antik davr madaniyati

PPTX 13 pages 266.4 KB Free download

13 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 266.4 KB

File type PPTX

Pages 13

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 13

o’zbekiston respublikasi farg’ona viloyati qo’qon davlat pedagogika instituti tarix fakulteti 1 ‘’s” guruh talabasi hoshimov athamjonning jahon tarixidan antik davr madaniyati. mavzu: reja: antik davr madaniyati. adabiyot va fan. yunoniston xudolari. ellinizm davri antik davr madaniyati – jahon sivilizatiyasining beshigi bo`lib, u davrda filosofiya, madaniyat fan sifatida shakllandi. o`sha davr yunonlarning turmush tarzi, fikrlashi, ma`naviyati hozirgacha ham insonlarni hayajonga solib kelmoqda. antik yevropa madaniyatining shakllanishiga mesopotamiya va misr madaniyatining, ayniqsa, arifmetika, astronomiya, mifologiya, va teologiya sohalarida erishgan dastlabki muhim yutuqlarning ahamiyati katta bo`ldi, qadimgi yunon madaniyati eramizdan avv. xxviii asrdan er. avv. ii asrgacha davom etdi. yunonlar o`zlarining vatanini ellada deb ataganlar. qadimgi yunon madaniyatining eng yuqori darajaga ko`tarilgan davri er. avv. v-iv asrlarga to`g`ri keladi. qadimgi yunon madaniyati jahon madaniyati tarixida favqulodda hodisa sifatida o`zini namoyon etdi. ellada hozirgi zamon davlatlarining boshqaruv shakli – respublika va demokratiyaning vataniga aylandi. uning namunaviy shakli perikl (443-429) hisoblanadi. yunonistonda jismoniy va aqliy …

2 / 13

qiqat, go`zallik, mehribonlik kabi kotegoriyalar uyg`unligi bilan belgilangan. ular uchun me`yor tushunchasi muhim ahamiyatga ega edi. shuning uchun yunonlarda mulk erkin kishilar uchun ajralmas atribut bo`lsa, ikkinchi tomondan ochko`zlik, molparastlikni qoralaganlar. insonni tarbiyalash uchun ikki yo`nalish bo`yicha ta`lim tizimi vujudga keltirilgan: a) «gimnastika»; va b) aqliy yo`nalishdagi barcha turlari, chunonchi, tabiiy fanlar, falsafa, notiqlikni o`rganish. ozod yunonlarni bolalarni etti yoshdan boshlab boshlangich maktabga borganlar. badavlat kishilarning bolalari esa 18 yoshgacha gimnaziyalarda o`qishni davom ettirganlar. bolalar maktablarda chiroyli yozishga, aniq va ravon so`zlashga o`rgatilgan. ular gomer, gessiod va boshqa shoirlarning she`rlarini va dostonlarini yod olganlar. yunonlar ashula aytish, raqsga tushish, lira sozini chalishni bilmaydiganlarni o`qimishli deb hisoblamaganlar. bolalar ulg`aya borgan sari yugurish, kurashga tushish, sakrash, disk, nayza otish va qilich chopish bilan shug`ullanganlar. shu tariqa ular vatan himoyachilari sifatida tayyorlangan. ayniqsa, bu sohada sparta maktabi ajralib turgan. har qanday erkin yunon polis (shahar) davlatning eng oliy ehson deb qabul qilingan va …

3 / 13

o`rin olgan edi. deyarli hozirgi zamon madaniyatining janrlari qadimgi yunonistonda paydo bo`ldi. ba`zilari o`sha davrning o`zida juda yuqori darajaga ko`tarildi. fidiy boshchiligida badiiy tasviriy san`at asarlari, zevsning katta haykali bunga misol bo`la oladi. yunonlar birgina yaratuvchilik bilan shug`ullanibgina qolmay, shu bilan birga go`zallik qonunlari bilan yashashni ham xohlar edilar. shuningdek, yunonlarda ibtidoiy din shakllari-totemizm, animizm va fetishizm tasavvurlari kuchli bo`lgan. ibtidoiy jamoa tuzimidan sinfiy jamiyatga o`tish davomida yunonlarning diniy tasavvurlariham o`zgarib borgan. ularda har bir yirik hodisa, kasbi – korining o`z xudolari-xomiylari bo`lgan. zevs-yunonlarning eng muqaddas bosh xudosi hisoblangan. u osmon, momaqaldiroq, chaqmoq va yomg`ir xudosi bo`lgan. uni odamlar jingalak sochli, sersoqol, qudratli, qo`lida chaqmoqushlagan, basavlvt kishi sifatida tasavvur qilganlar. zevsning ukasi paseydonni «erni tebratuvchi» dahshatli dengiz xudolaridan biri deb bilganlar. gelios quyosh xudosi bo`lib, oppoq otlar qo`shilgan aravasida osmoniga chiqqanda kunduz boshlanadi deb fikr yuritganlar. appolon esa yorug`lik va san`at xudosi sanalgan. demetriy ham ilohiy timsol sifatida o`simliklarning unib …

4 / 13

ri baland olimp tog`larida yashaganlar va badavlat kishilarday hayot kechirganlar. ular ham odamlar kabi shuhratparas, hokimiyatparas, shafqatsiz va qasoskor bo`lganlar. yunon xuodlarining odamlaridan farqlari shundaki, birinchidan ular umrboqiy, ikkinchidan, ular gefesdan tashqari go`zal va qaddi qomati kelishgan bo`lishgan. yunon xudolari ham sevishgan, xursand yoki g`amgin, g`azabli holatlarida nomoyon bo`lganlar. erdagi ayollar bilan xudolar qovushuvidan qahramonlar dunyoga kelganlar. yunonlar o`z xudolariga ishonishgan, sig`inishgan, ularga atab ibodatxonalar qurishgan va qurbonliklar qilishgan. lekin yunonlarda xudolarga ko`r-ko`rona sajda qilish, mutaassiblik darajasida bo`lmagan. masalan, prometey xudolar irodasiga qarshi odamlarga osmondan lolovni o`g`irlab olib tushib bergan (prometey afsonasidan). yunonlar mifologiyasida birgina xudolarni emas, erdagi insonlarni ham ulug`laganlar. bunga sofoklning «dunyoda buyuklar ko`p. lekin, insondan boshqa tabiatda kuchlisi yo`q», yoki arixmedning «menga tayanch nuqtasini topib beringlar, men duyoni otin-ustun qilib tashlayman» degan iboralarini misol tariqasida keltirish mumkin. qadimgi yunon madaniyati 5 ta davrga bo`linadi: egey madaniyati (er. avv. 2800-1100yillar). gomer davri (er. avv. xi-ix asr); arxaik madaniyat …

5 / 13

zaytun etishtirilgan. xo`jalikda chorvachilik, hunarmandchilik va savdo ham muhim o`rin tutgan. krit madaniyatiga taulluqli knos saroyi «labirint» nomi bilan tarixga kirgan bo`lib,uning birinchi qavatigina saqlanib qolgan. u ko`p qavatli inshoot bo`lib, 300 xonadan iborat bir gektardan ko`proq erni egallagan. saroyda suv o`tkazuvchi moslama (vodoprovod), kanalizaciyava vannalar, hunarmandchilik ustaxonalari bo`lgan. saroyning maxfiy xonasidan ayol xudoning qo`lida ilonni ushlab turgan haykalchasi topilgan. saroyning devorlarida hozircha «gullar teruvchi», «qushnitutishga shaylanayotgan mushuk», «ho`kiz bilan o`yin» kabi rasm manzaralari saqlanib qoligan. krit o`zining chiziqli harflaridan iborat o`z yozuviga ega bo`lgan. lekin bu yozuvni hozirgacha hech bir olim o`qib chiqishga ega bo`lmagan. xi-ix asrlarning gomer asri deb atalishining sababi shuki, bu davrni yoritb beruvchi asosiy manba gomerning odisseya», «illiada» dostonlari bo`lgan. bu davrda davlatchilik, shahar – saroy turmush madaniyati va yozuvi yo`q bo`lib boradi, mehnat qurollarini temirdan yasashga o`tilishi natijasida mehnat unumdorligi ancha oshadi, dehqonchilik va chorvachilik rivoj topadi. savdo – sotiqda esa ayirboshlash vositasi qoramollar …

Want to read more?

Download all 13 pages for free via Telegram.

Download full file

About "antik davr madaniyati"

o’zbekiston respublikasi farg’ona viloyati qo’qon davlat pedagogika instituti tarix fakulteti 1 ‘’s” guruh talabasi hoshimov athamjonning jahon tarixidan antik davr madaniyati. mavzu: reja: antik davr madaniyati. adabiyot va fan. yunoniston xudolari. ellinizm davri antik davr madaniyati – jahon sivilizatiyasining beshigi bo`lib, u davrda filosofiya, madaniyat fan sifatida shakllandi. o`sha davr yunonlarning turmush tarzi, fikrlashi, ma`naviyati hozirgacha ham insonlarni hayajonga solib kelmoqda. antik yevropa madaniyatining shakllanishiga mesopotamiya va misr madaniyatining, ayniqsa, arifmetika, astronomiya, mifologiya, va teologiya sohalarida erishgan dastlabki muhim yutuqlarning ahamiyati katta bo`ldi, qadimgi yunon madaniyati eramizdan avv. xxviii asrdan er. avv. ii asrgacha davom etdi....

This file contains 13 pages in PPTX format (266.4 KB). To download "antik davr madaniyati", click the Telegram button on the left.

Tags: antik davr madaniyati PPTX 13 pages Free download Telegram