“fonetika” bo’limini o’qitish metodikasi

DOCX 29,6 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1666813826.docx “fonetika” bo’limini o’qitish metodikasi reja: 1. ”fonetika” o’qitishning maqsadi, vazifalari va tamoyillari. 2.nutq tovushlarini o’qitish metodlari. 3. “fonetika” o’qitishning grafika, orfoepiya va orfografiya bo’limlari bilan uzviy bog’liqligi. 4.”fonetika” o’qitish asosida o’quvchilarda til sezgirligini shakllantirish usullari. o’rta umumta’lim maktablari ona tili mashg’ulotlarida ”fonеtika” bo’limini o’qitish orqali o’quvchilarda mustаqil fikrlаy оlish, ijodiy tafakkurni shakllantirish va rivojlantirish ishlari 5-sinfda amalga oshiriladi. (5-sinfda o’quv yili davomida ”ona tili” dasturi asosida 204 soat ona tili mashg’uloti o’tish rejalashtirilgan. shundan 39 soati kirish va takrorlash, 46 soati sintaksis va punktuatsiya, 40 soati morfologiya, 46 soati fonetika, grafika, 33 soati leksikologiya o’qitishga ajratilgan va shu orqali o’quvchilarni ijodiy tafakkur sohiblari darajasiga yetkazish maqsadi belgilangan.) 5-sinf o’quvchilаrining ”fonetika” bo’limi ta’limi (46 soat+4 soat bo’lim yuzasidan takrorlash) jarayonida o’zlаshtirishi kеrаk bo’lgаn zаruriy bilim, malaka va ko’nikmalar quyidagilar: –to’g’ri tаlаffuz (оrfоepiya) me’yorlarini o’zlashtirish; –grаfikа, imlо qoidalari (harflarning shaklidan tortib toki har bir nutqiy shakl(qo’shimcha, bo’g’in, so’z, birikmava h.)ni xatosiz …

’sirini amaliy o’rganish; –bo’g’in ko’chirish qоidаlаrida xatoga yo’l qo’ymaslikka erishish; –nutqda so’z urg’usini o’z o’rnida to’g’ri qo’llashga odatlanish. boshlang’ich sinflarda o’quvchilarga unli va undosh tovushlar, unlilar va undoshlarning grafikasi, imlosi, ularning alifboda joylashish tartibi; jarangli va jarangsiz undoshlar talaffuzi hamda imlosi; bo’g’in va bo’g’in ko’chirish tartibi; so’z urg’usi kabilar bilan bog’liq amaliy ko’nikmalar singdiriladi. 5-sinf ”fonеtika” bo’limi ta’limida esa o’quvchilarning boshlang’ich sinflarda o’rganganlari izchil tarzda chuqurlashtiriladi va ularning yosh xususiyatlariga mos tarzda kengaytiriladi. 5- sinfda ”fonеtika” bo’limi ta’limi ”fonetika va grafika”, ”nutq tovishi va harf”,”talaffuz va imlo”,”unli tovushlar va ularni ifodalovchi harflar sharhi”,”undosh tovushlar va ularning yozilishi”,”nutq a’zolarining tuzilishi”, ”nutq tovushlari va harflar”,”nutq tovushlarining hosil qilinishi yuzasidan tushuncha”,”hozirgi o’zbek alifbosi”,”alifbo tartibi haqida ma’lumot”, ”adabiy talaffuzning o’ziga xos me’yorlari”, “og’zaki nutq” va ―yozma nutq” tushunchalarining sharhi”, ”talaffuz me’yorlari va imlo me’yorlari haqida. imlo lug’atidan foydalanish qoidalari” kabi mavzularni qamrab oladi. ”fonetika” – tilshunoslikda nutq tovushlarini o’rganuvchi bo’lim. shuning uchun mazkur bo’lim …

akomillashtiriladi. ”fonetika” ta’limida o’quvchi uchun so’zning tovush tomonini bilish, uning ma’nosini tushunish, nutq(og’zaki/ yozma)da ongli qo’llash uchun muhim. ”fonetika va grafika” mavzusi ta’limida quyidagi amaliy ishlardan foydalanish mumkin: 1-topshiriq. berilgan so’zlarni o’qing va ularni quyidagi jadvalga to’g’ri imlosi va talaffuziga ko’ra joylashtiring. oila-oyila, blan-bilan, traktr-traktor, odob-adab, muomala- muomila, okean-okeyan, kitop-kitob, o’tdi-o’tti, avtobus-aftobus... yozuvda talaffuzda oila,... oyila,... 2- topshiriq.odob-adab so’zlari asosida yasalgan qanday so’zlarni bilasiz? sizga ular bilan bog’liq qanday darslar o’tilishini eslang. ular ishtirokida og’zaki gaplar tuzing. 3- topshiriq. berilgan so’zlarni o’qing va tavush hamda harf soni bir-biriga muvofiq keladigan/kelmaydigan so’zlarni ajratib ikki ustunda yozing. insof, shijoat, mardona, barkamol, ingliz, achchiq, kumush, tong, baralla, pud, toshloq, maysazor, zanglamoq, oshqovoq, an’anaviy... tavush va harf soni bir-biriga muvofiq so’zlar tavush va harf soni bir-biriga nomuvofiq so’zlar insof,... shijoat,... 4- topshiriq. yuqorida berilgan so’zlar ishtirokida og’zaki gaplar tuzing va notanish bo’lgan so’zlarma’nosini lug’atdan topib o’qing. (bu borada sizga qaysi lug’at yordam berishini ayting.) …

a, u shunday javob beribdi: –-nonni birinchi bo’lib men ko’rdim. shunday ekan, uni yerdan olishni boshqa birovga buyirish mening nonga nisbatan hurmatsizligim bo’lar edi. nonning ulug’ligi oldida mening podsholigim nima bo’libdi? 2- topshiriq. yuqoridagi matn tarkibida ishlatilgan mulozim, sulton so’zlarining ma’nosini lug’at yordamida toping. 3- topshiriq. berilgan talaffuzi bir-biriga yaqin so’zlardan qaysi biri qavs ichidagi birliklar bilan aloqadorligini aniqlang. abzal, afzal (egar, jabduq, uzangi, qayish, yugan); adib, adip (to’n, chopon, yaktak, dasturxon, yoqa, etak); bolali, bolalik (farzandi bor, ota, ona); amir, amr (buyruq, farmon, qaror, farmoyish); asir, asr (davr, zamon, yuz yil); alo, a’lo (ustiga, tepasiga, yuqorisiga) bu kabi topshiriqlar o’quvchining til sezgirligini oshirishga, lug’at boyligini kengaytirishga xizmat qiladi. ”unli tovushlar va ularni ifodalovchi harflar sharhi” mavzusi muhokamasida o’quvchi o’zbek tilida unlilar qatnashmagan so’zning uchramasligini bilsa, ba’zan shakli yaqin so’zlar tarkibida unlilarni almashtirish yangi ma’noli so’zlarni hosil qilishini bilsa, ulardan amaliy foydalana olsa, mazkur mavzu ta’limi mohiyatan ko’zlagan maqsadini ro’yobga …

l, tor, tar, tur, ter, soz, suz, siz ko’rinishlari ikki yoki uch mazmunga ko’ra omonimik munosabat (ya’ni har bir omonimik shakl alohida, masalan, un (ovoz), un(moq), un (bug’doy mahsuloti) kabi) hosil qilshini inobatga olsak, topilgan so’zlar miqdori yetmishdan oshadi. tabiiyki, ular orasida 5- sinf o’quvchisi uchun lug’aviy ma’nosi notanish bo’lgan qator so’zlar (masalan, al, as, us, an, bar, bor, tar, chut, chul[footnoteref:1] va h.) uchraydi. o’qituvchi imkoniyatga qarab bu so’zlarning ma’nosini bolaga lug’atdan toptirishi ham yoki shu so’zlar ishtirok etgan badiiy matn parchalarini ularga taqdim etib, lug’aviy ma’noni izohlatishi ham mumkin. (albatta, bu o’qituvchi-muallimning mahorati, shijoatiga bog’liq.) [1: bu o„rinda us, chut, chul so„zlari tuyani boshqarishda ishlatiladigan haydash-chaqirish undovlari sirasiga kiradi. ] ”undosh tovushlar va ularning yozilishi” mavzusi ta’limida ham o’quvchilarning so’z boyligini oshirish imkoniyatlari nihoyatda ko’p va rang-barang. ulardan ba’zilarini namuna siftida keltirib o’tamiz. 1-topshiriq. berilgan so’zlar tarkibidagi birinchi undoshni muqobillari bilan almashtiring. hosil bo’lgan so’z ma’nolarini tushuntiring. bog’, …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "“fonetika” bo’limini o’qitish metodikasi"

1666813826.docx “fonetika” bo’limini o’qitish metodikasi reja: 1. ”fonetika” o’qitishning maqsadi, vazifalari va tamoyillari. 2.nutq tovushlarini o’qitish metodlari. 3. “fonetika” o’qitishning grafika, orfoepiya va orfografiya bo’limlari bilan uzviy bog’liqligi. 4.”fonetika” o’qitish asosida o’quvchilarda til sezgirligini shakllantirish usullari. o’rta umumta’lim maktablari ona tili mashg’ulotlarida ”fonеtika” bo’limini o’qitish orqali o’quvchilarda mustаqil fikrlаy оlish, ijodiy tafakkurni shakllantirish va rivojlantirish ishlari 5-sinfda amalga oshiriladi. (5-sinfda o’quv yili davomida ”ona tili” dasturi asosida 204 soat ona tili mashg’uloti o’tish rejalashtirilgan. shundan 39 soati kirish va takrorlash, 46 soati sintaksis va punktuatsiya, 40 soati morfologiya, 46 soati fonetika, grafika...

Формат DOCX, 29,6 КБ. Чтобы скачать "“fonetika” bo’limini o’qitish metodikasi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: “fonetika” bo’limini o’qitish m… DOCX Бесплатная загрузка Telegram