tut ipak qurtining ichagi va ovqat hazm qilishi

DOCX 491,4 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1669409229.docx [bookmark: _goback]tut ipak qurtining ichagi va ovqat hazm qilishi har bir tirik organizmning asosiy hayot faoliyati moddalar almashinuvidan iborat. moddalar almashinuvida, organizmni oârab olgan tashqi muhitdan bir moddani qabul qilib, uni oâzlashtirish va u organizm tomonidan ikkinchi bir keraksiz moddani ajratib chiqarish tushuniladi. modda almashinuvi moddalarning oâzaro oâtishi, bir turdan ikkinchi turga aylanishi, moddalar sostavining oâzgarishi faqatgina tirik organizmga xos emas. anorganik tabiatdagi hamma narsa toâxtovsiz oâzgarib (kristallarning oâsishi, adsorbsiya hodisasi, turli xil kimyoviy sintezlar) turadi. shu bilan birga anorganik jismlar toâxtovsiz boâlinib, maydalanib va soddalashib turadi. f.engels âanti-dyuringâ asarida tirik organizm va oâlik jismlarda boâladigan moddalar almashinuvidagi qatâiy farqni koârsatib oâtadi. f.engelsning xarakteristikasiga koâra, hayot hodisalarining hamma tirik mavjudotlarda bir xil boâlishiga sabab, eng avvalo,oqsil moddalar tashqi muhitdan oâzi uchun mos boâlgan boshqa moddalarni oladi va ularni oâzlashtiradi; bunda tananing birnecha keraksiz qismlari parchalanadi va ajralib chiqadi. tabiiy jarayon natijasida anorganik jismlar ham oâzgaradi, parchalanadi yoki umumlashadi, lekin …

n bunday tanlab olish xususiyati uning anorganik tabiatdagi jismlardan farq qiladigan muhim xususiyati hisoblanadi. tirik organizmda boâladigan moddalar almashish jarayoni juda turli-tuman va murakkabdir. materialist biologlar moddalar almashinuvi hayotning hamma, yaâni eng soddadan to eng murakkabgacha boâlgan omillarini belgilaydi deb, hisoblaydi. â«organizm shubhasiz,- deb yozadi engels,- oâzida bir butun mexanikani, fizikani va kimyoviy bogâlab turuvchi eng oliy birlikdir, shunday ekan, bu uchlikni birbiridan mutlaqo ajratib boâlmaydi. organizmda mexanik harakat oziqlanish, nafas olish, ayirish va boshqalar, hatto muskullar harakati ham tugâridan-tugâri fizikaviy va ximiyoviy oâzgarishlar natijasida kelib chiqadiâ». binobarin, asosiy hayot mexanik, fizik va kimyoviy jarayonlarning ajralmas yigâindisi hisoblanadi, buning natijasida organizm bilan uni oârab olgan tashqi muhit oârtasida moddalar almashinuvi yuz beradi. agar tashqi muhit bu jarayonlarning borishiga hal qiluvchi taâsir etsa, bunda organizm ham oâz faoliyati bilan tashqi muhitga taâsir etadi. tashqi muhit bilan organizm oârtasidagi birlik ana shundan iboratdir. organizmlar va tashqi muhit oârtasidagi hamda organizm ichidagi moddalar …

b yuborilishi va boshqalar (qurtda -ekskrement, ipak chiqarish, poâst tashlash vaqtida tashlanadigan poâst va boshqalar)dan iborat. moddalar almashinuvi bu koâp jarayonlardir, bunda bir butun organizm, uning hamma organlari va har bir hujayralari alohida ishtirok etadi. tirik organizmning normal hayot faoliyati uchun har bir alohida organda, har bir alohida hujayrada boâladigan jarayonlarning hammasi bir-biriga muvofiq kelishi kerak. ayrim organlar faoliyatini muvofiqlashtirish vazifasini nerv tizimi ham bajaradi. bu toâgârida biz oldingi boblarda gapirgan edik. moddalar almashinuvini umumiy belgilariga qarab, quyidagi asosiy jarayonlarga boâlish mumkin: 1) organizm uchun zarur boâlgan oziq moddalarning tashqi muhitdan qabul qilinishi; 2) bu moddalarning oâzlashtirilishi, yaâni ularning tana tarkibida mavjud boâlgan kimyoviy elementlar oârniga almashinishi yoki ulardan tananing yangi tarkibiy qismlarining tuzilishda yoki boâlmasa dastlabki ikki maqsad uchun energiya manbai sifatida foydalanish; 3) tana tarkibiga kiruvchi va yangi qabul qilingan elementga almashgan hamda energiya olish uchun foydalanilgan moddalarning oksidlanishidan hosil boâlgan parchalanish mahsuloti hisoblangan kimyoviy elementlarning ajralib chiqishi. …

bularsiz ovqat bilan birga kirgan moddalar hazm boâla olmaydi. ovqat moddalarining parchalanishi shuning uchun zarurki, organizm murakkab organik moddalardan iborat boâlgan oziq-oqsil, uglerod va yogâlardan bevosita foydalana olmaydi; ularning uncha murakkab boâlmagan moddalarga parchalanishi suvda erib ketishiga imkon beradi, oziq moddalari shunday eritma koârinishida ichak devorlariga soâriladi, soângra olingan oziq moddalari gemolimfaga oâtib, u orqali organlarga, toâqimalarga va ayrim hujayralarga boradi; oziq tarkibidagi oddiy moddalar, bu yerda oqsil, uglevod va yogâlarning mazkur organizm uchun xos boâlgan formasini hosil qilish uchun qurilish materiali sifatida foydalaniladi. bu moddalar mazkur organizm hujayrasi va uning qismlarining hosil boâlishida hujayralarning maxsus suyuqlik ajratishida va, nihoyat, organizmning hayot faoliyati uchun zarur boâlgan kimyoviy va issiqlik energiyasi hosil boâlishida yordam beradi. moddalarning bunday oâzgarishi nafas olish vaqtida olinadigan kislorod ishtirokida boâladi. natijada parchalangan oqsillardan, faqatgina aminokislotalar hosil boâladi. bu aminokislotalardan yangi oqsillargina emas, balki boshqa organik birikmalar uglevodlar va yogâlar ham hosil boâlishi mumkin. organizm oâzi uchun …

izmning normal faoliyati uchun juda zarurdir. masalan, teri qoplami, uning kutikula qavati terining hujayrali qavatini tashkil etuvchi hujayra dissimilyasiyasining mahsuloti hisoblanadi; poâst tashlash vaqtida u ham qurt tanasidan ajralib tashqi muhit moddasiga aylanadi. lekin tushib ketgunga qadar u skelet rolini va organizmni tashqi muhitning noqulay omillaridan (ayniqsa, organizmga mikroblar kirishdan saqlaydi) himoya qilish rolini oâynaydi. qurtda moddalar almashinuvining bunday jarayonda borishiga muvofiq keladigan ixtisoslashgan qator organlar mavjud. oziqni kemirish va yutish vazifasini ogâiz boâshligâi, unga tutashgan jagâlar va ogâizning boshqa qismlari bajaradi. oziq ichakda hazm boâladi va soâriladi. ichakning orqa qismida esa chiqindilarning bir qismi toâplanadi va chiqarib tashlanadi. tashqi muhitdan gazsimon moddalarning yutilishi va ularning ajralib chiqishi nafas olish organlari tomonidan amalga oshiriladi. ichak soârib olgan oziq moddalar qon aylanish tizimi orqali tananing hamma qismiga yetib boradi.gemolimfada qisman oraliq almashinuv boâlib oâtadi, yaâni organizmga kirgan birikmalar, hujayralar koâproq foydalana oladigan boshqa formaga aylanadi va boshqa organlardagi ortiqcha oziq moddalari, …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"tut ipak qurtining ichagi va ovqat hazm qilishi" haqida

1669409229.docx [bookmark: _goback]tut ipak qurtining ichagi va ovqat hazm qilishi har bir tirik organizmning asosiy hayot faoliyati moddalar almashinuvidan iborat. moddalar almashinuvida, organizmni oârab olgan tashqi muhitdan bir moddani qabul qilib, uni oâzlashtirish va u organizm tomonidan ikkinchi bir keraksiz moddani ajratib chiqarish tushuniladi. modda almashinuvi moddalarning oâzaro oâtishi, bir turdan ikkinchi turga aylanishi, moddalar sostavining oâzgarishi faqatgina tirik organizmga xos emas. anorganik tabiatdagi hamma narsa toâxtovsiz oâzgarib (kristallarning oâsishi, adsorbsiya hodisasi, turli xil kimyoviy sintezlar) turadi. shu bilan birga anorganik jismlar toâxtovsiz boâlinib, maydalanib va soddalashib turadi. f.engels âanti-dyuringâ asarida tirik org...

DOCX format, 491,4 KB. "tut ipak qurtining ichagi va ovqat hazm qilishi"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: tut ipak qurtining ichagi va ov… DOCX Bepul yuklash Telegram