fiskal siyosat

PPTX 29 pages 156.3 KB Free download

29 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 156.3 KB

File type PPTX

Pages 29

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 29

презентация powerpoint fiskal siyosat 1. davlat byudjeti va uning tarkibi. 2. soliqlarning asosiy funktsiyalari. 3. o‘zbekistonda iqtisodiyotni soliqlar yordamida tartibga solib turilishining xususiyatlari. davlatning iqtisodiyotdagi roli masalasi ilmiy asosda birinchi marta a.smit tomonidan ko‘rib chiqilgan. uning «halqlar boyligining tabiati va sabablarini tadqiq qilish haqida» (1776) nomli asarida iqtisodiyotning bozor usullari orqali o‘zini o‘zi tartibga solishining zarurligi ta’kidlab o‘tilgan. a.smitning fikricha, xususiy tovar ishlab chiqaruvchilar bozori davlat nazoratidan to’liq ozod bo‘lishi zarur. a.smitning «tinch qo‘yish» nazariyasi 1929-1933-yillarda bozor iqtisodiyotiga asoslangan deyarli barcha mamlakatlami qamrab olgan iqtisodiy inqiroz davrida tanqidga uchradi. iqtisodiy tanazzul va ommaviy ishsizlik davlatning iqtisodiy jarayonlarga aralashuvini kushaytirishni taqozo qildi. davlatning iqtisodiyotdagi rolini oshirish masalasi j.m.keynsning «ish bilan bandlik, foiz va pulning umumiy nazariyasi» (1936) nomli asarida o‘z aksini topdi. unda muallif davlat fiskal (xazinaviy) va kreditli tartibga solish vositalaridan foydalanib, jamiyatning yalpi talabini rag‘batlantirishni va aholining ish bilan bandligini ta’minlashi zarurligini isbotlaydi. amalda gap davlatning uzluksiz ravishda inqirozga …

2 / 29

daromad va boylikni qayta taqsimlash; resurslami qayta taqsimlash; qtisodiyotni barqarorlashtirish,ya’ni iqtisodiy tebranishlar vujudga keltiradigan inflatsiya va bandlilik darajasi ustidan nazorat qilish hamda iqtisodiy o‘sishni rag‘batlantirish. davlat milliy iqtisodiyotni tartibga solishda bir qator usullardan foydalanadi: bevosita ta’sir qilish usullari; bilvosita ta’sir qilish usullari; tashqi iqtisodiy usullar. davlatning bevosita ta’sir qilish usullari: huquqiy-me’yoriy tartibga solish: qonunlar, farmonlar va qarorlar orqali iqtisodiy faoliyatni tartibga solish. masalan, litsenziyalash, ekologik me’yorlar, mehnat qonunchiligi. davlat buyurtmalari va subsidiyalar: hukumat strategik ahamiyatga ega sohalarga buyurtmalar berish orqali iqtisodiyotga ta’sir qiladi. davlat tomonidan subsidiyalar ajratish (masalan, qishloq xo‘jaligi, energetika yoki eksportchilarni qo‘llab-quvvatlash) davlatning bevosita ta’sir qilish usullari: narxlarni davlat tomonidan belgilash ayrim strategik tovarlar va xizmatlar uchun davlat tomonidan narxlar tartibga solinishi (masalan, kommunal xizmatlar, yoqilg‘i narxlari). anti-monopoliya siyosati orqali adolatli raqobatni ta’minlash. davlat sektori orqali boshqarish strategik ahamiyatga ega tarmoqlar (transport, energetika, mudofaa) davlat nazorati ostida bo‘lishi mumkin. davlat korxonalari orqali muhim tovar va xizmatlarni ta’minlash. davlatning …

3 / 29

shi mumkin. ijtimoiy adolat va xavfsizlikni ta’minlaydi. raqobat muhitiga zarar yetkazishi va iqtisodiy o‘sish sur’atlarini sekinlashtirishi mumkin. bozor yetishmovchiligini oldini oladi. samaradorlikning pasayishiga olib kelishi ehtimoli bor. bilvosita ta’sir qilish usullari: pul-kredit siyosati (monetar siyosat) markaziy bank tomonidan foiz stavkalari boshqariladi (foiz stavkalarini oshirish yoki pasaytirish orqali kredit olish va investitsiyalar hajmiga ta’sir qilish). pul massasi tartibga solinadi (inflyatsiya nazorati, iqtisodiy o‘sishni rag‘batlantirish). bank rezerv normasi o‘zgartiriladi (banklarning kredit berish imkoniyatlarini kengaytirish yoki cheklash). bilvosita ta’sir qilish usullari: soliq siyosati (fiskal siyosat) soliq stavkalarini o‘zgartirish orqali iqtisodiyotga ta’sir etish (masalan, soliqlarni kamaytirish orqali iste’mol va investitsiyalarni rag‘batlantirish). soliq imtiyozlari va chegirmalar orqali turli tarmoqlarni rivojlantirish. “fiskal” lotincha so‘zdan olingan bo‘lib, xazina degan ma’noni bildiradi. bu o‘z navbatida “xazina siyosati” degan tushunchani ham yuzaga keltiradi. davlat fiskal siyosati - bu davlat budjeti daromadlari va xarajatlari tarkibiy qismini o’zgartirish orqali milliy iqtisodiyotga ta’sir qilishni anglatadi. davlat byudjeti va uning tarkibi davlat byudjeti …

4 / 29

qarish va makroiqtisodiy barqarorlikni saqlash. davlat byudjetining tarkibi davlat byudjeti ikki asosiy qismdan iborat: byudjet daromadlari byudjet xarajatlari byudjet daromadlari bu davlatning turli manbalardan tushadigan mablag‘larini o‘z ichiga oladi. ular quyidagi asosiy qismlarga bo‘linadi: soliq tushumlari – davlat byudjetining asosiy daromad manbai. u quyidagilardan iborat: qo‘shilgan qiymat solig‘i (qqs), daromad solig‘i, aksiz soliqlari yer, mol-mulk va h.k byudjet daromadlari nodavlat daromadlar – davlatning soliqsiz tushumlari: davlat mulkidan tushgan daromadlar (ijara, dividendlar) davlat monopoliyalaridan tushgan daromadlar davlat boji va yig‘imlari byudjet daromadlari tashqi va ichki qarzlar – hukumatning xalqaro moliyaviy tashkilotlardan yoki mahalliy bozor orqali olgan qarzlari. grantlar va yordamlar – xalqaro tashkilotlar va boshqa davlatlardan olinadigan moliyaviy yordamlar. byudjet xarajatlari byudjet xarajatlari davlat tomonidan bajariladigan vazifalarni moliyalashtirish uchun ishlatiladi. u quyidagi yo‘nalishlarga bo‘linadi: 🛡 ijtimoiy soha xarajatlari – davlat budjetining eng katta qismini tashkil qiladi: ta’lim, sog‘liqni saqlash, pensiya va ijtimoiy yordam, madaniyat va sport byudjet xarajatlari 🏗 iqtisodiy rivojlanish …

5 / 29

timoiy, iqtisodiy va mudofaa xarajatlarini moliyalashtirish. misol: soliqlardan tushgan mablag‘ ta’lim, sog‘liqni saqlash, infratuzilma va xavfsizlik sohalariga yo‘naltiriladi. soliqlarning asosiy funksiyalari 2. ta’sirchan (tartibga soluvchi) funktsiya: iqtisodiyotning turli tarmoqlarini rivojlantirish yoki cheklash. investitsiyalarni rag‘batlantirish va ishlab chiqarishni rivojlantirish. bozor muvozanatini saqlash. misol:yuqori aksiz soliqlari – alkogol va tamaki mahsulotlarining iste’molini kamaytirishga qaratilgan. soliq imtiyozlari – innovatsion texnologiyalar va kichik biznesni qo‘llab-quvvatlash uchun joriy etiladi. soliqlarning asosiy funksiyalari 3. qayta taqsimlash funktsiyasi: fuqarolar va korxonalar daromadlarini jamiyatda qayta taqsimlash. kambag‘al qatlamlarni ijtimoiy himoya qilish. misol: boy fuqarolar va yirik korxonalardan olinadigan soliq tushumlari pensiya va nafaqalar, ijtimoiy yordam dasturlariga yo‘naltiriladi. soliqlarning asosiy funksiyalari 4. nazorat (monitoring) funktsiyasi: davlat iqtisodiy faoliyatni nazorat qilish imkoniyatiga ega bo‘ladi. soliq to‘lovchilarning daromadlari va moliyaviy harakatlarini kuzatish. misol: katta daromad manbalaridan soliq olinishi orqali yashirin iqtisodiyotning oldi olinadi. korxonalar moliyaviy hisobotlarni taqdim etish orqali iqtisodiy intizomni saqlaydi. soliqlarning asosiy funksiyalar 5. rag‘batlantiruvchi funktsiya: korxonalar va aholini …

Want to read more?

Download all 29 pages for free via Telegram.

Download full file

About "fiskal siyosat"

презентация powerpoint fiskal siyosat 1. davlat byudjeti va uning tarkibi. 2. soliqlarning asosiy funktsiyalari. 3. o‘zbekistonda iqtisodiyotni soliqlar yordamida tartibga solib turilishining xususiyatlari. davlatning iqtisodiyotdagi roli masalasi ilmiy asosda birinchi marta a.smit tomonidan ko‘rib chiqilgan. uning «halqlar boyligining tabiati va sabablarini tadqiq qilish haqida» (1776) nomli asarida iqtisodiyotning bozor usullari orqali o‘zini o‘zi tartibga solishining zarurligi ta’kidlab o‘tilgan. a.smitning fikricha, xususiy tovar ishlab chiqaruvchilar bozori davlat nazoratidan to’liq ozod bo‘lishi zarur. a.smitning «tinch qo‘yish» nazariyasi 1929-1933-yillarda bozor iqtisodiyotiga asoslangan deyarli barcha mamlakatlami qamrab olgan iqtisodiy inqiroz davrida tanqidga uchradi. iqtisodiy ...

This file contains 29 pages in PPTX format (156.3 KB). To download "fiskal siyosat", click the Telegram button on the left.

Tags: fiskal siyosat PPTX 29 pages Free download Telegram