protoplast hosilalari va ularning tarkibi

DOC 40.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1363358411_42251.doc protoplast hosilalari va ularning tarкibi www.arxiv.uz reja: 1. hujayraning yuqori fiziologik faol moddalari. 2. hujayraning zahira oziq moddalari. 3. vakuol, hujayra shirasi va uning tarkibi. 4. hujayra po‘sti va uning shakl o‘zgarishlari. 5. turgor va plozmaliz. 1.fermentlar, vitaminlar, gormonlar, antibiotiklar protoplast hayot faoliyatining mahsuloti bo‘lib, yuqori fiziologik faol moddalaridir. ular hujayrada juda oz miqdorda bo‘lsada, ko‘pincha o‘simlik organizmlarida sodir bo‘ladigan turli jarayonlarga katta ta’sir ko‘rsatadi. fermentlar. hujayradagi nafas olish, fotosintez, oqsil yog‘ va uglevodlarning sintezi hamda parchalanishida bo‘ladigan kimiyoviy jarayonlarning hammasida ishtirok yetadi. ular organik katalizatorlar ham deyiladi. kimiyoviy katalizatorlar reaksiya tezligini 70-80 martagacha oshirsa, fermentlar 108 martagacha oshiradi. hozirgacha fan 2000 ga yaqin ferment borligini aniqladi. nafas olish jarayonida peroksidaza va katalaza fermenti ishtirok yetadi. o‘simlik va hayvonlardagi barcha hayotiy jarayonlar fermentlar ishtirokida o‘tadi. diastaza fermenti kraxmalni qand moddasiga aylantiriadi. oqsillarga proteaza, yog‘larga lipaza fermenti ta’sir yetadi. 2. hujayraning zahira oziq moddalari. protoplastda bo‘ladigan modda almashinishi jarayonida hujayrada …
2
alar bo‘lib hisoblanadi. 3. vakuol, hujayra shirasi va uning tarkibi. hujayrada uzluksiz modda almashinuvi natijasida vakuol paydo bo‘lib, uning ichida esa suv va unda erigan organik hamda mineral moddalarning eritmasi joylashadi. alkaloidlar azotli organik moddalar bo‘lib, hozirga qadar ularning 700 ga yaqin xili uchraydi. alkaloidlar qattiq, suyuq va gaz hollarda bo‘ladi. ular ko‘knorigulli, dukkakguldooshlar, labguldoshlar oilalarning vakillarida ko‘p uchraydi. tein choy, teobramin shokolad, kakao koka-kola tarkibida bo‘ladi. morfin, xinin, kodein kabilar meditsinada dorivor modda sifatida ishlatiladi. anabazin (anabazis o‘simligida) nikotin qishloq xo‘jalik zararkunandalarga qarshi ishlatiladi. glikozidlar efirga o‘xshash moddalardir. ular ko‘pincha hidli, ta’mi achchiq va ba’zan zaharli ham bo‘ladi. atirguldoshlar oilasi vakillarida amigdalin glikozidi ko‘p. u parchalanganda zaharli sinil kislotasiga aylanishi mumkin. amigdalin achchiq bodomda, shaftoli, o‘rik, olcha urug‘larida ko‘p bo‘ladi. sovun o‘ti tarkibida saponin, sitrus o‘simliklarida gesperedin uchraydi. hujayra shirasida glikozid tariqasida pigmentlar ham mavjud. ular suv o‘tlarida va yopiq urug‘li o‘simliklarda ko‘p bo‘ladi. masalan: antotsion pigmenti to‘q-ko‘k, havorang …
3
idor mevasida ko‘p bo‘ladi. anorganik moddalar. hujayra shirasi tarkibida ko‘pgina mineral moddalar bo‘lib, ularga nitratlar kiradi. ular shuradoshlar, dukkakdoshlar oilasi vakillarida ko‘p uchraydi. kalsiy va kaliy fosfotlar o‘simliklarning barcha qismlarida, xlorid tuzlar sho‘r yerlarda o‘suvchi o‘simliklarda ko‘p uchraydi. hujayra shirasi tarkibida kalsiy oksalat kristallari to‘planadi va ular kubik, ninasimon, ba’zan druzlar deb ataladigan murakkab hosilalar shaklida bo‘ladi. ninasimon kristallar birikib, rafidlar hosil qiladi. 4. hujayra po‘sti. yuksak o‘simliklarning hujayrasi tashqi tomonidan ancha qattiq po‘st bilan o‘ralgan bo‘ladi. bu po‘st hujayraga ma’lum bir shakl beradi va uni tashqi noqulay ta’sirlardan saqlaydi. faqat jinsiy hujayralarda, harakatchan sporalarda va ba’zi tuban o‘simliklarda bunday qattiq po‘st bo‘lmaydi. har xil turga kiradigan o‘simliklar hujayrasi po‘stining kimiyoviy tarkibi turlicha bo‘lib, organizmlarning yoshiga qarab o‘zgarishi mumkin. lekin har qanday holda ham hujayralar devorini hosil qiluvchi asosiy modda sellyulozadir. hujayra po‘sti lignin moddasini singdirsa yog‘ochlanadi. bunda u suv va gazlarni o‘tkazadi.protoplast nobud bo‘ladi, kamdan- kam holda tirik qoladi, …
4
bo‘rtib, unayotgan urug‘ni qurib kolishdan saqlaydigan chala suyuq shilimshiq hosil qiladi. minerallanish. bunda hujayra po‘sti kumtuproq, kalsiy yoki magniyli tuzlar shimadi va maxanikaviy jihatdan juda pishiq bo‘ladi. masalan: qamish barglari. 5. turgor va plazmoliz. hujayrani suvga to‘yingan taranglashgan holat i turgar, o‘zidan suvni yo‘qotgan bo‘shashgan holat i plazmoliz deyiladi. hujayrani plazmoliz holat idan qayta turgar holat iga o‘tishi deplozmaliz hodisasi deyiladi. hujayra turgor holat ida bo‘lganda, hujayra shirasi hujayrani markazida joylashib, qismlarini hujayra po‘stiga taqab turadi. hujayra plazmoliz holat ida bo‘lganda, hujayrani barcha qismlari hujayrani markazida joylashib, hujayra shirasi esa hujayra po‘stiga taqalib turadi. bu jarayonni urug‘ni unib chiqishida va hujayrani suv va unda erigan mineral moddalarni shimishida ahamiyati katta. adabiyotlar 1. a. t. gafurov. “darvinizm” t. : «o‘qituvchi», 1992. 2. m. to‘xtayev, a. xamidov. “ekologiya asoslari va tabiatni muhofaza qilish” t. : 1994. 3. biologiya. bibliograficheskiy spravochnik, k. : “naukova dumka” 1994 4. i. p. sokolova. “biologiya”. m. : …
5
protoplast hosilalari va ularning tarkibi - Page 5

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "protoplast hosilalari va ularning tarkibi"

1363358411_42251.doc protoplast hosilalari va ularning tarкibi www.arxiv.uz reja: 1. hujayraning yuqori fiziologik faol moddalari. 2. hujayraning zahira oziq moddalari. 3. vakuol, hujayra shirasi va uning tarkibi. 4. hujayra po‘sti va uning shakl o‘zgarishlari. 5. turgor va plozmaliz. 1.fermentlar, vitaminlar, gormonlar, antibiotiklar protoplast hayot faoliyatining mahsuloti bo‘lib, yuqori fiziologik faol moddalaridir. ular hujayrada juda oz miqdorda bo‘lsada, ko‘pincha o‘simlik organizmlarida sodir bo‘ladigan turli jarayonlarga katta ta’sir ko‘rsatadi. fermentlar. hujayradagi nafas olish, fotosintez, oqsil yog‘ va uglevodlarning sintezi hamda parchalanishida bo‘ladigan kimiyoviy jarayonlarning hammasida ishtirok yetadi. ular organik katalizatorlar ham deyiladi. kimiyoviy katalizatorlar re...

DOC format, 40.0 KB. To download "protoplast hosilalari va ularning tarkibi", click the Telegram button on the left.

Tags: protoplast hosilalari va ularni… DOC Free download Telegram