milliy daromad va milliy hisoblar tizimidagi daromad ko‘rsatkichlari

PDF 37 pages 1.4 MB Free download

37 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.4 MB

File type PDF

Pages 37

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 37

milliy daromad va milliy hisoblar tizimidagi boshqa daromad ko’rsatkichlari milliy daromad va milliy hisoblar tizimidagi boshqa daromad ko’rsatkichlari reja: 1. dj xinksning daromad haqidagi ta’limoti. 2. yangi mhtda dj xinksning ta’limotiga kiritilgan aniqliklar. 3. nominal va real daromad. 4. daromad haqidagi ta’sir etuvchi ekstensiv va intensiv omillar. 5. milliy daromadni taqsimlash, qayta taqsimlash va oxirgi foydalanish statistikasi. 6. yalpi milliy daromad, sof milliy mavjud daromad, yalpi milliy jamg‘arish, sof milliy jamg‘arish kо ‘rsatkichlari statistikasi. dj xinsning daromad haqidagi ta’limoti bozor munosabatlari amal qilayotgan iqtisodiyotda daromad kategoriyasi muhim ahamiyatga ega bo’lib, uni ikki miqyosda ko’rib chiqish mumkin: makromiqyosa va mikromiqyosda. mikromiqyosdagi daromadlar xo’jalik yurituvchi sub’ektlarning iqtisodiy jarayonlarda qatnashishi natijasida olgan ixtiyoriy daromadlardan iborat bo’lib, ularning hisobi buxgalteriya hisobida to’liq aks ettiriladi. makromiqyosdagi daromadlar buxgalteriya hisobidagi daromadlarga mos kelmaydi va ularni mikromiqyosdagi daromadlarni to’g’ridan-to’g’ri qo’shish orqali hosil qilib bo’lmaydi. mht-93 da qo’llaniladigan daromad kontseptsiyasi ingliz olimi jon xiksning daromad ta’rifiga asoslanadi. uning …

2 / 37

ymatini davr ohirida saqlab qolgan holda iste’mol uchun ishlatilishi mumkin bo’lgan barcha mablag’larning maksimal yig’indisi – shu davrda hosil bo’lgan daromaddir”. ya’ni aholining qashshoqlashmasdan yoki qarzga botmagan holda iste’moli va jamg’arishi uchun sarflanadigan mablag’lardir. jon xiks nazariy tahlilga daromadning ikki kategoriyasini kiritadi, ya’ni kutilgan tushumlar (ex-ante) va haqiqiy tushumlar (ex-post). uning fikriga ko’ra makroiqtisodiy tahlilda daromadlrning 1-kategoriyasidan foydalanish zarur, chunki kutilgan tushumlar real daromadlarni aks ettirib, haqiqiy tushumlar dan inflyatsiya va boshqa omillar natijasida aktivlar qiymatining o’zgarishi natijasida hosil bo’ladi. jon xiksning daromadlar kontseptsiyasidan bir necha xulosalar kelib chiqadi. birinchidan, har qanday pul tushumlari daromad bo’la olmaydi. albatta mahsulot sotishdan tushgan tushumning ishlab chiqarish xarajatlarini qoplash uchun sarflangan qismini daromad deb bo’lmaydi. j.xiks kontseptsiyasining daromad ta’rifida faqat takror ishlab chiqariladigan kapiltni hisobga oladi. biroq, daromadning shakllanishda takror ishlab chiqarilmaydigan kapitalni ham hisobga olish zarur (yer, tabiiy resurslar va hokazo). masalan, biror kishi sotilgan uyidan olingan mablag’ni bankka qo’yib, shu mablag’dan …

3 / 37

glashtirib bo’lmaydi, chunki moliyaviy aktivlarning ko’payishi, yoki aktiv shaklining o’zgarishi sababli ro’y berishi mumkin. masalan, naqd pulning ko’payishi aktsiyalarni sotish evaziga yoki qarz olish evaziga ko’payishi mumkin, yoki jamg’armaning bir qismi moddiy aktivlarni sotib olishga sarflanishi mumkin. bu holda ixtiyordagi daromad tarkibida pirovard iste’mol xarajatlari hajmining ortishi va jamg’arma hajmining kamayishi sodir bo’ladi. uchinchidan, tasodifiy sabablar ta’sirida yoki tashqi omillar ta’sirida kapital qiymatining ortishi daromad bo’lib hisoblanmaydi, masalan, inflyatsiya natijasida aktivlar qiymatining ortishi, metro qurilganligi sababli uning yonida joylashgan uy bahosining qimmatlashishi va boshqalar. • mhtdagi daromad ko’rsatkichlari mhtda j.xiks kontseptsiyasiga asoslanuvchi, taqsimlash jarayonining barcha jabhalarini xarakterlovchi daromad ko’rsatkichlari tizimi yaratilgan. bu tizim quyidagi daromad ko’rsatkichlarini o’z ichiga oladi: birlamchi daromadlar joriy transfertlar ixtiyordagi daromadlar natura ko’rinishidagi ijtimoiy transfertlar tuzatish kiritilgan ixtiyordagi daromad milliy daromad (yalpi va sof) milliy ixtiyordagi daromad (yalpi va sof) birlamchi daromad bu - institutsion birliklarning boshqa birliklarning iqtisodiy faoliyatida bevosita va bilvosita (moliyaviy va ishlab …

4 / 37

aviy lizing asosida berish, birlikning aktsiyalariga va qimmatli qog’ozlariga ega bo’lish, ishlab chiqarilmagan aktivlarni berish va sug’urta polislariga ega bo’lish. birlamchi daromadlar tarkibiga mehnat haqi, sof soliqlar, foyda, aralash daromad va mulk uchun daromad kiradi. mehnat haqi uy xo’jaligi sektorining birlamchi daromadi hisoblanadi. mehnat haqi ko’rsatkichi bu schyotda mamlakatdagi barcha rezident birliklarining mamlakat iqtisodiy hududida va tashqarisida ishlab chiqarishda ko’rsatgan faoliyatlari natijasida olgan mehnat haqlarining (ish haqi, mukofotlar, qo’shimchalar soliqlar, majburiy sug’urta badallari va fondlarga to’lovlar bilan) yig’indisidan iborat. sof soliqlar davlat boshqaruv idoralari sektorining birlamchi daromadi hisoblanadi. sof soliqlar ikki qismdan: soliqlar va subsidiyalardan iborat. soliqlar institutsion birliklar tomonidan davlat birliklariga majburiy ravishda to’lanadigan to’lovlardir. subsidiyalar esa davlat tomonidan institutsion birliklarga ishlab chiqarishni qo’llab-quvvatlash maqsadida beriladigan to’lovlardan iborat. subsidiyalar o’z xarakteriga ko’ra mamlakatning (davlat boshqaruv idoralari sektorining) birlamchi daromadlari hisobidan boshqa sektorlarga berilgani uchun minus ishora bilan yoziladi. soliqlar va subsidiyalar ayirmasi odatda sof soliqlar deb yuritiladi va u …

5 / 37

sbatan bevosita va yashirin to’lanishi lozim bo’lgan (to’langan emas) soliqlar miqdoridan iborat. ular tarkibiga qo’shilgan qiymat, aksiz, mahsulot narxiga ustama va qo’shimchalar va yashirin soliqlar kiradi. mahsulot uchun subsidiyalar rezident birliklariga davlat byudjeti tomonidan tovar yoki xizmatni ishlab chiqarganda yoki uni sotganda mahsulot birligiga nisbatan bevosita va yashirin to’lanishi lozim bo’lgan (to’langan emas) subsidiyalar miqdoridan iborat. ular tarkibiga bevosita davlat tomonidan berilayotgan va yashirin ko’rinishdagi subsidiyalar kiradi. ularni mahsulot va import uchun subsidiyalar sifatida guruhlash mumkin. ularga misol tariqasida, mahsulotni sotganda yoki import qilganda korxonaga davlat tomonidan beriladigan mablag’larni keltirish mumkin. bevosita ishlab chiqarish uchun soliqlar rezident institutsion birliklarning ishlab chiqarish faktorlariga to’laydigan to’lovlaridan iborat. ular tarkibiga yer solig’i, ishlab chiqarishda foydalanilgan mulk (asosiy vositalar) solig’i, mehnat resurslariga to’lovlar, foydali qazilma boyliklarini topish maqsadida bajariladigan geologiya-qidiruv ishlari uchun ajratmalar, yakka tartibda faoliyat ko’rsatish uchun patent to’lovlari, obodonlashtirish uchun soliqlar, qurilish ob’ektlari egalaridan olinadigan soliq, import va davlat bojlari, bozorlardan yig’imlar, …

Want to read more?

Download all 37 pages for free via Telegram.

Download full file

About "milliy daromad va milliy hisoblar tizimidagi daromad ko‘rsatkichlari"

milliy daromad va milliy hisoblar tizimidagi boshqa daromad ko’rsatkichlari milliy daromad va milliy hisoblar tizimidagi boshqa daromad ko’rsatkichlari reja: 1. dj xinksning daromad haqidagi ta’limoti. 2. yangi mhtda dj xinksning ta’limotiga kiritilgan aniqliklar. 3. nominal va real daromad. 4. daromad haqidagi ta’sir etuvchi ekstensiv va intensiv omillar. 5. milliy daromadni taqsimlash, qayta taqsimlash va oxirgi foydalanish statistikasi. 6. yalpi milliy daromad, sof milliy mavjud daromad, yalpi milliy jamg‘arish, sof milliy jamg‘arish kо ‘rsatkichlari statistikasi. dj xinsning daromad haqidagi ta’limoti bozor munosabatlari amal qilayotgan iqtisodiyotda daromad kategoriyasi muhim ahamiyatga ega bo’lib, uni ikki miqyosda ko’rib chiqish mumkin: makromiqyosa va mikromiqyosda. mikromiqyosdagi...

This file contains 37 pages in PDF format (1.4 MB). To download "milliy daromad va milliy hisoblar tizimidagi daromad ko‘rsatkichlari", click the Telegram button on the left.

Tags: milliy daromad va milliy hisobl… PDF 37 pages Free download Telegram

milliy daromad va milliy hisoblar tizimidagi daromad ko‘rsatkichlari

Page preview (5 pages)

Want to read more?

About "milliy daromad va milliy hisoblar tizimidagi daromad ko‘rsatkichlari"

Similar files