нодир металларни синил бутана ва эритмаларидан ажратиб олиш

DOC 56.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1403187141_43784.doc нодир металларни синил бутана ва эритмаларидан ажратиб олиш олтин ва кумуш пачукларда бир неча соатлар давомида эритилгач, энди уни ажратиб олиш масаласи туради. бу металларни (au ва ag) ни рух кукуни, алюминий кукуни, писта кумир ёки фаоллаштирилган кумир, ионалмашувчи смолалар ёрдамида ажратиб олинади. экстракция усули хам мавжуд. бизнинг ватанимизда ионалмашувчи смолалар ёрдамида, бутана таркибидан ажратиб олиш кенг йулга куйилган ва амалда самарали кулланилмокда. шунинг учун биз аввал смолалар ёрдамида олтинни чуктириб ажратиб (сорбция йули билан) олишни куриб чикайлик. ионитлар ёрдамида олтин ва кумушни чуктириб ажратиш ионитлар деб, таркибида ионоген группалари булиб,эритмалардан мусбат ёки манфий зарядли ионларни юта оладиган, узи эримайдиган юкори молекулали органик моддаларга айтилади. жуда купгина табиий ва сунъий смолалар ионалмашув хоссаларига эга булади. аммо амалдаги синтетик асосдаги смолалар –синтетик смолалар кенг кулламда ишлатилади. бу сохада куп илмий ишлар бажаоган олим б.н. ласкориннинг таъкидлашича ионалмашув смола ионитлари полимер молекула ипларининг узаро урамидан иборат. углеводород занжирлари кундаланг богламли булиб, …
2
сига кирувчи гидрооксил ионлари билан, зарядига карама-карши тенг эквивалент микдорда анион алмашади. hr + na+ + cl- = rсl + na+ + oh- (2) бу тенгламаларда r ионит марказини белгилайди. у анионитларда -поликатионит, катионитларда-полианионит хисобланади. (чизикча – ионит фазасини билдиради). ионалмашув хоссаларига жипслашган (фиксированный) ионлар таъсир курсатади. масалан катионларда: -so3 ; -соо; -ро3- -о; анионларда: -nh3+ ; = nh2+; (n+ ; (s+ ионитлар узларидаги ионоген группаларининг диссоциация константаси буйича кучли ва кучсиз кислотали катионлар ва кучли ва кучсиз асосли анионитларга булинади. масалан: -so3h ёки (noh каби ионоген группалар сувли эритмаларда тулик диссоцияланади. шу сабабдан -so3h катионитлар кучли кислотали, (noh анионитлар кучли асосли ионитларга киради. аксинча соон группали ионитлар кучсиз кислотали катионитларга ва nн3+ кучсиз асосли анионит дейилади. кучли кислотали ва кучли асосли ионитлар кенг рн мухитида ион алмашув реакцияларига кириша олади. кучсиз кислотали катионитлар факат ишкорий ва нейтрал шароитда реакцияга мойил булади. кучсиз асосли ионитлар – кислотали ёки нейтрал эритмаларда …
3
ейилади. смола хажми конкрет шароитида купгина курсатгичларга боглик булади. купинча ионалмашув смолалари стирол ёки двенилбензол хом-ашё мономерларидан полимерлаш ре6акциялари ёрдамида олинади. ионоген группадари хом-ашё мономерларига полимерлаш олдидан ёкт тайёр матрецага киртилади. двинилбензол куприк пайдо килувчи ролини бажаради. шунинг учун унинг купайиши билан смоланинг мустахкамлиги ошиб боради. аммо, унинг ошиши билан смоланинг хажми камаяди. бундан ташкари, таркибида дивинбензол купайса смоланинг букиш хусусияти камаяди, яъни эритмаларда ионитнинг хажмини ортиш кобилияти. бундай холда, эритманинг (электролитнинг) смола чига сингиши камаяди ва окибатда ионалмашувининг тухташига олиб келади. шунинг учун одатда ишлатиладиган смолалар таркибида 6-12% двенилбензол булади. нодир металлар синел эритмаларида комплекс анионлар сифатида иштирок этади. демак, уларни ионитлар билан сорбциялаганда анионитлар ишлатилиши керак. нодир металларнинг синил эритмаларидан сорбцияланиши куйидаги реакциялар билан ифодалаш мумкин: rcl + au (cn) –2 = rau (cn) 2 + cl (5) rcl + ag (cn)-2 = r ag (cn) 2 + cl олтин ва кумуш билан бир каторда ионитларга сезиларли даражада …
4
. унининг камчилиги нодир металларга нисбатан кам селекциялиги ва регенерация жараёнининг мураккаблигидир. хозирги кунда кучли селекция кобилиятига эга булган бир канча ионитлар мавжуд. ап-2, ам-26 шулар жумласидандир. нгмк заводларида асосан ам-26 ионити ишлатилмокда. ионлашув ионитларини уч хил йул билан ишлатиш мумкин: 1. тиндирилган синил эритмаларидан нодир металларни сорбциялаш 2. нодир металларни смолалар ёрдамида танлаб эритгандан сунг сорбциялаш. 3. нодир металларни танлаб эритиш давомида сорбциялаш. биринчи усул оддий ва содда. тиндирилган синил эритмаларига смола ионитлар таъсир эттириб олинади. худди рух билан чуктиришдагидек, бунда рух урнига смола ишлатилади. шу йусин хомаки олтин метали олиш жараёни хам соддалашади. бошкалардан кура бу усулда ионит смолалари хам сарфланади. иккинчи усулга кура, сорбцияга тиндирилган эритма эмас, балки агитатор ёки пачукларда танлаб эритилган бутанага ионит смоласи таъсир эттирилади. аралаштириш давомида нодир металлар бутанадан, смолага сорбция йули билан ютилади. сорбция тугатиши билан олтинини олинган бутана ташланма ховуз (отвалларга) юборилади. смоланинг бутанадан ажратиб олишда янчилган руда ва смола улчамлари …
5
ан бирга кушиб олиб борилади. танлаб эритиш пайтида ионитлар, тугридан-тугри бутанадаги олтин-кумуш зарралари билан контактда булиши керак. бу усулда хам, танлаб эритилган бутана сузиш жараёнини четлатиб утади, бундан ташкари бу жараён анча кулайликларга эгадир. бу хам содда ва дастгохлар тизимини «компакт» лашга имкон беради. жараён аввалгиларга караганда тезкорлик билан беради. бу усулда жараёнга халакит бериб, уни тухтатиб куядиган кушимчалардан тозалашга хам имкон беради. хозир сорбция йули билан металл ажратиб олиш олтин саралаш фабрикалари ва уран саноатида кенг микиёсда кулланилмокда. бу тажриба уран корхоналарида тупланиб, энди у олтин саноатида ишлатилмокда. бу сохада и.н.плаксин, б.н. ласкорин каби олимлар илмий-тадкикот институтлари куп изланишлар олиб борганлар. дастгохлар тизими хилма-хил булиши мумкин. уран корхоналаригдаги тажрибалар шуни курсатадики, бир канча дастгох (пачуклар) тизимида карама-карши оким усулида бутанани пневматик аралаштириш фойдали экан. бунда танлаб эритиш, кетма-кет уланган пачуклар занжирида олиб борилади.

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "нодир металларни синил бутана ва эритмаларидан ажратиб олиш"

1403187141_43784.doc нодир металларни синил бутана ва эритмаларидан ажратиб олиш олтин ва кумуш пачукларда бир неча соатлар давомида эритилгач, энди уни ажратиб олиш масаласи туради. бу металларни (au ва ag) ни рух кукуни, алюминий кукуни, писта кумир ёки фаоллаштирилган кумир, ионалмашувчи смолалар ёрдамида ажратиб олинади. экстракция усули хам мавжуд. бизнинг ватанимизда ионалмашувчи смолалар ёрдамида, бутана таркибидан ажратиб олиш кенг йулга куйилган ва амалда самарали кулланилмокда. шунинг учун биз аввал смолалар ёрдамида олтинни чуктириб ажратиб (сорбция йули билан) олишни куриб чикайлик. ионитлар ёрдамида олтин ва кумушни чуктириб ажратиш ионитлар деб, таркибида ионоген группалари булиб,эритмалардан мусбат ёки манфий зарядли ионларни юта оладиган, узи эримайдиган юкори молекулали ор...

DOC format, 56.0 KB. To download "нодир металларни синил бутана ва эритмаларидан ажратиб олиш", click the Telegram button on the left.