gistologiya fani, vazifalari rivojlanish tarixi

DOC 44.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1403262203_44255.doc gistologiya fani, vazifalari rivojlanish tarixi reja: 1. gistologiya fani va uning vazifalari. 2. gistologiyani boshqa tabiiy fanlar bilan aloqasi. 3. gistologiyaning rivojlanish tarixini asosiy bosqichlari. 4. gistologiyada qo'llaniladigan tadqiqot usullari. gistologiya (yunoncha hystos- to'qima, logos- fan, ta'limot) fani hujayra, to'qima va organ (a'zo)larning taraqqiyoti, tuzilishi va ularning hayot faoliyatidagi turli jarayonlarni o'rganivchi ta'limotdir. gistologiya fani biologiyaning turli sohalari va anatomiya, qiyosiy anatomiya kabi tibbiyot fanlari bilan uzviy bog'liqdir. xozirgi paytda gistologiya sitalogiya, embralogiya, umumiy va xususiy gistologiyani o'z ichiga oladi. sitalogiya o'simlik, hayvon va odamlar xujayralarining tarqqiyoti, tuzilishi va funksiyasinio'rgansa, embriologiya (embryon- pusht, o'suvchi) odamlar va hayvonlar taraqqiyot qonunlarini, embrionning turli taraqqiyot bosqichidagi tuzilishlarini o'rganadi. umumiy gistologiya tirik organizmlar tarkibidagi turli to'qimalarning taraqqiyoti, tuzilishi va vazifalarini talqin etadi. xususiy gistologiya esa, odam va hayvonlar organizmining ayrim a'zolari sistemalarining taraqqiyoti tuzilishi va hayot faoliyatini o'rganadi. gistologiyani bunday alohida kurslarga bo'lib o'rganish shartli hisoblanadi. chunki, organizm bir butun bo'lib, undagi organ …

r buto'nligi nuqtai nazardan olib boriladi. gistologiyani funksional tomondan yondashib o'rganish zamonaviy gistologiyaga xos bo'lib, hujayra, to'qima va a'zolar tuzilishini funksiyaga bog'liq xolda o'rganadigan fanni – gistofiziologiya deyiladi. gistologiya fanining muhim vazifalari: 1. odamlar va havonlar hujayra, to'qima va a'zolarining taraqqiyoti, differensiallashuvining umumiy qonuniyatlarini; 2. bir butun organizm tuzilmalarining hayot faoliyatini boshqaruvchi nerv va endokrin sistemalarni; 3. hujayra va a'zolarning tiklanishi va bu murakkab jarayonning boshqarilishini; 4. odam va hayvonlar a'zolari tuzilmalarining yoshga qarab o'zgarishi va har-xil holatlarga moslashuvini; 5. turli biologik, fizik va ximiyaviy omillarning hujayra, to'qima va a'zolarga ta'sirini o'rganish kabi keng miqiyosdagikuzatishlarni o'z ichiga oladi. hujayralardagi murakkab fizik, ximik jarayonlarining o'rganilishi gistologiyaning ximiya va fizika fanlari bilan bevosita bog'liq ekanini ko'rsatadi. shunday qilib, gistologiya, sitalogiya vva embriologiya odam organizmining hayot faoliyatining marfo-funksionial holatlarini chuqur ilmiy o'rganishda muhim ahamiyatga egadir. gistologiyada qo'llaniladigan tadqiqot usullari har-xil bo'lib, zamonaviy tadqiqot usullari tirik yoki fiksasiya qilingan tuzilmalarni o'rganishga imkon beradi. kesmalarni …

iga ajratgan. mazkur to'qimalar nomini ham birinchi marta aristotelning o'zi qo'llagan. buyuk o'zbek olimi abu ali ibn sino (980-1037) odam va hayvonlar organlarini, to'qimalarini hozirgi til bilan aytganda, albatta, anatomiya nuqtai nazaridan o'rgangan. ma'lumki, xvii asr boshlarida g.galiley dastlabki teleskopni yaratdi. 1609-1610 yillarda u soddaroq bo'lsada miraskop konstruksiyasini ishlab chiqdi. faqat xvii asr o'rtalarida ingliz fizigi rober guk (1635-1703) 1665 yilga kepib mikroskopni takomillashtiradi va unda o'simliklarning tuzilishini o'rganadi. marchello malpigi (1628-1694) birinchi bo'lib, hayvonlar terisi, talog'i, buyragi va boshqa organlarining mikroskopik tuzilishini o'rganadi. botanik olim nesmiya gryu (1641-1723) to'qimalar haqida tadqiqot ishlari olib borib, birinchi marta fanga to'qima tushunchasini kiritdi. 1667 yili anton van levenguk (1632-1723) ob'yektni 300 marta kattalashtirib ko'rsatadigan mikroskop ixtiro qildi. r.broun 1831 yilda o'simlik hujayralarini o'rganib, yadro hujayraning ajralmas qismi degan xulosaga keldi. 1782 yilda a.m.shumlyanskiyning buyrakning murakkab tuzilishini va nefron strukturasini birinchi marta tasvirlab berishini eslab o'tish kerak. k.m.bor (1792-1876) birinchi bo'lib tuxum ho'jayralarining …

(1892-1944) neyrogistologiya soxasida buyuk kashfiyotlar qildi. u o'z ishlarida vegetativ nerv sistemasi, interneyronal sinapslari va boshqa turli xil sirapslarning gistologik tuzilishlarini o'rganib chiqdi. yirik gistaloglardan a.ye.rumyansev, v.g.yeliseyev, g.k.xrushchyov va boshqalar biriktiruvchi to'qima gistofiziologiyasini atroflicha o'rganib, unga qo'shuvchi to'qima hujayralari bilan mexanik elementlarning mikroskopik tuzilishi va har qaysisining organizmlardagi fiziologik faoliyatini mukammal o'rganib, gistofiziologiya faniga yangi tadqiqotlar bilan kirdi. o'zbekiston f.a.sining akademigi k.a.zufarov, professorlar v.m.gontmaxer, a.yu.yuldoshev, k.r.to'xtayev, e.a.tursunovlar gistologiya fanini rivojlanishiga salmoqli hissa qo'shdilar. organizm to'qimalari va organlarning sog'lom holatini, tuzilishini, kasalliklarda sodir bo'ladigan potologik-morfologik o'zgarishlarini chuqur va mukammal o'rganish uchun gistologiyada bir necha xil tadqiqot usullari qo'llaniladi. gistologik preparatlarni tayyorlash uchun to'qimalardan materiallar (biopsiya, autopsiya) olinib, ularni fiksasiya qiliniadi. gistologik preparatlar-kesmalar juda yupqa bo'lib, (5 mkmdan – 50 mkmgacha) tiniq va yorug'lik nurlarini o'tkazishi kerak. klassik va asosiy tadqiqot usuli organ kesmalarining fiksasiya qilingan va bo'yalgan preparatlari hisoblanadi. gistologik preparatlarni tayyorlash texnikasi 10 ta etapdan (bosqichdan) iborat bo'lib. amaliy mshg'ulotlarda …

gistologiya fani, vazifalari rivojlanish tarixi - Page 5

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "gistologiya fani, vazifalari rivojlanish tarixi"

1403262203_44255.doc gistologiya fani, vazifalari rivojlanish tarixi reja: 1. gistologiya fani va uning vazifalari. 2. gistologiyani boshqa tabiiy fanlar bilan aloqasi. 3. gistologiyaning rivojlanish tarixini asosiy bosqichlari. 4. gistologiyada qo'llaniladigan tadqiqot usullari. gistologiya (yunoncha hystos- to'qima, logos- fan, ta'limot) fani hujayra, to'qima va organ (a'zo)larning taraqqiyoti, tuzilishi va ularning hayot faoliyatidagi turli jarayonlarni o'rganivchi ta'limotdir. gistologiya fani biologiyaning turli sohalari va anatomiya, qiyosiy anatomiya kabi tibbiyot fanlari bilan uzviy bog'liqdir. xozirgi paytda gistologiya sitalogiya, embralogiya, umumiy va xususiy gistologiyani o'z ichiga oladi. sitalogiya o'simlik, hayvon va odamlar xujayralarining tarqqiyoti, tuzilishi va funksiya...

DOC format, 44.0 KB. To download "gistologiya fani, vazifalari rivojlanish tarixi", click the Telegram button on the left.

Tags: gistologiya fani, vazifalari ri… DOC Free download Telegram