mikrobiologiya fanining paydo bo’lishi va rivojlanishi

DOCX 24.8 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1678524406.docx referat mikrobiologiya fanining paydo bo’lishi va rivojlanishi reja: 1. mikrobiologiya fanni maqsadi va vazifasi. 2. mikrobiologiya fanining bo’limlari. 3. gollandiyalik olim anton van levengukning xizmatlari. 4. mikrobiologiya fanining rivojlanishida l. paster, robert kox va boshqalar ishlarining ahamiyati. 5. hozirgi zamon mikrobiologiyasi. 6. mikrobiologiyaning o’zbekiston respublikasida rivojlanishi. tayanch iboralar: mikrobiologiya, mikroskop, biotexnologiya, fitopatologiya, meditsina, epidemiologiya, agroximiya, molekulyar biologiya, genetika, kosmik mikrobiologiya 1. mikrobiologiya va virusologiya fanni maqsadi va vazifasi. mikrobiologiya juda mayda, oddiy ko’z bilan ko’rinmaydigan faqat optik asboblar-yorug’lik yoki elektron mikroskoplar yordamida ko’rinadigan mikroorganizmlarni o’ranadi. mikrobiologiya - grekcha so’z bo’lib, mikros-mayda, bios-hayot va logos-fan demakdir. mikrobiologiya -mikroskopik zambrug’lar, bakteriya, riketsiyalar, mikoplazma, virus, aktinomitsetlar va mikroskopik suvo’tlarining morfologiyasi, fiziologiyasi, bioximiyasi, genetikasi, ekologiyasi va sistematikasini o’rganadigan fandir. shuningdek, mikrobiologiya mikroorganizmlarning inson, hayvon va o’simliklar hayotidagi ahamiyatini, tabiatda moddalarning almashinishi, turli yuqumli kasalliklarning yuqatishdagi roli haqida ham ma’lumot beradi. mikroorganizmlar olami g’oyat boy va turli-tuman. eng keng tarqalgani prokariotlarga mansub bakteriyalar bo’lib, …

qarishdagi o’rni. oziq-ovqat sanoatda qatiq, qimiz, pishloq tayyorlash, silos bostirish sut kislotali bijg`ituvchi bakteriyalarning faoliyatiga bog’liq. novvoychilik, turli ichimliklar (spirt, vino) va x.k. ham achitqilar ishtiroki bilan boradigan jarayondir. ko’pgina foydali qazilmalarning (torf, toshkumir, neft, temir, oltingugurt rudalarining) hosil bo’lishi ham bakteriyalar faoliyati bilan bog’liqdir. chirituvchi bakteriyalar o’simlik qoldiqdari, hayvon jasadlari va boshqa chiqindilarni parchalab, еr yuzini tozalaydi va tabiatda moddalarning aylanishini ta’minlaydi. iflos suvlarni tozalash, ko’mir konlarida metan gazini parchalash va havoni tozalashda ham mikroorganizmlarning roli katta. ko’pgina mikroorganizmlar turli fiziologik aktiv moddalar: fermentlar, vitaminlar, aminokislotalar, biologik stimulyatorlar, vaksinalar va antibiotiklarni sintezlash xususiyatiga ega. masalan, saharomitset achitkilari 45—50%gacha oksil sintezlay oladi. ba’zi bakteriyalar antibiotiklarni sintezlaydi: tirotritsin, batsitratsin, subtilin, polimiksin v. bazi bakteriyalar esa sirka kislotani sintezlaydilar. aktinomitsetlar: streptomitsin, aureomitsin, neomitsin, tetratsiklin antibiotiklarni sintezlaydilar. yа’ni hozirgi vaqtda ma’lum bo’lgan antibiotiklarning 2/3 qismini aktinomitsetlar sintezlaydi. dehqonchilikda ham mikroorganizmlar muhim rol o’ynaydi, chunki ularning faoliyati natijasida tuproqda o’simliklar uchun zarur bo’lgan oziq …

mikroorganizmlarni o’rganish atmosfera azotidan foydalanish masalasini hal etishda muhim ahamiyatga ega. akademik v. l. omelyanskiy mikroblarni shunday harakterlaydi: «ular (mikroblar) hamma joyda bor... ular ko’zga ko’rinmasdan ular odamning hayot yo’lida hamroh bo’ladi». agar har gektar yеrdan tarkibida 80 ming tonna atmosfera azoti tutgan havo ko’tarilib turishini hisobga olsak, bu azot o’simliklarga kam deganda million yilga yеtadi. buni o’simliklarga ko’pincha azot yеtishmaslik fakti bilan solishtirsak, mikroorganizmlar qishloq xo’jaligi ishlab chiqarishida naqadar katta ahamiyatga ega ekanligi ravshan bo’lib qoladi. atmosferadagi azot molekulyar holda bo’lganligidan o’simlik uni oziq sifatida o’zlashtirishga qodir emas. buning oqibatida atmosferadagi azot miqdori bilan o’simliklar o’zlashtira oladigan azot miqdori o’rtasida farq vujudga keladi. faqat ba’zi bir tuproq mikroorganizmlarigina bunday xususiyatga ega. mikroorganizmlar nobud bo’lgandan keyin tuproqda bog’angan azot birikmalarini qoldirib, yеrni o’simliklar uchun muhim bo’lgan elementga boyitadi. mo’l hosil olish uchun esa har gektar yеrga 100 kg ga yеtkazib azot solish kerak. bundan ma’lumki, boglangan azotning barcha formalarini o’simliklar …

ni aniq bilish yuqorida ay¬tib o’tilgan sanoatlar asosidagi texnologik protsesslardan ratsional foydalanishniig muhim sharti ekanligi tabiiydir. bunday bilim bo’lmasa, mikroorganizmlardan ratsional foydalanib va qishloq xo’jaligi mahsulotlarini ular yordamida qayta ishlab, kerakli tomonga yo’naltirib bo’lmaydi. mikroorganizmlar meditsinada ham muhim ahamiyatga ega. o’z vaqtida pasterning yuqumli kasalliklar ustida olib borgan ishi bilan boshlangan va keyinchalik juda ko’p mashhur mikrobiologlar tomonidan davom ettirilgan meditsina mikrobiologiyasida shunchalik behisob material to’plandiki, bu shubhasiz, «mana shu mikrob, lekin shafqatsiz dushman ta’sirida butun-butun oblastlar halqlarini qirib bitiradigan va qisqa vaqt ichida yuzlab, minglab odamlarning yostig’ni quritadigan xavfli epidemiya paydo bo’ishini ko’rsatadi. ko’rinmaydigan bu dushmanga qarshi ko’rash choralarini qidirish, qadimdan bakteriologiya fanining muhim va qiziqarli vazifalaridan biri hisoblanib kelgan. bu sohada erishilgan yutuqlar hammaga ma’lum: bo’lar meditsina fanida yangi davr ochilganligidan dalolat berdi va jamiyatdagi ko’pchilik o’rtasida mikrobiologiyaga qiziqish uyg`otishga yordamlashdi. shu sohadagi bilimlarimizning hammasini birma-bir aytib o’tish qiyin, chunki kun sayin ularning soni ortib bormoqda. shuning uchun …

quritadigan xavfli epidemiya paydo bo’ishini ko’rsatadi. ko’rinmaydigan bu dushmanga qarshi ko’rash choralarini qidirish, qadimdan bakteriologiya fanining muhim va qiziqarli vazifalaridan biri hisoblanib kelgan. bu sohada erishilgan yutuqlar hammaga ma’lum: bo’lar meditsina fanida yangi davr ochilganligidan dalolat berdi va jamiyatdagi ko’pchilik o’rtasida mikrobiologiyaga qiziqish uyg`otishga yordamlashdi. shu sohadagi bilimlarimizning hammasini birma-bir aytib o’tish qiyin, chunki kun sayin ularning soni ortib bormoqda. shuning uchun bizning keyingi vazifamiz bu fanni har tomonlama yoritishdangina iborat bo’lmay, balki qishloq xo’jaligi mikrobiologiyasiga oid bo’limlarni to’la-tukis o’rganib chiqishdan iborat. mikrobiologiya fanining bir qancha tarmoqlari mavjud: umumiy mikrobiologiya; meditsina mikrobiologiyasi: qishloq, xo’jalik mikrobiologiyasi; veterinariya mikrobiologiyasi; sanoat mikrobiologiyasi; suv mikrobiologiyasi; kosmik mikrobiologiya va boshqalar. umumiy mikrobiologiya mikroorganizmlar hayot faoliyatining umumiy qonuniyatlarini o’rganadi. ular bu fanning asosini tashkil qiladi. umumiy mikrobiologiya mikroorganizmlarni tekshirish usullari haqida, hamda mikroorganizmlarning morfologiyasi, fiziologiyasi, bioximiyasi, sistematikasi, o’sishi va ko’payishi haqida axborot beradi; u azot, uglerod, oltingugurt, temir moddalarining tabiatda aylanishini, ularda ishtirok etuvchi mikroorganizmlarning rolini …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "mikrobiologiya fanining paydo bo’lishi va rivojlanishi"

1678524406.docx referat mikrobiologiya fanining paydo bo’lishi va rivojlanishi reja: 1. mikrobiologiya fanni maqsadi va vazifasi. 2. mikrobiologiya fanining bo’limlari. 3. gollandiyalik olim anton van levengukning xizmatlari. 4. mikrobiologiya fanining rivojlanishida l. paster, robert kox va boshqalar ishlarining ahamiyati. 5. hozirgi zamon mikrobiologiyasi. 6. mikrobiologiyaning o’zbekiston respublikasida rivojlanishi. tayanch iboralar: mikrobiologiya, mikroskop, biotexnologiya, fitopatologiya, meditsina, epidemiologiya, agroximiya, molekulyar biologiya, genetika, kosmik mikrobiologiya 1. mikrobiologiya va virusologiya fanni maqsadi va vazifasi. mikrobiologiya juda mayda, oddiy ko’z bilan ko’rinmaydigan faqat optik asboblar-yorug’lik yoki elektron mikroskoplar yordamida ko’rinadigan mikro...

DOCX format, 24.8 KB. To download "mikrobiologiya fanining paydo bo’lishi va rivojlanishi", click the Telegram button on the left.

Tags: mikrobiologiya fanining paydo b… DOCX Free download Telegram