uyg’onish davri ispaniya kostyumi tarixi

DOC 128.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1710899184.doc uyg’onish davri ispaniya kostyumi tarixi xv asrning oxirida, ispaniya chet el bosqinchilaridan ozod bo’lib, misli ko’rilmagan rivojga erishdi. amerikaning ochilishi bilan va italiyadan yevropaning fa’biga dengiz yo’llarining ko’chishi bilan ispaniya muxim iqtisodiy axamiyatga ega bo’lgandi. mustamlakalardan bosqinchilik yo’li bilan olib kelingan tilla va kumush va boshka boyliklar ispaniya kirolining taxtini mustaxkamlagandi. bir tomondan, din akidalari bilan boglangan, ikkinchi tomondan esa — renessans insonparvarlik g’oyalari bilan sug’orilgan ispaniya madaniyati qarama-qarshi xususiyatlarga ega bo’lgandi. ispaniya uyg’onish davrining murakkabligi xamda mavritan madaniyatining ta’siri natijasida ispaniya madaniyatida o’zgarish ro’y berdi. bular ispaniya me’morchiligiga, tiliga, urf-odatiga va kostyumiga ta’sir etdi. xvi asrda ispaniya buyuk mamlakat bo’lib, butun yevropaga nafaqat iqtisodiy va siyosiy tazyiq ko’rsatgan, yevropa modasining shakllanishiga xam ta’sir etgandi. ispaniya modasi o’zining ijtimoiy-siyosiy tavsifida eng reaktsion dvoryan sinfiga taalluqligi bilan ajoyib barqarorlikka erishdi. bu moda monarxik kekkayish, aristokratik dimog’dorlik timsoli qiyofasida dunyoga tanildi. ispan qiroli saroyining obrusi oshib, shu sababli unga shuxrat keltirdi. …
2
htali, bosma) matolar keng qo’llangandi. asosiy tasvirlar — katta medalon-tamg’alar, nasroniy dinining ramzlari, geraldik mavzular. naqshlarda yorqin rangli fonlarda ko’p tilla va kumush iplar ishlatilardi. naqshli gazmollar yotiq va tik yo’nalishda ustidan tikilgan xar xil kimxob tasmalar, zarbof bog’ichlar, to’rlar bilan bezatilardi. xvi asr oxirida kizil, binafsha, yashil, jigarrang va kulranglar modada bo’lgandi. kiyimlar asosan bir rang tusida bo’lardi. qora rang keng tarqalgandi. erkaklar kostyumi. xvi asrning birinchi yarmida erkaklar kostyumi deyarli yumshoq va qulay bo’lgandi. u ko’ylakdan, tor kalta, tor uzun yengli koletdan, tor ishton-paypoqdan va kalta ishtondan iborat edi.xarakat qilishga qulay bo’lishi uchun tirsak va boshqa joylarda kesimlar qilinardi. yuzasi kesilgan matolar "tarashlangan" mato deb atalardi. keyinroq, bunday matolar dvoryanlik belgisi bo’ldi. utilitar vazifasini bajarmasdan ular dekorativ usul bo’lib qolgandi va aslzodalarning qimmatbaxo matolarni pisand qilmasligini ko’rsatardi. ustki kiyimning oldi ochiq, keng, uzunligi bo’ksagacha, kalta keng bufsimon yengli, katta shol yoqali (ko’pincha mo’ynadan) edi. oyoq kiyimi rangli charmdan …
3
t tolasi va kanop tolasi bilan tuldirilgan sharsimon ishton "briches"iya kiyishgandi. ko’pincha uni boshqa rangli mato tasmalar bilan bezatishardi. kiyimning ajralmas qismi "freza" yoqasi edi. uni oxorlashgan, ko’kimtirroq tus berishgan va maxsus qiskich bilan unda taxlamlar qilishgan. oppoq, freza orastalikning birinchi belgisi bo’lgandi. ularni shakli va kattaligi xar xil edi. frezaning kattaligi tufayli ovqatni yeyish uchun vilka vujudga kelgandi. xvi asr oxirida modaga to’rlar kirib keldi. ular juda qimmat to’rardi va shuning uchun xvii asr boshida to’rni ispaniyada qo’llash man etilgandi. ustki kiyim — kalta va uzun, ba’zan yoqali plashchlar edi. ular asosan yarim doira shaklida edi. boshlariga beretning o’rniga baland, ensiz soyabonli bezatilgan shylyapalarni kiyishgan. liboslarda yiriqlarga katta e’tibor qaratilgan. natijada, koletlar, ishtonlar, bosh kiyimlar, poyabzallar, qo’lqoplar ham yiriqlar bilan bezaklangan. kiyimlarda turli kesiklardan va katta bezaklardan keng foydalanil gani sababli sidirg’a, bir rangdagi matolar: baxmal, atlas, movut urf bo’lgan. ranglar jilosi turli-tuman va yorqin bo’lgan. rasm. xvi asr …
4
ta solishar edi. xvi asr o’rtalaridan boshlab lifga metalldan planka yoki kit mo’yidan (kit og’zidagi mo’giz plastinkasi) qilingan plastinkalarni qo’yishadigan bo’ldi. ushbu ichki lif ko’krakni siqadigan "korset’’ga aylangandi. ammo yassi lifning ustidan ko’krakning chegaralarini ko’rsatish maqsadida ikkita yarim doira shaklida bir shoda inju tikilardi. ko’ylak ko’krak va bo’yinni berkitardi, dekoltesi (odatda kvadratsimon) bo’lsa, uni kashtalangan ro’mol "shemizetka" bilan berkilardi.ichki ko’ylakning yengi tor, ustkiniki esa keng va uzun edi. yoqasi gofrelangan "freza" bo’lardi (a, b rasmlar). a) b) rasm. xvi asr o’rtasi ispaniya ayollar kostyumi xvi asr o’rtalaridan boshlab yenglarning shakli o’zgardi: ichki ko’ylak yengini bir necha joyidan bog’lab buf qilishardi, ustki ko’ylakniki esa kalta dag’al bufga aylandi. ba’zan, ustki ko’ylak yengsiz bo’lishi mumkin edi. ichki ko’ylakning yengi ko’pincha taxlamli manjetli edi. belni qimmatbaxo toshlar bilan bezalgan duxoba yoki metalldan yasalgan kamar bilan bog’lashardi. uning uchi etagigacha osilib turardi. oyoq kiyimlari yumshoq tufli edi. poshnali tufli birinchi marta xvi asr oxirida …
5
di. xalq kostyumida karkas va korsetlar bo’lmagan. ularning kostyumi ichki ko’ylak, shnurovkalangan korsaj va sal qisqartirilgan yubka, peshband, tur yoki mantilyadan iborat edi. uyg’onish davrida fransiya, germaniya, angliya singari g’arbiy yevropa mamlakatlari liboslari dastlab italiya ta’sirida, keyinchalik ispaniya ta’siri ostida rivojlandi. lekin milliy rivojida o’ziga xos belgilari ham yo’q emas edi. xvi asr boshlariga borib erkaklar paypoq ishtonlar ustidan kalta bo’ksa ishtonlar kiya boshlashgan. paypoq ishtonlar tizza tepasidan kesilib, yuqori ishtonga tortilar va bezak lentalar – bog’ichlar bilan bog’lanardi. erkaklar ustki kiyimi – tugmalari qadalmaydigan, kengaytirilgan siluetli, astarsiz shaube hamda plash bo’lgan. libosni yassi bosh kiyimlar, keng tumshuqli, ya’ni «sigir tumshuqli» poyabzal to’ldirgan. bezaklardan erkaklar libosida ham foydalanilgan. adabiyotlar: 1. karimov i.a. istiqlol va ma’naviyat. – t.: «о’zbekiston», 1994. 2. mirziyoyev sh.m. buyuk kelajagimizni mard va olijanob xalqimiz bilan birga quramiz. – t.: «o’zbekiston», 2017. 3. хаkimov а.а. o’zbekiston san’ati. – т., 2001. 4. abdullayev n.u. san’at tarixi. 1-tom. – …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "uyg’onish davri ispaniya kostyumi tarixi"

1710899184.doc uyg’onish davri ispaniya kostyumi tarixi xv asrning oxirida, ispaniya chet el bosqinchilaridan ozod bo’lib, misli ko’rilmagan rivojga erishdi. amerikaning ochilishi bilan va italiyadan yevropaning fa’biga dengiz yo’llarining ko’chishi bilan ispaniya muxim iqtisodiy axamiyatga ega bo’lgandi. mustamlakalardan bosqinchilik yo’li bilan olib kelingan tilla va kumush va boshka boyliklar ispaniya kirolining taxtini mustaxkamlagandi. bir tomondan, din akidalari bilan boglangan, ikkinchi tomondan esa — renessans insonparvarlik g’oyalari bilan sug’orilgan ispaniya madaniyati qarama-qarshi xususiyatlarga ega bo’lgandi. ispaniya uyg’onish davrining murakkabligi xamda mavritan madaniyatining ta’siri natijasida ispaniya madaniyatida o’zgarish ro’y berdi. bular ispaniya me’morchiligiga, ti...

DOC format, 128.5 KB. To download "uyg’onish davri ispaniya kostyumi tarixi", click the Telegram button on the left.

Tags: uyg’onish davri ispaniya kostyu… DOC Free download Telegram