tomatdosh sabzavotlarni yetishtirish texnologiyasi

PPTX 29 pages 3.1 MB Free download

29 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 3.1 MB

File type PPTX

Pages 29

Updated Jun 2026

Page preview (6 pages)

Scroll down 👇

1 / 29

8-mavzu. tomatdosh sabzavotlarni ahamiyati, biologik xususiyatlari yetishtirish texnologiyasi. reja: 1. pomidorni ahamiyati, kelib chiqishi va tarqalishi 2. pomidor oâstirish texnologiyasi 3. qalampir ahamiyati, kelib chiqishi va tarqalishi 4. qalampir oâstirish texnologiyasi 5. baqlajonni ahamiyati, kelib chiqishi va tarqalishi 6. baqlajon oâstirish texnologiyasi 7. pomidor, qalampir va baqlajonni urugâi uchun oâstirish pomidor ahamiyati. eng muhim va qimmatli sabzavot ekinlaridan biri hisoblanadi. uning pishgan mevasi nihoyatda lazzatliligi, parxezliligi bilan ajralib, tarkibida turli vitaminlar, mineral tuzlar, organik kislotalar va uglevodlar saqlaydi. pomidor qizil mevasining biokimyoviy tarkibi quyidagicha (hoâl vazniga nisbatan, %): quruq modda â 6,0-6,6 oqsil â 0,95-1,0 shakar â 4,0-5,0 moylar â 0,2-0,3 sellyuloza â 0,8-0,9 kul â 0,6 organik (olma, limon) kislotalar â 0,5 vitamin s (askorbin kislota) â 19-35 mg.% karotin (provitamin a) â 0,2-2 mg.% tiamin (v1) â 0,3-1,6 mg.% riboflavin (v2)- 1,5-6 mg.% kelib chiqishi va tarqalishi. ðð¾ð¼ð¸ð´ð¾ñð½ð¸ð½ð³ ð²ð°ñð°ð½ð¸ ðð°ð½ñð±ð¸ð¹ ðð¼ðµñð¸ðºð° ò³ð¸ñð¾ð±ð»ð°ð½ð°ð´ð¸. ð£ ðð²ñð¾ð¿ð°ð³ð° xvi ð°ññ ñññð°ð»ð°ñð¸ð´ð° ðºðµð»ñð¸ñð¸ð»ð³ð°ð½ …

2 / 29

ñð»ð°ñ ð¥ð¸ñð¾ð¹ (31,6 ð¼ð»ð½. ñ), ðòð¨ (11,0 ð¼ð»ð½. ñ), ð¢ññðºð¸ñ (9,7 ð¼ð»ð½. ñ), ðñð°ð»ð¸ñ (7,8 ð¼ð»ð½. ñ), ò²ð¸ð½ð´ð¸ññð¾ð½ (7,6 ð¼ð»ð½. ñ), ðð¸ññ (7,6 ð¼ð»ð½. ñ) ò³ð¸ñð¾ð±ð»ð°ð½ð°ð´ð¸. ðð·ð±ðµðºð¸ññð¾ð½ð´ð° ñð°ð±ð·ð°ð²ð¾ñ ñðºð¸ð½ð»ð°ñð¸ ð¸ñð¸ð´ð° ð¾ð¼ð¼ð°ð±ð¾ð¿ ð²ð° ñð½ð³ ðºñð¿ ñð°ñòð°ð»ð³ð°ð½ð¸ ð¿ð¾ð¼ð¸ð´ð¾ñ ð±ñð»ð¸ð±, ð¼ð°ð¹ð´ð¾ð½ð¸ ð²ð° ñð»ð¿ð¸ ò³ð¾ñð¸ð»ð¸ ð±ñð¹ð¸ñð° ð±ð¸ñð¸ð½ñð¸ ññð¸ð½ð´ð° ñññð°ð´ð¸. ð¡ð°ð±ð·ð°ð²ð¾ñ ñðºð¸ð½ð»ð°ñ ñð¼ñð¼ð¸ð¹ ð¼ð°ð¹ð´ð¾ð½ð¸ð½ð¸ð½ð³ 40-45 % ð¸ð½ð¸ ð¿ð¾ð¼ð¸ð´ð¾ñ ñð°ñðºð¸ð» ññð°ð´ð¸. ðñð»ð°ð± ñð¸òð°ñð¸ð»ð³ð°ð½ ò³ð¾ñð¸ð»ð½ð¸ð½ð³ 80 % ð¸ òð°ð¹ñð° ð¸ñð»ð°ð½ð°ð´ð¸. ðð¾ñð°ð½ð¸ðº ñð°ññð¸ñð¸. ðð¾ð¼ð¸ð´ð¾ñ ñð¾ð¼ð°ñð´ð¾ñð»ð°ñ (solanaceae) ð¾ð¸ð»ð°ñð¸ð³ð° ð¼ð°ð½ññð± lycopersicum ð°ð²ð»ð¾ð´ð¸ð³ð° ðºð¸ñð°ð´ð¸. ððºð°ð´ðµð¼ð¸ðº ð.ð.ðñðµð¶ð½ðµð² (1970) ð³ñññò³ð»ð°ñð¸ñð° ð±ñ ð°ð²ð»ð¾ð´ð³ð° ðºð¸ññð²ñð¸ ð¿ð¾ð¼ð¸ð´ð¾ñð»ð°ñ ññ ñññð³ð° ð±ñð»ð¸ð½ð°ð´ð¸: ððµññ ð¿ð¾ð¼ð¸ð´ð¾ñð¸ (l. peruvianum mill.). ðñ ñññ ðºñð¿ ð¹ð¸ð»ð»ð¸ðº, ð¼ð°ð¹ð´ð° ð¼ðµð²ð°ð»ð¸, ññð¸ð± ñññð²ñð¸ ñð²ð²ð¾ð¹ð¸ ññð¸ð¼ð»ð¸ðº. ð¢ñðºð»ð¸ ð¿ð¾ð¼ð¸ð´ð¾ñ (l. hirsutum humb. et bonp). ðð¾ññð¸ ñðµñññðº, ð¼ðµð²ð°ñð¸ ð¼ð°ð¹ð´ð° ð²ð° ñð°ñ ð¸ñ, ð±ð¸ñ ð¹ð¸ð»ð»ð¸ðº ñðºð¸ ðºñð¿ ð¹ð¸ð»ð»ð¸ðº ñð²ð²ð¾ð¹ð¸ ññð¸ð¼ð»ð¸ðº. ðð´ð´ð¸ð¹ ð¿ð¾ð¼ð¸ð´ð¾ñ (l. esculentum mill.). ðñ ñññ ñð· ð½ð°ð²ð±ð°ñð¸ð´ð° ñññð° ðºðµð½ð¶ð° ñññð³ð° ð±ñð»ð¸ð½ð°ð´ð¸: ðð²ð²ð¾ð¸ð¹ ð¿ð¾ð¼ð¸ð´ð¾ñ (l. esculentum supsp. spontaneum berzn. ). ðñð½ð³ð° ñðµññð¾ñ , ññð¸ð± ññð°ð´ð¸ð³ð°ð½, ð¼ð°ð¹ð´ð° ð¼ðµð²ð°ð»ð¸ ð²ð° ð¼ðµð²ð°ñð¸ð½ð¸ð½ð³ …

3 / 29

ð¸, ð¼ðµð²ð°ñð¸ ð¼ð°ð¹ð´ð° (20-30 ð³). ñð»ð°ñ ð¼ðµð²ð°ð»ð°ñð¸ð½ð¸ð½ð³ ð¹ð¸ñð¸ðºð»ð¸ð³ð¸ ð²ð° ñð°ðºð»ð¸ð³ð¸ òð°ñð°ð± ð±ð¸ñ-ð±ð¸ñð¸ð´ð°ð½ ñð°ñòð»ð°ð½ð°ð´ð¸ð³ð°ð½ ð¾ð»ñð°ñð¸ð¼ð¾ð½, ð½ð¾ðºñð¸ð¼ð¾ð½, ð¾ð»ñ ññð¸ñð¸ð¼ð¾ð½, ñð·ñð½ñð¾ò ð²ð° ðºñð¿ ññð»ð¸ ñ ð¸ð»ð»ð°ñð³ð° ð±ñð»ð¸ð½ð°ð´ð¸ (55-ñð°ñð¼). ð¯ñð¸ð¼ ð¼ð°ð´ð°ð½ð¸ð¹ ð¿ð¾ð¼ð¸ð´ð¾ñ ñ ð¸ð»ð»ð°ñð¸ð½ð¸ð½ð³ ññ ñð¸ ñ ññññð¸ññð¸ ññð½ð´ð°ðºð¸, ñð»ð°ñ ð¸òð»ð¸ð¼ ð²ð° ññð¿ñð¾ò ñð°ñð¾ð¸ñð¸ð³ð° ñð°ð»ð°ð±ñð°ð½ ñð¼ð°ñ, ñòð¾ñð¸ ò³ð°ñð¾ñð°ñð³ð°, òññòð¾òñð¸ð»ð¸ðº ð²ð° ð·ð°ð¼ð±ñññòð»ð¸ ðºð°ñð°ð»ð»ð¸ðºð»ð°ñð³ð° ñð¸ð´ð°ð¼ð»ð¸. ððµð²ð°ñð¸ ñð°ñðºð¸ð±ð¸ð´ð° òñññò ð¼ð¾ð´ð´ð° ðºñð¿ð»ð¸ð³ð¸ ð²ð° ð¿ñññð¸ð½ð¸ð½ð³ òð°ññð¸òð»ð¸ð³ð¸, ññð½ð¸ ññð¸ð»ð¸ð± ðºðµñð¼ð°ñð»ð¸ð³ð¸ ð±ð¸ð»ð°ð½ ñ ð°ñð°ðºñðµñð»ð°ð½ð°ð´ð¸. ð£ ñð·ð¸ð½ð¸ð½ð³ ññ ñ ññññð¸ññð»ð°ñð¸ ò³ð°ð¼ð´ð° ð¼ðµð²ð°ð»ð°ñð½ð¸ð½ð³ ð¼ð°ð¹ð´ð°ð»ð¸ð³ð¸ ñññð°ð¹ð»ð¸ ð±ñññð½ð»ð¸ð³ð¸ñð° ðºð¾ð½ñðµñð²ð° òð¸ð»ð¸ñ (ð¼ð°ñð¸ð½ð¾ð²ðºð°ð»ð°ñ, ññð·ð»ð°ñ) ñññð½ ð¶ñð´ð° ð¼ð¾ñ. ð¨ñð½ð¸ð½ð³ ñññð½ ðºð¾ð½ñðµñð²ð°ð»ð°ñ ð²ð° ñð·ð¾ò ñð°ñð¸ñð³ð° ññð¾òð»ð¸ ñðµð»ðµðºñð¸ð¾ð½ ð½ð°ð²ð»ð°ñ ññð°ñð¸ñð´ð° ññð¸ð¼ ð¼ð°ð´ð°ð½ð¸ð¹ ð¿ð¾ð¼ð¸ð´ð¾ñ ñ ð¸ð»ð»ð°ñð¸ ð±ð¾ñð»ð°ð½òð¸ñ ð¼ð°ñðµñð¸ð°ð» ð±ñð»ð¸ð± ñ ð¸ð·ð¼ð°ñ òð¸ð»ð°ð´ð¸. ðð°ð´ð°ð½ð¸ð¹ ð¿ð¾ð¼ð¸ð´ð¾ñ (l. esculentum subsp. cultum brðµzn.). ðñ ðºðµð½ð¶ð° ñññ ð½ð°ð²ð»ð°ñð¸ ñ ð¸ð»ð¼ð°-ñ ð¸ð» ñð°ðºð»ð´ð° ð±ñð»ð¸ñð¸ ð±ð¸ð»ð°ð½ ñ ð°ñð°ðºñðµñð»ð°ð½ð°ð´ð¸. ular morfologik belgilari va biologik xususiyatlari bilan bir-biridan farqlanadi. haqiqiy pomidor xili. poyasi yotib oâsadi, qaychi bargli. ekiladigan navlar koâpchiligi shu xilga oiddir. tik oâsuvchi (shtabli) pomidor xili. poyasi past …

4 / 29

exanik tarkibi yengil qumoq, shoârlanmagan har xil tuproq tiplari yaroqli. ayniqsa, oâtloq, oâtloq-boâz va tipik boâz tuproqlarda pomidor yaxshi oâsadi, yuqori hosilni taê¼minlaydi. almashlab ekishdagi oârni. beda, koâkat va dukkakli sabzavotlar, piyoz, sarimsoq, poliz ekinlari, bodring va karam yaxshi oâtmishdosh. pomidorni pomidordan soâng yoki ituzumdoshlar oilasiga mansub boshqa ekinlar yaê¼ni pomidor oâsimliklarda uchraydigan kasallik-zararkunandalarga chalinadigan kartoshka, qalampir, baqlajon, tamaki, shuningdek gâoâza ekinidan keyin ekmaslik kerak. chunki, pomidor mevasi gâoâza singari koâsak qurti bilan zararlanadi. bir dalada pomidorni ikki yil oâstirib, yana uch yildan soâng ekish mumkin. oâgâitlash. pomidor tuproq unumdorligiga va oâgâitlarga talabchan ekin. u tuproqdagi oziq moddalarni sarflashi boâyicha sabzavot ekinlari orasida oldingi oârinlardan birini egallaydi. oâzbekiston sabzavot-poliz ekinlari va kartoshkachilik ilmiy-tadqiqot instituti maê¼lumotlariga (1987) koâra, gektaridan 580-700 s pomidor hosili olish uchun 160-230 kg sof azot va 70-90 kg sof fosfor sarflanadi. shuning uchun albatta pomidor ekini oâgâitlanishi shart. oâzbekistonda pomidorga organik va mineral oâgâitlar birga solinganda yanada …

5 / 29

shunga oâxshash fungitsidlar bilan ishlanadi (1 gramm uruqqa 4-8 gramm preparat). shunday tayyorlangan urugâlar iliq yoki yarim iliq parnik yoki koâchatxonalarga fevral oyi boshida 0,5-1,0 sm chuqurlikda ekiladi. maysalar koârinishgacha harorat 20-250, koâkargach 10-150 da saqlangani maê¼qul. koâchatlar zarur boâlsa siyraklashtiriladi. oâsuv davrida oziqlantirish, sugâorish, begona oâtlardan tozalanadi. 60-70 kundan soâng 6-8 chinbarg chinbarg chiqargach, aprel oyida dalaga oâtqazish uchun tayyor boâladi. yerni ekishga tayyorlash. kuzda pn-4-35, pya-3-35, pd-4-35 markali pluglar t-4a traktoriga taqilib tuproq 28-30 sm chuqurlikda shudgorlanadi. bahorda chku-4-1 chizel-kultivatorlarda 10-12 sm chuqurlikda va bets-0,1 markali boronalar yordamida (5-6 sm da) ishlanadi. zarur boâlsa kzu-0,3 markali planirovñik bilan yer tekislanadi. soângra koâchat oâtqazish uchun joâyaklar olinadi. ekish muddati, qalinligi va sxemasi. ertagi pomidor koâchatlari 10-20 aprelda, kechki esa 20 apreldan 10 maygacha ekiladi. qator oralari 70, 90 sm, tup oralari naviga qarab â 22, 30,40 sm qilib har gektarga 50-74 mingtagacha koâchat ekiladi. parvarishlash. birinchi ishlov berish koâchatlar …

6 / 29

rlarga trixogrammalar, zaharli yemlar qoâyiladi. kimyoviy usulda esa gektariga 2-3 kg xlorofos, entobakterin 5 kilogrammiga 0,2 kg xlorofos qoâshib sepiladi. bargning qoângâir dogâlanishiga qarshi yopiq maydonlar yuqumsizlantiriladi. urugâlar ekisholdi, oâsimliklar oâsuv davrida istiqbolli ekologik sof kimyoviy preparatlar (tilt, detsis, fundazol, 1 % li oltingugurt kalloidi) bilan ishlanadi. umuman, pomidor ekini bir meê¼yorda sugâorilib, tuproq va havo namligi qulay darajada saqlab turilsa, qoângâir dogâlanish, mevaning uchidan chirish kasalligi keskin kamayadi. hozirgi paytda pomidor ochiq va yopiq maydonlarda virusli kasalliklar (stolbur, strik va mozaika) bilan kasallanmoqda. ularga qarshi urugâlar ekisholdi termik ishlanib, 2 sutka davomida 50-520s da soâng bir sutka mobaynida 800s li termostatda qizdiriladi. qizdirilgan urugâlar soângra 0,03 % li metilen koâki yoki 0,8-1 % kaliy permanganat eritmasida ivitiladi va ekiladi. hosilni yigâish. qoâlda pishish darajasiga qarab har 3-5 kunda jami 10-15 martagacha teriladi. mevalari bir vaqtda pishadigan, texnikaga mos navlar hosili skt-2 markali kombayn yordamida bir marta yigâishtirib olinadi. pomidor …

Want to read more?

Download all 29 pages for free via Telegram.

Download full file

About "tomatdosh sabzavotlarni yetishtirish texnologiyasi"

8-mavzu. tomatdosh sabzavotlarni ahamiyati, biologik xususiyatlari yetishtirish texnologiyasi. reja: 1. pomidorni ahamiyati, kelib chiqishi va tarqalishi 2. pomidor oâstirish texnologiyasi 3. qalampir ahamiyati, kelib chiqishi va tarqalishi 4. qalampir oâstirish texnologiyasi 5. baqlajonni ahamiyati, kelib chiqishi va tarqalishi 6. baqlajon oâstirish texnologiyasi 7. pomidor, qalampir va baqlajonni urugâi uchun oâstirish pomidor ahamiyati. eng muhim va qimmatli sabzavot ekinlaridan biri hisoblanadi. uning pishgan mevasi nihoyatda lazzatliligi, parxezliligi bilan ajralib, tarkibida turli vitaminlar, mineral tuzlar, organik kislotalar va uglevodlar saqlaydi. pomidor qizil mevasining biokimyoviy tarkibi quyidagicha (hoâl vazniga nisbatan, %): quruq modda â 6,0-6,6 oqsil â 0,95...

This file contains 29 pages in PPTX format (3.1 MB). To download "tomatdosh sabzavotlarni yetishtirish texnologiyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: tomatdosh sabzavotlarni yetisht… PPTX 29 pages Free download Telegram