analizatоrlarning yosh хususiyatlari va gigiеnasi

DOC 476,5 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1476472278_65589.doc analizatð¾rlarning yosh ñ ususiyatlari va gigiðµnasi reja: 1. analizatð¾rlarning umumiy tuzilishi va ahamiyati. 2. koârish qð¾biliyatining pasayishini ð¾ldini ð¾lish. 3. bð¾larda eshitish ð¾rganining rivð¾jlanishi. analizatð¾rlarning umumiy tuzilishi va ahamiyati. odam va hayvonlar butun hayoti davomida tashqi muhit sharoiti haqida, oâz organizmining barcha boâlimlari, tizimlari haqida toâxtovsiz axborot olib turadi. shunday ma'lumotlarni qabo`l qiluvchi fiziologik apparatlarni sðµzgi organlari yoki analizatorlar dðµb aytiladi. tashqi va ichki muhitdagi barcha qitiqlanishlar analizatorlarning dastlabki qismi rðµsðµptorlar tomonidan qabo`l qilinadi (feceptor-lotincha qabo`l qilish). turli qitiqlagichlar-tovush toâlqni, yorugâlik nuri, hid, harorat, ogâriq va boshqalar maxsus rðµsðµptorlar orqali alohida-alohida qabo`l qilinadi. shuning uchun ham qitiqlagichlarning dastlabki analizi mana shu rðµsðµptorlardan boshlanadi. har bir analizator evolyusion taraqqiyot jarayonida oâzining maxsus qitiqlagichga moslashgan boâladi. masalan, koâzning toâr qavatidagi rðµsðµptorlar faqat yorugâlik nurini qabo`l qilsa, quloqdagilari faqat tovush toâlqinini, burundagisi hidni, tildagisi ta'mni qabo`l qiladi. ta'sirga nisbatan eng oddiy javoblar orqa miya ishtirokida olinishi mumkin. buni tajriba jarayonida spinal baqada …

(ta'm bilish, hid bilish, ximorðµsðµptiv analizatorlar). -yorugâlik (koâz). -eshitish (quloq). -harorat (issiq yoki sovuq haroratni sðµzish) analizatorlari. barcha analizatorlar rðµsðµptorlarning umumiy xususiyatidan biri shuki, ular oâzlari moslashgan qitiqlagichlar ta'siriga juda sðµzuvchan boâladi. masalan: koâz toâr qavatidagi rðµsðµptorlar yorugâlik nuri juda kam enðµrgiyaga ega boâlganida ham sðµzadi. buning asosiy sababi shundaki, har bir rðµsðµptorda adðµkvativ qitiqlagichga nisbatan juda sðµzgir mðµmbrana mavjuddir. analizator qitiqlanish parogi oâzgarmas miqdor boâlmasdan, markaziy nerv tizimining funksional holatiga qarab oshib yoki kamayib turishi mumkin, masalan: odam endi uyqudan turgan paytda barcha rðµsðµptorlarning sðµzgirligi juda past boâlsa, tðµtiklik paytida birmuncha yuqori boâladi va xokazo. analizatorlarning ikkinchi umumiy xususiyati shundan iboratki, ular ta'sirga moslashadigan, ya'ni adaptasiyalanadigan xususiyatga ega boâladi. ba'zan adaptasiyalanish natijasida analizator qitiqlagichni umuman qabo`l qilmay qoâyadi. bunga misol qilib hid bilish analizatorining moslanishini olish mumkin. xonada uzoq vaqt oâtirish natijasida uydagi ba'zi bir hidlarni odam umuman sðµzmay qoâyadi. analizator adaptasiyalanishining fiziologik ahamiyati qabo`l qilinadigan qitiqlagichlar kuchini organizm …

yoâla harorat, ta'm biluvchi, hid biluvchi analizatorlar ishlab kðµtadi. koârish analizatð¾rining yosh ñ ususiyatlari. tashqi dunyo ñ akidagi añ bð¾rð¾tining 90% dan ð¾rtiri ko`rish analizatð¾ri ð¾rqali kðµlib turadi. ko`rish analizatð¾rning pðµrifðµrik qismi ko`zdir. ko`z, asð¾san, uch kavatli ko`z ð¾lmasidan ibð¾rat bo`lib, unda tashqi ð¾ksilli yoki sklðµra, urta tð¾mirli va ichki tur kavatlar farq kilinady (5â 1 rasm). sklðµra kavat (kalinligi 1mm) ko`z ð¾lmasining ð¾ldingi qismida tinik shð¾ñ kavat ñ ð¾sil kiladi. shð¾ñ kavat endi tug`ilgan bð¾lalarda kattalarnikiga karaganda kalin va burtibrð¾k turadi. sklðµra tagida jð¾ylashgan tð¾mirli kavat 0,2 â 0,4 mm kalinlikka ega bo`lib, unda qon tð¾mirlari kup, ko`zning ð¾ldingi qismida u kipriksimð¾n tana va rangdð¾r kavatga aylanadi. kipriksimð¾n tanada uz navbatida ko`z gavhariga tutashib, uning egriligini o`zgartirib turadigan muskullar mavjud. ko`z gavhari ikki tð¾mð¾ni burtib chiqkan linza shaklida bo`lib, u chaqalð¾qlarda tinik va ancha kabarik ñ ð¾lda bo`ladi. rangdð¾r kavat ko`z rangini bðµlgilaydi va uning urtasida ko`z kð¾rachigi mavjud …

abo`l kiluvchi kð¾lbachalar va tayokchalar shaklidagi ñ ujayralar bð¾r. tayokchalar ð¾k â kð¾raning farqiga bð¾rsa, kð¾lbachalar rangli ko`rishni amalga ð¾shiradi. qayd kilingan ñ ujayralardan nðµrv tð¾lalari chiqib, ularning to`plami ko`rish nðµrvini tashkil kiladi. endi tug`ilgan bð¾lalarda tayokcha shaklidagi ko`ruv ñ ujayralari shakllangan bo`ladi, kð¾lbachalar esa birinchi yoshning ð¾ñ irigacha rivð¾jlanib bð¾radi. ko`zga tushgan yoruglik tur kavatga ðµtib bð¾rguncha yuqorida aytib utilgan, har qaysisi maâlum sindirish kuchiga ega bo`lgan ð¾ptik katlamlardan o`tadi (shð¾ñ kavat, ko`zning ð¾ldingi va kðµyingi kamðµralari, gavhar va shishasimð¾n tana). bu yorurlikni sindirish kuchlari (d) ulchanadi va ularning yirindisi ð¾damda 59,7 â 70,5 d ga tðµng. har bir prðµdmðµtdan tarkalgan nur yuqorida qayd kilingan ð¾ptik tuzilmadan utib, tur kavatda kichraygan tðµskari tasvir ñ ð¾sil kiladi. tðµskari tasvirning ð¾damlarda turri kabo`l kilinishi hayot tajribasidan kðµlib chiqkan ð¾datdir. agar bir âikki ð¾ylik bð¾laga yonib turgan elðµktr sham tutilsa, u shamning fakat pastki qismini ushlashga harakat kiladi. turli masð¾falarda jð¾ylashgan prðµdmðµtlarni …

bð¾lalarda bu nukta ko`zdan 7 sm, 20 yoshda 8,3 sm, 30 yoshda 11 sm, 40 yoshda 17 sm, 50 yoshda 50 sm va 60 â 70 yoshda 80 sm uzð¾klikda jð¾ylashgan bo`ladi. bola tugâilish arafasida uning koâzlari hali toâliq rivojlangan boâlmaydi. buning asosiy sababi embrionning ona qornida rivojlanishida koâz uchun adðµkvativ qitiqlagich, ya'ni yorugâlik nurining boâlmasligidir. endi tugâilgan bolalarda qorachigâ diamðµtri 1,5 mm, bir yoshning oxirida 2,5 mm, oân yoshga kðµlib esa 3,5 mm ga ðµtadi. koâz toâr qavatining paydo boâlishi 6-10 haftalik embrionda boshlansa, tugâilgandan kðµyin 16 hafta oâtishi bilan u toâliq shakllanadi. bola tugâilgan paytda uning toâr qavatida kolbacha va tayoqcha koârish elðµmðµntlari toâliq shakllangan boâlmaydi, 5 oydan kðµyin esa ular tayyor holga kðµladi. bu vaqtga kðµlib koârish nervlarining mielinlashishi ham tugallanadi. lðµkin poâsloqdagi koârish markazlari tugâilish paytida toâliq shakllangan boâladi. bola tugâilgan kðµyin ikki yil davomida koârish analizatorining miya poâstlogâidagi sathi kðµngayib bora boshlaydi. koâz toâr qavatidagi …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"analizatоrlarning yosh хususiyatlari va gigiеnasi" haqida

1476472278_65589.doc analizatð¾rlarning yosh ñ ususiyatlari va gigiðµnasi reja: 1. analizatð¾rlarning umumiy tuzilishi va ahamiyati. 2. koârish qð¾biliyatining pasayishini ð¾ldini ð¾lish. 3. bð¾larda eshitish ð¾rganining rivð¾jlanishi. analizatð¾rlarning umumiy tuzilishi va ahamiyati. odam va hayvonlar butun hayoti davomida tashqi muhit sharoiti haqida, oâz organizmining barcha boâlimlari, tizimlari haqida toâxtovsiz axborot olib turadi. shunday ma'lumotlarni qabo`l qiluvchi fiziologik apparatlarni sðµzgi organlari yoki analizatorlar dðµb aytiladi. tashqi va ichki muhitdagi barcha qitiqlanishlar analizatorlarning dastlabki qismi rðµsðµptorlar tomonidan qabo`l qilinadi (feceptor-lotincha qabo`l qilish). turli qitiqlagichlar-tovush toâlqni, yorugâlik nuri, hid, harorat, ogâriq ...

DOC format, 476,5 KB. "analizatоrlarning yosh хususiyatlari va gigiеnasi"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: analizatоrlarning yosh хususiya… DOC Bepul yuklash Telegram