qadimiy hindiston subkontinentidagi adabiy-tarixiy jarayon

DOC 71.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1662838291.doc αζαρ qadimiy hindiston subkontinentidagi adabiy-tarixiy jarayon reja: 1. hindiston - dunyoning eng qadimiy sivilizatsiya markazlaridan biri. 2. hindistonning o`ziga xos xususiyatlari 3. hind adabiyoti jahon adabiyoti tizimdagi eng qadimiy va boy adabiyotlardan biridir. hindiston dunyoning eng qadimiy sivilizatsiya markazlaridan biridir. chunki koinotning birinchi odami sanalmish odam ato aynan shu mamlakatning hududlariga, hindiston janubida joylashgan seylon, ya`ni shri lanka orollariga tushgan degan taxminlar mavjud. odam ato shri lanka orollariga tushgan bo`lsa u yerdan quruqlik tomon yo`l esa faqat hindiston orqalidir. demak, yer yuzidagi insoniyat hayoti shu yerdan boshlangan degan taxmin asosli deyish mumkin. hindistonning qadimiyligini uning yozma yodgorliklari ham isbotlaydi. masalan, vedalar nafaqat hindistonda balki jahon yozma yodgorliklari tarixida ham eng qadimiysi hisoblanib, ularning yozma adabiyotga kirib kelish davri eramizdan oldingi birinchi ming yilliklarga borib taqaladi. ularning yaratilish tarixi esa taxminan 4-ming yilliklarga to`g`ri keladi degan fikrni bildiradilar hind tadqiqotchilari. hindiston azaldan jahon xalqlarini o`zining qadimiy madaniyati, boy falsafiy merosi, …
2
inch okeani suvlari bilan, shimolda esa quruqlik bilan o`ralganganligi mamlakat uchun ham iqtisodiy ham, siyosiy jihatdan ko`p qulayliklar yaratadi. suv yo`llari hindiston uchun bir tomondan boshqa mamlakatlar bilan savdo, madaniy va iqtisodiy aloqalar o`rnatish uchun imkoniyat yaratsa, ikkinchi tomondan mamlakat xalqining iqtisodiy ta`minoti uchun katta manba`dir. suv yo`llari siyosiy va harbiy-strategik maqsadlarda ham hindiston uchun juda katta qulayliklar tug`diradi. bu ikki okean hindiston subkontinentining tabiati va iqlimiga ham katta ta`sir ko`rsatib, uning tabiatining go`zal, yerining sermaxsul bo`lishini ta`minladi. shimolda hindiston​ning quruqlik bilan o`ralganligi mamlakatning osiyo va yevropa mamlakatlari bilan aloqa o`rnatishi uchun zarur bo`lgan imkoniyatlarni yaratadi. hindistonning o`ziga xos xususiyatlaridan yana biri uning ko`ptilli (bahudharmii) va ko`pdinli (bahubhashi) mamlakat ekanligidir. hindiston eng katta hududga ega bo`lgan mamlakatlardan biri bo`lib, unda ko`pgina millat va elatlar istiqomat qiladi. bugungi kunda tadqiqotchi​larning fikricha hindistonda yashovchi barcha millatlar va elatlarning tili taxminan 800 atrofida ekanligi statistik ma`lumotlarda berilgan. bu yirik geografik hududda istiqomat qiluvchi …
3
ya`ni shimoliy va markaziy qimlardagi shtatlar tili, ya`ni hindi, urdu, panjobi, gujaroti, rajastxani, kashmiri va boshqalar hind-oriy (ariyan) tillar guruhiga, janubiy hududlarda joylashgan shtatlar tili, jumladan, maratxi, tamili, telugu, kannar, orisi, malayalam va boshqa bir qancha tillar dravid (dravid) tillar guruhiga mansubdir. lekin shunga qaramasdan hindiston subkontinentini o`rganish asosida bu barcha millatlar va elatlar yaxlit bir hududda, yagona mafkuraviy ildizga asoslangan holda shakllangan​li​gini adabiy va tarixiy manba`larda kuzatish mumkin. har bir millat adabiyoti o`zining rivojlanish tarixi va milliy merosiga ega bo`lgani bilan ularning ildizi bir ildiz asosida, ya`ni sanskrit tilidagi adabiy meros asosida shakllangan. ko`pmillatlilik hind adabiyotining beqiyos boyligini ta`minlasa, sankrit adabiyotga tayanish ularning o`zaro o`xshashligini ta`minlaydi. bugungi kundagi davlat tili bo`lmish hindiy tili o`zining shakllanish jarayonida ko`pgina boshqa tillar asosida shakllangan. uning dastlabki bosqichi, ya`ni meloddan avvalgi va melodning birinchi ming yilligi sanskrit tili bilan bog`liq. eramizning birinchi ming yilligiga kelib sanskrit tilining adabiy til sifatida doirasi torayib, mahalliy …
4
ni 170 mln. dan ortadi. 1950 yili hindiston mustaqilligidan keyin qabul qilingan yangi konstitutsiyada hindiy tili davlat tili deb e`lon qilingan, so`zlashuv tili sifatida asosan hindiston yarim orolining markaziy va shimoliy qismlarida qo`llaniladi. uning eng katta markazlari dehli, agra, jaypur, ilohobod, banoras, kalkutta, lakxnau va shu shaharlar atrofidagi hududlardir. bu hududlarda hindiy tilining dialektlari ham mavjud. hindiy tili dialektlari asosan ikki guruhga ajratiladi: 1) g`arbiy dialektlar, ularga: khari boli, bangaru, braj, kannauji, bundeli (khari boli, bangaru, braj, kannauj, bundeli) tillari kiradi. 2) sharqiy dialektlar, ularga: avadxi, bagxeli va chxattisgarxi (avadhi, bagheli, chatitsgarhi) dialektlari kiradi. g`arbiy dialektlar avvaliga shauraseni prakrit va undan keyingi davrda esa apabharansha shauraseni asosida rivojlangan bo`lsa, sharqiy dialektlar ardhama​gadxa prakrit va uning keyingi rivojlanish davri bo`lmish apabharansha ardhamagadxa tillari asosida shakllangan. hindiy tili tarqalgan hudud juda katta bo`lib, unga rajastxon shtatining g`arbiy chegaralaridan tortib panjob va bihar shtatlari hududi hamda shimolda himolay tog` etaklaridan to uttar pradesh …
5
belgilash​da, janglarda esa sipoxiylar va harbiylarni suv bilan ta`minlashda, dehqonlar uchun esa yerlarni serhosil qilish yo`lida katta ahamiyat kasb etib kelgan. janubiy shtatlarga keladigan bo`lsak, bu shtatlarda bugungi kunda har bir shtat o`zining milliy tilini davlat tili deb e`lon qilgan, hindiy tili esa ular uchun o`zaro muomala tili vazifasini bajaradi. hindiston ko`pdinli (bahubhashi) mamlakatdir. buning uch asosiy sababini ko`rsatish mumkin: birinchidan, hind xalqining diniy-falsafiy qarash​lari, ma`lumki, ko`pxudolikka asoslangan, ya`ni hindular tili bilan aytganda har bir ma`bud yaratganning xilma-xil qiyofadagi tajassumi deb tan olinadi. bu insonning tabiat oldidagi ojizligi bilan izohlanib, tabiiy hodisalar ( quyosh, shamol, oy, yomg`ir, momaqaldiroq, suv, tog` va o`rmonlar yaratganning qudrati sifatida tan olinib ularga sajda qilingan. ikkinchidan, olam mavjudligining uch asosiy jarayoni − yaralish, saqlanish va nobud bo`lish jarayonlarini hindlar uch ma`bud nomi bilan ataganlar, ya`ni braxma-yaratuvchi, vishnu-saqlovchi va shiva-nobud etuvchi, tugatuvchi. mana shu uch jarayon uzluksiz bo`lib, borliq mana shu qonun asosida mavjud deb hisoblaydilar. …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "qadimiy hindiston subkontinentidagi adabiy-tarixiy jarayon"

1662838291.doc αζαρ qadimiy hindiston subkontinentidagi adabiy-tarixiy jarayon reja: 1. hindiston - dunyoning eng qadimiy sivilizatsiya markazlaridan biri. 2. hindistonning o`ziga xos xususiyatlari 3. hind adabiyoti jahon adabiyoti tizimdagi eng qadimiy va boy adabiyotlardan biridir. hindiston dunyoning eng qadimiy sivilizatsiya markazlaridan biridir. chunki koinotning birinchi odami sanalmish odam ato aynan shu mamlakatning hududlariga, hindiston janubida joylashgan seylon, ya`ni shri lanka orollariga tushgan degan taxminlar mavjud. odam ato shri lanka orollariga tushgan bo`lsa u yerdan quruqlik tomon yo`l esa faqat hindiston orqalidir. demak, yer yuzidagi insoniyat hayoti shu yerdan boshlangan degan taxmin asosli deyish mumkin. hindistonning qadimiyligini uning yozma yodgorliklari ham is...

DOC format, 71.0 KB. To download "qadimiy hindiston subkontinentidagi adabiy-tarixiy jarayon", click the Telegram button on the left.

Tags: qadimiy hindiston subkontinenti… DOC Free download Telegram