intellektual mulk huquqi: innovatsiya va novatsiyalar, kashfiyot va ixtiro

DOCX 10 pages 23.5 KB Free download

10 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 23.5 KB

File type DOCX

Pages 10

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 10

10-mavzu: intellektual mulk huquqi: innovatsiya va novatsiyalar, kashfiyot va ixtiro, intellektual mulk va patent tushunchalarining mutanosibligi. 1. innovatsiya tushunchasining tahlili va turlari. pedagogik innovatsiyalar. 2. novatsiya yangi ilmiy g‘oyadagi “eskilik” elementi. 3. “kashfiyot”, “ixtiro” tushunchalarining innovatsion xarakteri. 4. intellektual mulk tushunchasining tavsifi. mualliflik huquqining yo‘nalishlari. odamzot o‘z tabiatiga ko‘ra jismoniy jihatdan eng mukammal mavjudot emas. u kuch, tezlik va epchillikda ko‘plab hayvonlardan ortda qoladi. lekin insonda eng kuchli imtiyoz – uning intellekti mavjud. intellekt so‘zi lotincha intellectus so‘zidan kelib chiqqan bo‘lib, insonning aqli, ongi, fikrlash qobiliyatini bildiradi. intеllеkt – insоnni hayvоnоt dunyosidan ajratib turadigan asоsiy bеlgi bo`lib, rivоjlanishni sifat jihatidan yangi pоg`оnaga ko`taradi. eng avvalо intеllеktual mulk intеllеktual faоliyat natijasidir. barcha intеllеktual faоliyat ham intеllеktual mulk bo`la оlmasligi aniq. insоn fikrlaydi, uning хayolida bеhisоb g`оyalar, lоyihalar tug`iladi, lеkin ularning hammasi ham hayotda amalga оshmay, qоlib kеtadi. faqat bоshqalar tоmоnidan оb`еktiv ravishda qabul qilinadigan, ya`ni o`zining muayyan chеgaralariga ega bo`lgan g`оya …

2 / 10

bеriladi. qilingan yangilik va iхtirоlar uchun mualliflik guvохnоmasi yoki patеnt bеriladi. mualliflik guvохnоmasi umrbоd bеrilib, patеnt esa ma`lum vaqtgacha saqlanadi. inson faqat intellektga ega bo‘lgandagina oqilona ishlar qilishi, ijod bilan shug‘ullanishi va ma’naviy jihatdan to‘laqonli hayot kechirishi mumkin. inson o‘z oldiga vazifalar qo‘ya oladi va ularni hal qilish yo‘llarini izlaydi, fan va san’at asarlarini yaratadi, texnikaning yangi namunalarini ixtiro qiladi, tobora takomillashgan har tomonlama mukammal tovarlar ishlab chiqaradi, bino va sanoat korxonalari quradi. intеllеktual faоliyatning kеyinchalik qandaydir birоr-bir оb`еktiv (mоddiy) shaklda ifоdalana оladigan natijalarigina intеllеktual mulk bo`ladi dеb aytish mumkin. insoniyat dahosi, uning intellekti bizni o‘rab turgan tabiatni, olamni o‘zgartirishga qodir. inson hayotining maqsadi – eng yaxshi narsalarga intilishdir. ibtidoiy tuzumdan, ya’ni ilk mehnat qurollari yaratilgandan boshlab inson har doim o‘zining turmush tarzini yaxshilash, o‘z ijodiy salohiyatini amalga oshirish yo‘llarini tinimsiz izlab kelgan. shuning uchun ham qadim zamonlardan insoniyat jamiyatida birinchi olimlar, ixtirochilar, rassomlar va musiqachilar paydo bo‘lgan. ular insonlar …

3 / 10

faoliyat insoniyat jamiyati rivojlanishining asosiy sababidir. intellektual faoliyatning eng muhim turlari fan, san’at va texnik ijodiyot xalqlar va millatlar, davlat va sivilizatsiyalar rivojining doimiy yo‘ldoshidir. lekin fan va texnika taraqqiyoti ko‘p asrlar mobaynida faqat insoniyat jamiyatining ehtiyojlarini qondirish vositasi bo‘libgina xizmat qilib qolmadi. aksincha, tarixdan ma’lumki, fan va texnikaning rivojlanishi, adabiyot va san’at asarlari aksariyat hollarda teskari ta’sir ko‘rsatib, insoniyat munosabatlarining rivojlanishida asos bo‘lgan va nafaqat ayrim kishilar, balki butun bir davlatlar va sivilizatsiyalar taqdiriga ta’sir etgan. bunday ta’sir ayniqsa xx asrda, ilmiy–texnika inqilobi iqtisodiy va industrial rivojlanishda katta o‘zgarishlarga olib kelgan vaqtda yorqin namoyon bo‘ldi va bugungi kunda jahonda shakllangan iqtisodiy va siyosiy tizimni belgilab berdi. insoniyat jamiyati o‘z boshidan quldorlik, feodalizm, kapitalizm, sotsializmni kechirdi. xxi asrning boshida, asosiy rivojlantiruvchi kuchi raqobat bo‘lgan bozor iqtisodiyoti eng samarali iqtisodiy tizim ekanligi tan olindi. ma’lumki, raqobatsiz rivojlanish bo‘lmaydi, shu bois hozirgi zamonda raqobat kurashi barcha sohalarda, davlatlar, butun bir mintaqalar va …

4 / 10

i yo‘lida yaratilayotgan ixtirolar, yangi texnologiyalarning uzluksiz oqib kirishi, yangi tovarlarning bozorga chiqarilishi uchun qanday sharoit yaratish zarur degan vazifa turibdi. inson muayyan narsaga xo‘jayinlik yoki mulkka egalik huquqini qo‘lga kiritgan taqdirdagina undan samarali va oqilona foydalanish yo‘llarini izlaydi. bundan shunday mantiqiy xulosa kelib chiqadiki, insonning bilim olish, ixtiro qilishga tabiiy intilishi va ijodi mahsulidan iqtisodiy samara olinishi bir–biriga mos kelgandagina u o‘zining ijodiy salohiyatidan oqilona foydalana oladi, shu bois doimiy izlanishdan manfaatdor bo‘ladi. faqat mulk egasigina o‘z mulkidan yuqori darajada samarali va oqilona foydalanib, uni boshqara oladi. bunday iqtisodiy rag‘batlantirishning eng maqbul usuli shundan iboratki, inson o‘z intellektual salohiyati natijalariga mulkchilik huquqiga ega bo‘lishi, ya’ni, intellektual mulkka egalik qilishi kerak. zero undan boshqa hech kim bu natijalarga xo‘jayinlik qila olmasin. faqat uning o‘zigina intellektual ijodi natijalaridan o‘z istagicha foydalanish va boshqa shaxslarga sotish borasida mutlaq huquqqa ega bo‘ladi. shu yerda biz hozirgi vaqtda jahondagi eng muhim tushunchalardan biri hisoblagan …

5 / 10

yidagilarni haqli ravishda o‘zining shiori deb e’lon qildi: - insoniyat dahosi jami san’at asarlari va ixtirolarning manbaidir. - bu asarlar insonga munosib hayot kafolatidir. - barcha turdagi san’at asarlari va ixtirolarni ishonchli himoyalash har bir davlatning burchidir. intellektual mulk ob’ektlarining tasnifi va tavsiflari. intellektual mulk ob’ektlarining har biri o‘ziga xos xususiyatlarga egaligi ravshan. demak, bu ob’ektlarni huquqiy muhofazalash samaradorligining yuqori bo‘lishi uchun bu ob’ektlarning muayyan xususiyatlarini hisobga oladigan turli huquqiy himoya tartiblari zarur bo‘ladi. intellektual mulk ob’ektlarini ko‘rib chiqar ekanmiz, shuni qayd etish mumkinki, intellektual mulkda ob’ektlarning ikki guruhi alohida ajralib turadi: san’at bilan bog‘liq badiiy asarlar va sanoat tarmog‘i – xususan yangi buyumlar, tovarlar va texnologiyalarni ishlab chiqish va bozorga taklif etish bilan bog‘liq ob’ektlar. aynan ana shu vaziyatlar xx asrda jahonda umum qabul qilingan xalqaro huquqiy standartlar shakllanishiga olib keldi, shunga muvofiq intellektual mulk o‘z ichiga ikki asosiy huquqlar sohasini oladi: ● mualliflik va turdosh huquqlar, unga muvofiq …

Want to read more?

Download all 10 pages for free via Telegram.

Download full file

About "intellektual mulk huquqi: innovatsiya va novatsiyalar, kashfiyot va ixtiro"

10-mavzu: intellektual mulk huquqi: innovatsiya va novatsiyalar, kashfiyot va ixtiro, intellektual mulk va patent tushunchalarining mutanosibligi. 1. innovatsiya tushunchasining tahlili va turlari. pedagogik innovatsiyalar. 2. novatsiya yangi ilmiy g‘oyadagi “eskilik” elementi. 3. “kashfiyot”, “ixtiro” tushunchalarining innovatsion xarakteri. 4. intellektual mulk tushunchasining tavsifi. mualliflik huquqining yo‘nalishlari. odamzot o‘z tabiatiga ko‘ra jismoniy jihatdan eng mukammal mavjudot emas. u kuch, tezlik va epchillikda ko‘plab hayvonlardan ortda qoladi. lekin insonda eng kuchli imtiyoz – uning intellekti mavjud. intellekt so‘zi lotincha intellectus so‘zidan kelib chiqqan bo‘lib, insonning aqli, ongi, fikrlash qobiliyatini bildiradi. intеllеkt – insоnni hayvоnоt dunyosidan ajratib tu...

This file contains 10 pages in DOCX format (23.5 KB). To download "intellektual mulk huquqi: innovatsiya va novatsiyalar, kashfiyot va ixtiro", click the Telegram button on the left.

Tags: intellektual mulk huquqi: innov… DOCX 10 pages Free download Telegram