bog’lama, uning vazifasi va turlari

DOC 44,0 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1706114512.doc bogâlama, uning vazifasi va turlari reja: 1. boâlmoq feâlining boâglama vazifasida kelish xususiyatlari. 2. emoq feâlining bogâlamalik tabiati. 3. boâlmoq feâlida feâl yasovchilik xususiyati. bogâlama, ot - kesim, feâl - kesim, boâlmoq feâlining boglamalik xususiyati, emoq feâlining bogâlamalik xususiyati, boâlmoq va qilmoq feâllarida feâl yasovchilik xususiyati, bogâlamalarning turlari. turkiy xalqlar tilshunosligida ham, hind-evropa tilshunosligidagi kabi bogâlama maâlum darajada oâzining oârganilish tarixiga ega. a.m.sherbak, a.gâulomov, m.asqarovalar bogâlamalar aslida mustaqil maânosini yoâqotib yordamchi soâz vazifasiga koâchgan, predikativlikni koârsatadigan feâl bo`lmagan soâzlar bilan qoâshilib, uni shakllantiradigan, kesim vazifasida qoâllangan etakchi qismning maânosiga shaxs-son, zamon, boâlishli-boâlishsizlik, mayl kabi grammatik maânolar qoâshadigan vositalar ekanligini koârsatib, bu vazifada toâliqsiz feâllar, boâl, qil kabi koâmakchi feâllar, sanaladi, hisoblanadi kabi soâzlar, -dir elementi va predikativlik qoâshimchalari qoâllanishini taâkidlaydilar [3, 93-94;]. boâlmoq feâlining ega â kesim munosabatida bogâlama boâlib kelishi, shaxs-son, zamon, bolishli-boâlishsizlik maânolarini ifodalab, ot turkumidagi soâzlar va sifatlar bilan birga tarkibli kesimni tashkil qilishi haqida fikrlar …

ngan boâl bogâlama vazifasida kelgan. kecha majlis boâldi; bugun, albatta, tadbir boâladi gaplarida esa boâl mustaqil kesim sanaladi. tarkibli ot kesimlarda bogâlama boâl+ma+sin shaklida ifodalansa, taxmin maânosi bildiriladi. masalan: tagâin dadang kelmagan boâlmasin! (kelgan boâlsa kerak). boâlmoq bogâlamasini turkologiyada, jumladan, oâzbek tilshunosligida feâllar ichida eng koâp ishlangan, olimlar eâtiborini eng koâp jalb etgan feâl deyish mumkin. boâlmoq feâli gapda, asosan, uch xil vazifaga xoslangan boâladi: â· mustaqil boâlak vazifasida keladi: bu dunyoda yo zaring bo`lsin, yo zoâring bols i n. (oâ. h.) â· soâz yasash vazifasini bajaradi: salim agronom boâldi; men oâqituvchi boâldim. v) yetakchi feâlga qoâshilib uning yordamchi qismi (bogâlama) vazifasida keladi va soâz ning an alitik shaklini ho sil qiladi: u xatni yozib boâldi. shuni ham aytish kerakki, âmen opang boâlamanâ gapining kesimi âmen oâqituvchi boâlamanâ gapining kesimi bilan tashqi tomondan bir xil. biroq birinchi holatda boâl â bogâlama vazivasini bajarmoqda, shuningdek, gapda qoâllanmasligi ham mumkin (men opangman); …

men uni koârmagan edim (s.z). edining arxaik shakli erdi sanaladi. hamon yodimdadir gul chogâi erdi (a.n). ekan bogâlamasi kesimning yetakchi qismi orqali anglashilagan harakat, holat, belgining yoki oldindan maâlum boâlmagan biror aniq voqelikning keyin maâlum boâlganligi, baâzan kutilmaganda yuz berganligi kabi grammatik maânolarni anglatadi. arxaik shakli âerkanâ dir: saidaning kelishi bejiz emas ekan (a.q) turmush olgur shunaqa ekan (oh). emish (arxaik shakli ermish) bogâlasi gumon, eshitilganlik maânosini (raisning xatosi topilgan emish. (a.q)), kesatiq, masxaralash, rad etish maânolarini (alamlaridan ichar emishlar. oâ z koâ ngillarida rashk qilar emishlar (oâ.h).) ifodalashga xizmat qiladi. emas bogâlamasi lingvistik adabiyotlarda goh toâliqsiz feâl, goh inkor bogâlamasi, goh inkor yuklamasi sifatida talqin qilinadi. baâzi olimlar uni toâliqsiz feâl tarkibidan chiqarib tashlaydilar. har holda emas sozi tarixiy jihatdan e, er oâzagidan hosil boâlgan kelasi zamon sifatdoshining boâlishsiz shaklidir. hozirgi vaqtda u lugâaviy maânosini yoâqotgan grammatik birlikka aylanib qolgan. emas inkor bogâlamasi boâlishsizlik, harakatning, belgining yuzaga kelmaganligi kabi …

bogâlamalar nafaqat ega va kesimni tutashtiruvchi vosita, balki gapning funksional - struktural elementi boâlib, gap sintaksisini oârganish muammosining uzviy qismi hamdir. ðdabiyotlar: 1. ððµð½ð³ð»ð¸ðµð² ð. ðð¾ññð¾ð»ð¾ð³ð¸ðº ð²ð¾ñð¸ñð°ð»ð°ñð½ð¸ð½ð³ ð¼ð°ñð½ð¾ð²ð¸ð¹ ñ ññññð¸ññð»ð°ñð¸ ð²ð° ñð¸ð½ñð°ðºñð¸ðº ð¸ð¼ðºð¾ð½ð¸ññð»ð°ñð¸. ðð¸ññðµññð°ñð¸ñ ð°ð²ñð¾ñðµñðµñð°ñð¸. ð¢ð¾ñðºðµð½ñ-1995. 2.ððµñð¼ð°ñð¾ð² ò². ð¢ð°ð¶ð°ð»ð»ð¸ ñð°ñð°ð²ð²ññ ð±ð¸ð»ð¸ñ ð½ð°ð·ð°ñð¸ññð¸ ð²ð° ñð¸ð»ññð½ð¾ñð»ð¸ðºð´ð° ñð¸ð½ñð°ðºñð¸ñð½ð¸ ññð³ð°ð½ð¸ñ ð¼ð°ñð°ð»ð°ð»ð°ñð¸. â«ðð·ð±ðµðº ñð¸ð»ð¸ ð²ð° ð°ð´ð°ð±ð¸ññð¸â», 1993 ð¹ð¸ð», 2-ñð¾ð½. 3.ððµñð¼ð°ñð¾ð² ò²., ðð¾ð·ð¾ñð¾ð² ð. ð¢ð¸ð» ð²ð° ð½ññò. ð¢ð¾ñðºðµð½ñ, â«ðòð¸ññð²ñð¸â», 1993 ð¹ð¸ð». 4. òññð±ð¾ð½ð¾ð²ð° ð. ð¨ð°ðºð»-ð²ð°ð·ð¸ñð°ð²ð¸ð¹ ñð°ð»òð¸ð½ð´ð° ññð±ññð°ð½ñð¸ð°ð»ð»ð¸ðº ð¾ð¼ð¸ð»ð¸. â«ðð·ð±ðµðº ñð¸ð»ð¸ ð²ð° ð°ð´ð°ð±ð¸ññð¸â», 1998 ð¹ð¸ð», 5-ñð¾ð½. 5.òññð±ð¾ð½ð¾ð²ð° ð. ð¨ð°ðºð»-ð²ð°ð·ð¸ñð°ð²ð¸ð¹ ñð°ð´òð¸ò ñññð»ð»ð°ñð¸ð³ð° ð´ð¾ð¸ñ. â«ðð·ð±ðµðº ñð¸ð»ð¸ ð²ð° ð°ð´ð°ð±ð¸ññð¸â», 1998 ð¹ð¸ð», 5-ñð¾ð½. 6.òññð±ð¾ð½ð¾ð²ð° ð. ðð¸ñð¾ð½ð¸ð¹ ñð¸ð·ð¸ð¼ð´ð° â«ðñð°ð»ð¸ò ññð¸ð½ñð¸â» ð½ð¸ð½ð³ ð¼ññð»ð°òð»ð¸ð³ð¸. â«ðð·ð±ðµðº ñð¸ð»ð¸ ð²ð° ð°ð´ð°ð±ð¸ññð¸â», 1999 ð¹ð¸ð», 6-ñð¾ð½. 7.òññð±ð¾ð½ð¾ð²ð° ð. ò²ð¾ð·ð¸ñð³ð¸ ð·ð°ð¼ð¾ð½ ñð·ð±ðµðº ñð¸ð»ð¸. ð¢ð¾ñðºðµð½ñ, 2002 ð¹ð¸ð».

bog’lama, uning vazifasi va turlari - Page 5

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"bog’lama, uning vazifasi va turlari" haqida

1706114512.doc bogâlama, uning vazifasi va turlari reja: 1. boâlmoq feâlining boâglama vazifasida kelish xususiyatlari. 2. emoq feâlining bogâlamalik tabiati. 3. boâlmoq feâlida feâl yasovchilik xususiyati. bogâlama, ot - kesim, feâl - kesim, boâlmoq feâlining boglamalik xususiyati, emoq feâlining bogâlamalik xususiyati, boâlmoq va qilmoq feâllarida feâl yasovchilik xususiyati, bogâlamalarning turlari. turkiy xalqlar tilshunosligida ham, hind-evropa tilshunosligidagi kabi bogâlama maâlum darajada oâzining oârganilish tarixiga ega. a.m.sherbak, a.gâulomov, m.asqarovalar bogâlamalar aslida mustaqil maânosini yoâqotib yordamchi soâz vazifasiga koâchgan, predikativlikni koârsatadigan feâl bo`lmagan soâzlar bilan qoâshilib, uni s...

DOC format, 44,0 KB. "bog’lama, uning vazifasi va turlari"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: bog’lama, uning vazifasi va tur… DOC Bepul yuklash Telegram