турдаги азотли ўғитлар ишлаб чиқарилмоқда: аммиакли-нитратли ўғитлар - аммиакли селитра. аммиакли ўғитлар - аммоний сульфат, аммоний хлорид, аммоний карбонат, суюлтирилган аммиак, аммиакли сув. нитратли ўғитлар - натрийли селитра, кальцийли селитра, калийли селитра. амидли ўғитлар – мочевина. аммиакли-нитратли ўғитлар аммиакли селитра. аммиакли-нитратли ўғитларнинг асосий вакили аммиакли селитра (nh4no3) дир. аммиакли селитра …

4 / 35

са енгил механик таркибли тупроқларда уни кузда, асосий ўғитлашда қўллаш яхши натижа бермайди, чунки бунда нитрат шаклдаги азот ювилиб кетади. аммиакли ўғитлар аммоний сульфат. аммоний сульфат (nh4)2so4 ўз таркибида 20,5-21,0 % азот тутади. жаҳон миқёсида ишлаб чиқариладиган азотли ўғитларнинг қарийб 25% и аммоний сульфат ҳиссасига тўғри келади. аммоний сульфат концентрланган сульфат кислотани газсимон аммиак билан тўйинтириш орқали олинади: h2so4  nh3  (nh4)2so4 . аммоний сульфат оқ рангли бўлади. аммоний сульфат кучсиз гигроскопик, сочилувчан, таркибида 24% атрофида олтингугурт тутади, қайсики, ўсимликларнинг озиқланишида ўзига хос аҳамиятга эга. аммоний сульфатнинг тупроқ билан ўзаро таъсири аммоний сульфат физиологик нордон ўғит. тупроққа тушган аммоний сульфат тезда эрийди ва nh4 катионлари тупроқнинг сингдириш комплекси томонидан ютилади ва илгари ютилган бошқа катионларнинг эквивалент миқдорига алмашинади. ютилган аммонийни ўсимликлар яхши ўзлаштиради. тупроқдаги ҳаракатчанлиги ва ювилиб кетиш хавфи кам бўлгани боис аммоний сульфатни асосий ўғитлаш даврида, яъни кузги шудгор остига киритиш мумкин. суюқ аммиакли ўғитлар суюқ аммиакли ўғитлар …

5 / 35

+h2o ёки nh4oh. аммиакли сув аммиакнинг сувдаги эритмаси бўлиб, биринчи нави 20,5 % (25 %ли nh4oh), иккинчи нави эса 16,4 % ( 20 %ли nh4oh) азот тутади. уни оддий углеродли пўлатдан тайёрланган идишларда ташиш мумкин. нитратли азотли ўғитлар нитратли азотли ўғитлар жумласига натрийли, кальцийли ва калийли селитра  nano3, ca(no3)2 ва kno3  лар киради. натрийли селитра - nano3 . нитрат кислота ишлаб чиқаришда азот оксидларини сода ёки ишқорга юттириш асосида олинади: na2co3  2no2  nano3 + nano2  co2. ёки 2naoh  2no2  nano3 + nano2  h2o. нитритларни нитратга айлантириш учун аралашма кучсиз hno3 билан ишланади: 3nano2  2hno3  3nano3  2no  h2o. оқ ёки оқиш тусли заррабин туз. таркибида 15-16% азот тутади, сувда яхши эрийди, гигроскопиклиги юқори бўлгани учун муштлашиб қолади. амидли азотли ўғитлар мочевина (карбамид) - co(nh2)2. синтетик мочевина оқ тусли заррабин модда бўлиб, таркибида 46 % азот тутади. мочевина co2 ва …

Want to read more?

Download all 35 pages for free via Telegram.

Download full file

About "ўғитлар, azotli o'g'itlar"

4-маъруза (4 соат) ўғитлар ҳақида тушунча. азотли ўғитлар 4-маъруза ўғитлар ҳақида тушунча. азотли ўғитлар режа: 1. ўғитлар ҳақида тушунча 2. азотли ўғитлар 2.1. азотнинг ўсимликлар учун аҳамияти 2.2. азотнинг тупроқдаги миқдори ва ўзгариши 2.3. деҳқончиликда азотнинг айланиши 2.4. азотли ўғитларнинг олиниши ва қўлланилиши ўғитлар ҳақида тушунча таркибида ўсимликлар учун зарур озиқа моддаларни тутувчи ва деҳқон томонидан тупроққа киритиладиган моддаларга ўғитлар дейилади. ўғитлар ҳақида тушунча ўғитлар ўз навбатида минерал ва органик (маҳаллий) ўғитларга бўлинади. маҳаллий шароитларда (масалан, фермер хўжалигида) тайёрланиб, шу жойнинг ўзида ишлатиладиган ўғитлар маҳаллий ўғитлар деб юритилади. минерал ўғитлар эса саноат асосида тайёрланади ва ўсимликлар учун зарур озиқ моддаларни асосан н...

This file contains 35 pages in PPTX format (3.1 MB). To download "ўғитлар, azotli o'g'itlar", click the Telegram button on the left.

Tags: ўғитлар, azotli o'g'itlar PPTX 35 pages Free download Telegram