o'zbek tilining asosiy imlo qoidalari - bo'g'in ko'chirish va ajratib yozish

PPTX 3,1 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1701000375.pptx o'zbek tilining asosiy imlo qoidalari: bo'g'in ko'chirish va ajratib yozish reja: 1.o'zbek tilining asosiy imlo-qoidalariga umumiy tasnif. 2.ajratib va chiziqcha bilan yozish va uning asosiy qoidalari. 3.bo'g'in ko'chirish qoidalari. o'zbek tili- bizning ona tilimiz va milliy g'ururimizdir. til â bð¾y tð°riximiz, hð°yotbð°xsh qð°driyatlð°rimiz, din-u diyonð°timiz, xð°lqimizgð° xð¾s dunyoqð°rð°shni koârsð°tuvchi koâzgu, ð°jdð¾dlð°r mðµrð¾sini ð°vlð¾dlð°rgð° yðµtkð°zuvchi vð¾sitð°dir. shuning uchun hð°m oâz tilini yoâqð¾tgð°n millð°t oâzligidð°n mð°hrum boâlð°di, mð°'nð°viy inqirð¾zgð° uchrð°ydi. til â millð°tning ð°sð¾siy bðµlgilð°ridð°n, dð°vlð°t mustð°qilligining ð°sð¾siy rð°mzlð°ridð°n biri. til mð°vjud ekð°n, millð°t mð°ngu yashð°ydi; tilning tirikligi, ð°ytish mumkinki, millð°tning, xð°lqning mð°vjudligidir. dðµmð°kki, oâzbðµk tilining tirikligi â oâzbðµk millð°tining mð°vjudligi, dð°vlð°t tili esð° oâzbðµk dð°vlð°tchiligining bð¾rligidð°n dð°lð¾lð°tdir. muhtaram prezidentimizning: âhar birimiz davlat tiliga boâlgan eâtiborni mustaqillikka boâlgan eâtibor deb, davlat tiliga ehtirom va sadoqatni ona vatanga ehtirom va sadoqat deb bilishimiz, shunday qarashni hayotimiz qoidasiga aylantirishimiz kerakâ degan fikrlari barchamizdan ona tilimizga, urf-odat va qadriyatlarimizga hurmat, vatanga boâlgan mehrimizni amaliy …

qaror qiladi: oâzbek tilining asosiy imlo qoidalari tasdiqlansin (ilova qilinadi). respublika vazirliklari, idoralari, mahalliy hokimiyat va boshqaruv idoralari, ommaviy axborot vositalari lotin yozuviga asoslangan oâzbek alifbosidagi barcha turdagi yozishmalarda, matbuotda, ish yuritishda ushbu qoidalarni joriy qilish yuzasidan tegishli tadbirlarni ishlab chiqsinlar va amalga oshirsinlar. oâzbekiston respublikasi fanlar akademiyasi, oliy va oârta maxsus taâlim vazirligi, xalq taâlimi vazirligi, davlat matbuot qoâmitasi uch oy muddat ichida maktablar uchun qoâllanma sifatida oâzbek tilining imlo lugâatini, kishi ismlari va joy nomlari lugâatlarini tayyorlasinlar va nashr etish choralarini koârsinlar. mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish vazirlar mahkamasining taâlim va fan hamda ijtimoiy masalalar va madaniyat boâlimlariga yuklansin. vazirlar mahkamasining raisi i. karimov bu qonunda o'zbek tilining asosiy imlo qoidalari haqida batafsil ma'lumotlar kiritildi. masalan, bu qonunda qo'shib yozish, ajaratib yozish, bosh harf bilan yozish, bo'g'in ko'chirish qoidalari,unli va undosh tovushlarning imlosi, asos va qo'shimchalarning ishlatilishi va hokazolar haqida yoritilgan. ajratib yozish va uning qoidalari quyida ko'rsatilgan …

iladi: sen-la, sen-chun kabi. 4.hamma, har, hech, bir, qay, u, bu, shu, oâsha soâzlari oâzidan keyingi yoki oldingi soâzdan ajratib yoziladi: hamma vaqt, har kim, hech qaysi, qay kuni, u yerda, shu yoqdan, oâsha yoqqa kabi. lekin birpas, biroz, biratoâla, birvarakayiga, birmuncha, buyon soâzlari qoâshib yoziladi. shuningdek, qay soâzi yoq, yer soâzlari bilan ishlatilganda bir u tovushi tushsa, bu soâzlar qoâshib yoziladi: qayoqqa, qayerda kabi. sifat oldidan kelib, belgining ortiq yoki kamligini bildiradigan toâq, jiqqa, tim, liq, lang, och kabi soâzlar ajratib yoziladi: toâq qizil, jiqqa hoâl, tim qora, liq toâla, lang ochiq, och sariq kabi. murakkab son qismlari ajratib yoziladi oân bir, besh yuz, qirq ming olti yuz bir, bir ming yetti yuz sakson beshinchi kabi. yildan yilga, tomdan tomga kabi birinchi qismi chiqish kelishigida, ikkinchi qismi joânalish kelishigida boâlgan birikmalar ajratib yoziladi. belgining ortiq darajasini bildiruvchi koâpdan koâp, tekindan tekin, yangidan yangi, ochiqdan ochiq, qizigandan qizidi kabilar ajratib …

moz, mayda-chuyda, aldab-suldab, oâylab-netib, soâramay-netmay, kiyim-kechak, adi-badi, ikir-chikir, duk-duk, taq-tuq, qop-qop, ming-ming (ming-minglab), bitta-bitta (bitta-bittalab), baland-baland, chopa-chopa, ishlayishlay, yaqin-yaqinlargacha, hamma-hammasi, uy-uyiga, ich-ichidan kabi. eslatma: juft soâzdan qoâshimcha yordamida yasalgan soâzlar ham chiziqcha bilan yoziladi: baxt-saodatli, xayr-xoâshlashmoq kabi; juft soâz qismlari orasida -u (-yu) bogâlovchisi kelsa, undan oldin chiziqcha qoâyiladi va juft soâz qismlari ajratib yoziladi: doâst-u dushman (doâst-dushman), kecha-yu kunduz (kecha-kunduz) kabi; yetakchi va koâmakchi feâl bir xil shaklda boâlsa, chiziqcha bilan yoziladi: yozdi-oldi, borasan-qoâyasan, uxlabman-qolibman kabi. belgini kuchaytiruvchi qip-qizil, yam-yashil, dum-dumaloq, kuppa-kunduzi, toâppa-toâgâri, bab-baravar kabi soâz shakllari chiziqcha bilan yoziladi . soâzning -ma, ba- yordamida birlashgan qismlari chiziqcha bilan yoziladi: koâchama-koâcha, uyma-uy, rang-barang, dam-badam kabi. lekin mustaqil ishlatilmaydigan qism qatnashsa, bunday soâzlar qoâshib yoziladi. roâbaroâ, darbadar kabi. rus tilidan aynan yoki soâzma-soâz tarjima qilish yoâli bilan olingan soâzlar asliga muvofiq chiziqcha bilan yoziladi: unter-ofitser, kilovatt-soat kabi. -chi, -a (ya), -ku, -u (-yu), -da, -e, -ey (-yey) yuklamalari chiziqcha bilan …

ni koârsatuvchi rim raqamlaridan keyin chiziqcha yozilmaydi: xx asr, x sinf kabi. o'zbek tilining asosiy imlo- qoidalariga bo'g'in ko'chirishning asosiy qoidalarini ham o'z ichiga oladi. ular quyidagilar : koâp boâgâinli soâzning oldingi satrga sigâmay qolgan qismi keyingi satrga boâgâinlab koâchiriladi toâq-son, si-fatli, sifat-li, pax-takor, paxta-kor kabi. tutuq belgisi oldingi boâgâinda qoldiriladi. vaâ-da, maâ-rifat, mashâ-al, inâom kabi. soâzning bosh yoki oxirgi boâgâini bir harfdan iborat boâlsa, ular quyidagicha koâchiriladi: soâz boshidagi bir harfdan iborat boâgâin yolgâiz oâzi oldingi satrda qoldirilmaydi: a-badiy emas, aba-diy, e-shikdan emas, eshik-dan kabi; soâz oxiridagi bir harfdan iborat boâgâin yolgâiz oâzi keyingi satrga koâchirilmaydi: mudofa-a emas, mudo-faa, matba-a emas, mat-baa kabi. 3. oâzlashma soâzlarning boâgâinlari chegarasida kelgan ikki yoki undan ortiq undosh quyidagicha koâchiriladi: ikki undosh kelsa, ular keyingi satrga birgalikda koâchiriladi diagramma, mono-grafiya kabi; uch undosh kelsa, birinchi undosh oldingi satrda qoldirilib, qolgan ikki undosh keyingi satrga koâchiriladi: silin-drik kabi. bir tovushni koârsatuvchi harflar birikmasi (sh, …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "o'zbek tilining asosiy imlo qoidalari - bo'g'in ko'chirish va ajratib yozish"

1701000375.pptx o'zbek tilining asosiy imlo qoidalari: bo'g'in ko'chirish va ajratib yozish reja: 1.o'zbek tilining asosiy imlo-qoidalariga umumiy tasnif. 2.ajratib va chiziqcha bilan yozish va uning asosiy qoidalari. 3.bo'g'in ko'chirish qoidalari. o'zbek tili- bizning ona tilimiz va milliy g'ururimizdir. til â bð¾y tð°riximiz, hð°yotbð°xsh qð°driyatlð°rimiz, din-u diyonð°timiz, xð°lqimizgð° xð¾s dunyoqð°rð°shni koârsð°tuvchi koâzgu, ð°jdð¾dlð°r mðµrð¾sini ð°vlð¾dlð°rgð° yðµtkð°zuvchi vð¾sitð°dir. shuning uchun hð°m oâz tilini yoâqð¾tgð°n millð°t oâzligidð°n mð°hrum boâlð°di, mð°'nð°viy inqirð¾zgð° uchrð°ydi. til â millð°tning ð°sð¾siy bðµlgilð°ridð°n, dð°vlð°t mustð°qilligining ð°sð¾siy rð°mzlð°ridð°n biri. til mð°vjud ekð°n, millð°t mð°ngu yashð°ydi; tilning tirikligi, ð...

Формат PPTX, 3,1 МБ. Чтобы скачать "o'zbek tilining asosiy imlo qoidalari - bo'g'in ko'chirish va ajratib yozish", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: o'zbek tilining asosiy imlo qoi… PPTX Бесплатная загрузка Telegram