g’oya va mafkura tushunchalarning mohiyati mazmuni

DOC 68.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1405658059_56047.doc g’oya va mafkura tushunchalarning mohiyati mazmuni reja: 1. “g’oya” tushunchasi, uning mohiyativa mazmuni. 2. g’oyalarning namoyon bo`lishi va xilma-xil ko`rinishlari. 3. mafkura tushunchasi uning mohiyati. 4. mafkuralarning namoyon bo`lish xususiyatlari. 1. “g’oya” tushunchasi, uning mohiyativa mazmuni inson hayotida ham, jamiyat taraqqiyotida ham g’oyalarmuhim o`rin tutadi. shu ma`noda insoniyat tarixi- g’oyalar tarixidir. e`tibor va ahamiyat beriladi? ma`lumki, harqanday millat va xalq, har qanday ijtimoiy tuzum va davlat muayyan bir tamoyillar va qadriyatlar asosida hayot kechiradi hamda o`z manfaatlari maqsad-muddaolari orzu-intilishlarini ko`zlab harakat qiladi. binobarin, ular hayotdagi ma`lum bir mafkuraga tayanadi. “g’oya” tushunchasi ma`lumi, inson o`zining aql-zakovati iymon-e`tiqodi va ijodiy mohiyati bilan boshqa barcha tirik jonzotlardan farq qiladi. inson –ongli mavjudot ongni shartli ravishda ikkita katta qismga bo`lish mumkin; birinchisi – insonning ruhiy olami; ikkinchisi –fikriy olam o`z tarkibiga sezgilar, idrok, tasavvur, kechinma, his-hayajon, diqqat, xotira va boshqalarni qamrab oladi. tafakkurning mantiqiy shakllariga tushuncha hukm va xulosa kiradi. falsafaning azaliy qoidalaridan …
2
ki dunyosiga kirib borib, uni harakatga keltiruvchi, maqsad sari etaklovchi ruhiy-aqliy kuchga aylanadi. g’oya mohiyatan ijtimoiy xarakterga ega muayyan g’oya odatda alohida olingan shaxs ongida shakllanadi, keyinchalik esa jamiyatning turli qatlamlariga tarqaladi, turli elat va millatlar orasida yoyiladi. mustaqil hayotga qadam qo`yayotgan yangi avlod jamiyatda mavjud g’oyalar ta`sirida tarbiyalanadi. muayyan qarashlar va g’oyalarni o`z e`tiqodiga singdiradi, o`z navbatida yangi g’oyalarni yaratadi va targ’ib etadi. har bir narsaning o`z ibtidosi va intihosi, ya`ni boshlanishi va oxiri bo`ladi. g’oyalar ham o`z “umri”ga ega. ular ham ma`lum makonda va zamonda paydo bo`lishi, jamiyat rivojiga muayyan hissa qo`shishi, kishilarning ongi va qalbidan joy olishi, o`z umrini yashab, joziba kuchi va quvvatini yo`qotmagach, tarixiy xotiraga aylanishi ham mumkin. g’oyaga ta`rif berish uchun uning mohiyatini namoyon etadigan asosiy xususiyatlarni sanab o`tish lozim bo`ladi. g’oyaning eng muhim xususiyati – insonni va jamiyatni maqsad sari etaklaydigan ularni harakatga keltiradigan safarbar etadigan kuch ekanidadir. xulosa qilib aytadigan bo`lsak, g’oya …
3
ing, ijobiy jism va hodisalarning ilohiy quvvatga egaligi to`g’risidagi qarashlarga asoslangan edi. ilohlarning ko`pligi haqidagi fikrga tayanadigan politenzm dinlari vaqti kelib monotekstik – yakkaxudolik g’oyasi asosidagi dinlarga o`z o`rnini bo`shatib bergan. ilmiy g’oyalar – fan taraqqiyotining samarasi, ilmiy kashfiyotlarning natijasi sifatida paydo bo`ladigan, turli fan sohalarining asosiy tamoyillari, ustuvor qoidalarni tashkil qiladigan ilmiy fikrlardir. ilm-fan taraqqiyotni atomning bo`linishini, koinot markazi er emasligini ham ishonchli dalilar bilan isbotladi; kvant mexanikasi, irsiy nazariyasi va boshqa ko`plab kashfiyotlar qilindi. dunyoga a.eynshteyn, n.bor, f.rezerford, m.kyuri va boshqalarning nomlarini mashhur yadro fizikasi sohasidagi kashfiyotlar ham ilmiy g’oyalar asosiga qurilgan. xx asrda insoniyat nihoyatda ko`p ilmiy g’oyalarni amaliyotga aylantirdi. kosmik raketalar, komp`yuter va uyali telefonlar, televidenie va boshqa sohalardagi yutuqlar bunga yorqin misol bo`ladi. falsafiy g’oyalar har bir falsafiy ta`limotlarning asosini tashkil etadigan olam to`g’risidagi eng umumiy tushuncha va qarashlardir. ular bizni o`rab turgan dunyoni bilish jarayonida, kishilik jamiyatining taraqqiyoti mobaynida to`plangan bilimlarni umumlashtirish, inson hayotining …
4
lar mobaynida bunday buyuk, o`lmas g’oyalar xalqlarga kuch-quvvat va ilhom bag’ishlab, ularni o`z erki uchun kurashga safarbar etib kelgan. milliy g’oya xalqning tub manfaatlarini ifoda etadigan, uni o`z oldiga qo`ygan maqsadlari sari birlashtiradigan va safarbar etadigan g’oyadir. o`z tarixiy va taraqqiyotining tub burilishi davrlarida har qanday millat va xalq kelajagini belgilaydi, unga etishishning o`ziga mos yo`llarini tanlaydi. ana shu jarayonga xos ijtimoiy iqtisodiy, siyosiy yo`nalishlar bilan barcha g’oyaviy tamoyillarini ham belgilab oladi. bunda butun millat uchun umumiy bo`lgan g’oyalar nihoyatda katta ahamiyat kasb etadi. o`zbekiston prezidenti islom karimov tomonidan nazariy jihatdan asoslab berilgan hamda “milliy istiqlol g’oyasi: asosiy tushuncha va tamoyillar” risolasida o`z aksini topgan. vatan ravnaqi, yurt tinchligi, xalq farovonligi, komil inson, ijtimoiy hamkorlik, millatlararo hamjihatlik, diniy bag’rikenglik kabilar ana shunday umummilliy g’oyalar qatoriga kiradi. 3. mafkura tushunchasi, uning mohiyati. har qanday nazariya yoki ta`limot bir tizimga solingan g’oyalar majmuidan iborat bo`ladi. dunyo qarashning negizini va muayyan ishonch-e`tiqodning asosini …
5
ni xalq millatni millat qiladigan uning yo`li va maqsadlarini aniq-ravshan jarayon etadigan mayoqdir. mafkuralar, ma`no-mohiyatiga ko`ra falsafiy dunyoviy, diniy va boshqa turli ta`limotlar asosida yaratiladi. xilma-xil ijtimoiy-siyosiy kuchlar o`z mafkuralarini yaratishda siyosiy g’oyalar bilan birga, diniy oqimlar va ilm-fan yutuqlariga tayanadi, ulardan nazariy asos sifatida foydalanadi. mafkuraning falsafiy ildizlari haqida fikr yuritganda, uning falsafa, ilmi xulosalariga asoslanishi nazarda tutiladi. bunga g’arbdagi uyg’onish davrni hamda o`rta asrlarda o`z milliy davlatchilikni tiklay boshlagan evropa xalqlarining har biri o`ziga xos mafkurasini yaratganini misol keltirish mumkin. mazkur mafkuralar rim imperiyasi parchalanganidan keyin o`z davlatchiligiga ega bo`lgan xalqlarning o`ziga xos qadriyatlari va mentaliteti zaminida vujudga kelgan milliy faosafalari asosida shakllandi. shu bois o`sha davrdagi italiyat, ingliz, francuz falsafasi o`z mansub bo`lgan jamiyatni birlashtirishga xizmat qildi. mafkuraning dunyoviy ildizlari ma`rifiy dunyoga xos siyosiy, iqtisodiy, ijtimoiy, madaniy munosabatlar majmuidan iboratdir. insoniyat asrlar mobaynida bosqichma-bosqich dunyoviylik sari intilib keldi. umume`tirof etilgan tamoyillar va qonun ustuvorligi, siyosiy imoralizm, millatlararo …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "g’oya va mafkura tushunchalarning mohiyati mazmuni"

1405658059_56047.doc g’oya va mafkura tushunchalarning mohiyati mazmuni reja: 1. “g’oya” tushunchasi, uning mohiyativa mazmuni. 2. g’oyalarning namoyon bo`lishi va xilma-xil ko`rinishlari. 3. mafkura tushunchasi uning mohiyati. 4. mafkuralarning namoyon bo`lish xususiyatlari. 1. “g’oya” tushunchasi, uning mohiyativa mazmuni inson hayotida ham, jamiyat taraqqiyotida ham g’oyalarmuhim o`rin tutadi. shu ma`noda insoniyat tarixi- g’oyalar tarixidir. e`tibor va ahamiyat beriladi? ma`lumki, harqanday millat va xalq, har qanday ijtimoiy tuzum va davlat muayyan bir tamoyillar va qadriyatlar asosida hayot kechiradi hamda o`z manfaatlari maqsad-muddaolari orzu-intilishlarini ko`zlab harakat qiladi. binobarin, ular hayotdagi ma`lum bir mafkuraga tayanadi. “g’oya” tushunchasi ma`lumi, inson o`zining a...

DOC format, 68.5 KB. To download "g’oya va mafkura tushunchalarning mohiyati mazmuni", click the Telegram button on the left.

Tags: g’oya va mafkura tushunchalarni… DOC Free download Telegram