german kogen

DOCX 16 стр. 41,6 КБ Бесплатная загрузка

16 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 41,6 КБ

Тип файла DOCX

Страницы 16

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 16

german kogen reja: kirish 1. german kogenning hayoti va faoliyati 2. german kogenning ilmiy merosi 3. kogenning ilmiy metodlari va yondashuvlari 4. german kogenning tasiri va hozirgi zamon ilm-faniga qo'shgan hissasi xulosa kirish ehtimol, siz «german kogen» deb “herman kohen” “ (hermann cohen”, 1842–1918) haqida so‘rayotgandirsiz, chunki “german kogen” nomi aniq bir shaxs yoki tushuncha sifatida manbalarda uchramaydi. herman kohen nemis-yahudiy faylasufi, neokantchilik falsafiy oqimining asoschisilaridan biri sifatida tanilgan. u marburg universitetida falsafa professori bo‘lib, immanuel kant falsafasini rivojlantirib, uni zamonaviy sharoitlarga moslashtirgan. kohen ning asosiy ish yo‘nalishi axloq, din, huquq va bilim nazariyasi bo‘lib, uning “logik der reinen erkenntnis” (sof bilim logikasi), “ethik des reinen willens” (sof iroda axloqi) kabi asarlari falsafada muhim o‘rin tutadi. u yahudiy falsafasiga ham katta hissa qo‘shgan, ayniqsa yahudiy dini va axloqining universal qadriyatlar bilan uyg‘unligini ko‘rsatishga harakat qilgan. herman kohen falsafasining dolzarbligi uning axloq, din va bilim nazariyasiga qilgan ta’sirida yaqqol namoyon bo‘ladi. …

2 / 16

erosi german kogen (hermann cohen, 1842–1918) nemis falsafasining eng muhim vakillaridan biri sifatida tanilgan. u neokantchilik (kant falsafasining yangilangan shakli) maktabining asoschisi va marburg maktabining yetakchi namoyandasi bo‘lgan. kogenning falsafiy ishlari, ayniqsa, immanuel kantning tanqidiy falsafasini qayta talqin qilish va uni zamonaviy ilmiy va axloqiy muammolarga moslashtirish orqali, xix asr oxiri va xx asr boshlaridagi falsafiy diskursga katta ta’sir ko‘rsatdi. uning asosiy yo‘nalishlari orasida bilim nazariyasi, axloq falsafasi, din falsafasi va yahudiy falsafasi alohida o‘rin tutadi. ushbu maqola kogenning hayoti, ta’limi, ilmiy faoliyati, asosiy ishlari va ularning falsafa sohasiga qo‘shgan hissasini atroflicha yoritadi. german kogenning hayoti va faoliyati german kogen 1842-yil 4-iyulda germaniyaning anhalt knyazligidagi kosvig shahrida tug‘ilgan. uning oilasi dindor yahudiy bo‘lib, otasi gerson kogen sinagogada xizmat qilgan va yahudiy jamoasida muhim o‘rin egallagan. kogenning bolaligi diniy va ma’naviy muhitda o‘tdi, bu uning keyinchalik yahudiy falsafasiga qiziqishini shakllantirishda muhim rol o‘ynadi. yoshligida u yahudiy diniy ta’limini olgan va ibraniy …

3 / 16

‘ishlangan bo‘lib, bu kogenning falsafiy fikrlashdagi dastlabki qadamlarini ko‘rsatadi. 1865-yildan keyin kogen akademik faoliyatini boshladi. u dastlab berlin va geydelbergda o‘qituvchi sifatida ishladi, ammo uning asosiy ilmiy faoliyati marburg universiteti bilan bog‘liq. 1873-yilda u marburg universitetida falsafa professori etib tayinlandi va shu yerda o‘zining mashhur marburg maktabini tashkil qildi. bu maktab neokantchilikning markazi sifatida tanildi va kogenning shogirdlari, jumladan, ernst kassirer va paul natorp kabi olimlar falsafa sohasida muhim yutuqlarga erishdilar. kogenning ilmiy faoliyati uchta asosiy yo‘nalishga qaratilgan edi: 1. bilim nazariyasi: kogen kantning tanqidiy falsafasini rivojlantirib, ilmiy bilimga asoslangan epistemologiyani ishlab chiqdi. 2. axloq falsafasi: u axloqni ijtimoiy va huquqiy kontekstda ko‘rib chiqdi, kantning kategorik imperativini zamonaviy sharoitlarga moslashtirdi. 3. din falsafasi: kogen yahudiy dini falsafasini rivojlantirdi va dinni aql va axloq bilan bog‘ladi. u 1912-yilda marburg universitetidan nafaqaga chiqdi, ammo falsafiy faoliyatini davom ettirdi. 1918-yilda u berlinda vafot etdi, lekin uning falsafiy merosi hali ham falsafa va din …

4 / 16

kka asoslangan holda tushuntiradi. ushbu kitob kogenning neokantchilik maktabini shakllantirishda muhim qadam bo‘ldi. 2. bilimning logikasi (logik der reinen erkenntnis, 1902) bu asar kogenning bilim nazariyasidagi eng muhim ishlaridan biridir. unda u bilish jarayonini logik va ilmiy nuqtai nazardan tahlil qiladi. kogenning fikricha, bilim ob’ektiv haqiqatni aks ettirishdan ko‘ra, aqlning faoliyatidir. u bilishni “sof fikrlash” deb ataydi va uni ilmiy metodologiyaga asoslaydi. bu asarda kogen kantning kategoriyalar tizimini rivojlantirib, ularni zamonaviy fizika va matematika bilan bog‘laydi. masalan, u nyuton fizikasining matematik modellarini bilish jarayonining asosi sifatida ko‘rib chiqadi. 3. sof irodaning axloqi (ethik des reinen willens, 1904) bu kitob kogenning axloq falsafasiga bag‘ishlangan bo‘lib, unda u axloqni ijtimoiy va huquqiy kontekstda tahlil qiladi. kogen kantning kategorik imperativini qayta ko‘rib chiqib, uni sotsialistik g‘oyalarga moslashtiradi. u axloqni shaxsiy xohishlardan emas, balki umumiy ijtimoiy manfaatlardan kelib chiqadigan qoidalar sifatida ko‘radi. masalan, u adolat va tenglik tamoyillarini axloqning asosiy mezonlari sifatida ta’kidlaydi. 4. …

5 / 16

va adolat tamoyillarini falsafiy tushunchalar sifatida talqin qiladi. masalan, u xudoning yagonaligi g‘oyasini axloqiy ideal sifatida ko‘rib chiqadi, bu insoniyatning birlashishi va tengligiga xizmat qiladi. kogenning kiritgan yangiliklari va ilm-faniga qo‘shgan hissasi kogenning falsafiy tizimi neokantchilikning asosini tashkil etdi va xix asr oxiridagi falsafiy oqimlarga katta ta’sir ko‘rsatdi. uning asosiy yangiliklari quyidagilardan iborat: 1. kant falsafasining qayta talqini: kogen kantning transsendental idealizmini ilmiy bilimlar kontekstida rivojlantirdi. u kantning kategoriyalar tizimini zamonaviy fizika va matematikaga moslashtirib, bilish jarayonini logik asosda tahlil qildi. masalan, u nyutonning klassik mexanikasini bilishning paradigmasi sifatida ishlatdi va bu orqali falsafani ilmiy metodologiya bilan yaqinlashtirdi. 2. marburg maktabining tashkil etilishi: kogen marburg universitetida neokantchilik maktabini tashkil qildi, bu maktab falsafani ilmiy bilimlar bilan integratsiyalashda muhim rol o‘ynadi. uning shogirdlari, xususan, ernst kassirer, kogenning g‘oyalarini rivojlantirib, ramziy shakllar falsafasini ishlab chiqdilar. 3. axloq va ijtimoiy adolat: kogen axloq falsafasida ijtimoiy adolat va tenglik tamoyillarini ilgari surdi. u sotsialistik …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 16 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "german kogen"

german kogen reja: kirish 1. german kogenning hayoti va faoliyati 2. german kogenning ilmiy merosi 3. kogenning ilmiy metodlari va yondashuvlari 4. german kogenning tasiri va hozirgi zamon ilm-faniga qo'shgan hissasi xulosa kirish ehtimol, siz «german kogen» deb “herman kohen” “ (hermann cohen”, 1842–1918) haqida so‘rayotgandirsiz, chunki “german kogen” nomi aniq bir shaxs yoki tushuncha sifatida manbalarda uchramaydi. herman kohen nemis-yahudiy faylasufi, neokantchilik falsafiy oqimining asoschisilaridan biri sifatida tanilgan. u marburg universitetida falsafa professori bo‘lib, immanuel kant falsafasini rivojlantirib, uni zamonaviy sharoitlarga moslashtirgan. kohen ning asosiy ish yo‘nalishi axloq, din, huquq va bilim nazariyasi bo‘lib, uning “logik der reinen erkenntnis” (sof bilim logi...

Этот файл содержит 16 стр. в формате DOCX (41,6 КБ). Чтобы скачать "german kogen", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: german kogen DOCX 16 стр. Бесплатная загрузка Telegram