modal so‘zlar, undov so’zlar, taqlid so‘zlar

DOC 50,5 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1405681575_56213.doc modal so‘zlar, undov so’zlar, taqlid so‘zlar reja: 1. modal so‘zlar 2. undov so’zlar 3. taqlid so‘zlar so‘zlovchining anglatayotgan fikrga munosabatini ifodalab, gapda kirish so‘z vazifasida qo‘llanadigan so‘zlar modal so‘zlar deyiladi. modal so‘zlar mustaqil so‘zlar kabi narsa, belgi, harakat va shu kabilarni atamaydi va gap bo‘lagi bo‘lib kela olmaydi. shu bois ular gap bo‘laklari bilan sintaktik jihatdan bog‘lanmaydi: demak, ishalasa bo‘ladi. ehtimol, ketmon bilan yer ag‘darishga ham to‘g‘ri kelar. modal so‘zlar quyidagicha ma’noviy guruhlarni tashkil etadi: 1. fikrning aniqligiga ishonch: albatta, shubhasiz, haqiqatdan ham, haqiqatan, o‘z-o‘zidan, tabiiy, darhaqiqat, ma’lumki. 2. gumon, noaniqlik: ehtimol, balki, hoynahoy, shekilli, aftidan. 3. maqsad, talab, shart: kerak,lozim, zarur, darkor. 4. mavjudlik, tasdiq: bor, mayli, xo‘p, ( bazan to‘g‘ri, yaxshi, tuzuk sifatlari ham vazifadoshlik asosida shu ma’noda ishlatiladi). 5. mavjud emaslik, inkor ma’nosini: yo‘q. 6. ma’qullash: durust, bo‘pti. 7. yakunlash, ta’kid: demak, xullas, modomiki. 8. eslatish: darvoqe, aytganday, aytmoqchi. 9. achinish, taassuf: afsus, attang, essiz. 10. …

n ajralib chiqqan. modal so‘zlarni u ajralib chiqqan mustaqil so‘zdan quyidagi belgilariga ko‘ra farqlash mumkin: a) modal so‘z mustaqil yasama so‘zdan ajralgan bo‘lishi mumkin. bunday modal so‘z yasovchi qismlarga ajratilmaydi. aynan shu ko‘rinishdagi mustaqil so‘z esa yasovchi qismlarga ajratiladi. qiyoslang: uning har qanday topshirig‘i so‘zsiz bajariladi(.so‘zsiz, bu kirdikorlarning boshida sen turibsan. birinchi misoldagi so‘zsiz mustaqil so‘z bo‘lib, so‘z+siz qismlardan iborat, ikkinchi misoldagi so‘zsiz esa qismlarga ajratilmaydi, bir butun holda so‘zlovchining anglatilayotgan fikrni dallash munosabatini bildiradi; b) modal so‘z mustaqil so‘znig biror grammatik shaklidan kelib chiqqanda ham u morfemalarga ajralmaydi. modal so‘z ko‘rinishidagi mustaqil so‘z esa morfemalarga ajraladi: har bir ishning chamasi bor (egalik shaklidagi ot: chama+si). ular, chamasi, bir yildan so‘ng uchrashdilar (modal so‘z). mustaqil so‘zning bu kabi o‘z ma’nosini yo‘qotgan holda yordamchi so‘zga aylanishi natijasida omonimlik yuzga keladi. modal so‘zlar gapda, asosan, kirish so‘z vazifasini bajaradi. bundan tashqari, ularning gapda quyidagi vazifalarda kelishini kuzatish mumkin: a) kesim yoki kesimning …

ye, keldingizmi!? 6) ishonchsizlik: be, qo‘ysang-chi bu gapingni; 7). achinish, norozilik: obbo, yana ish pachava, deng; 8) norozilik: e, qo‘ying-ye; 9) mamnunlik: ehe, ishlar joyida-ku! kabilar shular jumlasidandir. 2. buyruq-xitob undovlari biror ish-harakatni bajarishga undash yoki harakatdan to‘xtatish, tinchlantirish uchun qo‘llanadi. bu tur undovlardan pish-pish (mushukni), beh-beh, tu-tu-tu (tovuqni), bah-bah (itni) kabi undovlar hayvon va qushlarni chaqirish uchun, hayt (hayvon-larni), pisht (mushukni), kisht (tovuqni), chuh (otni), xix (eshakni), qurey-qurey (qo‘yni) kabi undovlar hayvon va qushlarni haydash uchun ishlatilsa, dirr, tak (otni), xush, xuush (sigirni), huk (hukizni), ishsh (eshakni), chix (tuyani) kabi undovlar hayvonlarni harakatdan to‘xta-tish, tinchitish yoki harakatga undash uchun ishlatiladi. yuqoridagilardan tashqari, ko‘rsatishni ifodalovchi huv, hu kabi so‘zlar, urf-odat bilan bog‘liq: assalomu alaykum, vaalaykum assalom, hormang, bor bo‘ling, rahmat, tashakkur, balli, barakalla, ofarin kabi so‘zlar ham undovlardir. nutqda ba’zi mustaqil so‘zlar o‘z ma’nosini yo‘qotgan holda undovga ko‘chishi mumkin: kel, bir miriqib dam olaylik. undovlarda morfologik usul bilan so‘z yasalish …

i; b) kesim: orqada qolganning holiga voy; v) qaratqich aniqlovchi: ko‘rinar daxshatlar to‘la tush kabi, mazlumlar ohining ko‘kda tutuni. (g‘.g‘.) taqlid so‘zlar taqlid so‘zlar sharpa, tovush, sho‘la, harakatlarning obrazi bo‘lgan so‘zlardir. taqlid so‘zlar ikki guruhni tashkil qiladi: 1) tovushga taqlid so‘zlar. tovushga taqlid so‘zlar tabat va jamiyatda uchraydigan xilma-xil tovushlarni nutqqa ko‘chirilishi asosida yuzaga keladi: inga-inga, pix-pix, vov, uv, qag‘-qag‘, taq, gurs, gumbur kabilar; 2) harakat va holatga taqlid so‘zlar. harakat va holatga taqlid so‘zlar tabiatda uchraydigan turli narsa va hodisalarning harakat va holatlarni so‘zlar vositasida ifodalanishi asosida vujudga keladi: yalt, lip, lik - lik, yalp - yalp, bij - bij kabilar. taqlid so‘zlar yakka va takror holda ishlatiladi. takroriy taqlid so‘zlar asosida davomiylik, takrorlanish kabi ma’nolarni ifodalanadi. qiyoslang: u piq etib kuldi. u piq-piq ko‘ldi. tovushga taqlid so‘zlarga, ba’zan –ir, -ur kabi unsurlar qo‘shilib takror shaklda ishlatilganda, ularning ma’nolari kuchaytiriladi: taq+ir-tuq+ur, tas+ur-tus+ur, dup+ur-dup+ur. taqlid so‘zlar boshqa turkumlardan yasalmasa ham, …

dning kirib kelishi quvnoq qiy-chuvning bosilishiga sabab bo‘ldi. 1. adabiyotlar 2. м.мирзаев, с.усмонов, и.расулов узбек тили. т., «укитувчи» 1978. 3. ш. шоабдурахмонов, м.аскарова, а.хожиев, и.расулов, , х.дониёров хозирги њзбек адабий тили. т., «укитувчи» 1980. 4. м.ирскулов тилшуносликка кириш. т., «укитувчи» 1992. 5. а.баскаков, а. содиков, а.абдуазизов умумий тилшунослик. т., «укитувчи» 1981. 6. х.неъматов, о.бозоров тил ва нутк. т., «укитувчи» 1993. 7. у.турсунов, ж.мухторов, ш.рахматуллаев хозирги њзбек адабий тили.. 1-кисм. т., «укитувчи» 1979. 8. n. turniyozov a.rahimov o‘zbek tili (ma’ruzalar matni) 9. www.ziyonet.uz

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"modal so‘zlar, undov so’zlar, taqlid so‘zlar" haqida

1405681575_56213.doc modal so‘zlar, undov so’zlar, taqlid so‘zlar reja: 1. modal so‘zlar 2. undov so’zlar 3. taqlid so‘zlar so‘zlovchining anglatayotgan fikrga munosabatini ifodalab, gapda kirish so‘z vazifasida qo‘llanadigan so‘zlar modal so‘zlar deyiladi. modal so‘zlar mustaqil so‘zlar kabi narsa, belgi, harakat va shu kabilarni atamaydi va gap bo‘lagi bo‘lib kela olmaydi. shu bois ular gap bo‘laklari bilan sintaktik jihatdan bog‘lanmaydi: demak, ishalasa bo‘ladi. ehtimol, ketmon bilan yer ag‘darishga ham to‘g‘ri kelar. modal so‘zlar quyidagicha ma’noviy guruhlarni tashkil etadi: 1. fikrning aniqligiga ishonch: albatta, shubhasiz, haqiqatdan ham, haqiqatan, o‘z-o‘zidan, tabiiy, darhaqiqat, ma’lumki. 2. gumon, noaniqlik: ehtimol, balki, hoynahoy, shekilli, aftidan. 3. maqsad, talab, shart...

DOC format, 50,5 KB. "modal so‘zlar, undov so’zlar, taqlid so‘zlar"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: modal so‘zlar, undov so’zlar, t… DOC Bepul yuklash Telegram