yuqori haroratlarda odam organizmining issiqlik almashinuvini o`rganish

PPT 1.1 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1480765319_64892.ppt слайд 1 yuqori haroratlarda odam organizmining issiqlik almashinuvini o`rganish odam tashqi muhitdan ovqat va suv qabul qilishi,organizimda uning o’zgarishi,hazm qilinishi,hosil bo’lgan qoldiq moddalarning tashqi muhitga chiqarilishi moddalar almashinuvi deb ataladi. ovqat tarkibidagi organik moddalning kimiyoviy,mehanik,termik o’zgarishi natijasida ulardagi potentsial energiya issiqlik,mexanik va elektr energiyasiga aylanadi. hosil bo’lgan energiya hisobiga to’qimalarva organlar ish bajaradi,hujayralar ko’payadi, ularning eskirgan tarkibiy qisimlari yangilanadi yosh oganizim o’sadi va rivojlanadi.ana shu energiya hisobiga odam tana haroratining doimiyligi taminlanadi shunday qilib, moddalar va energiya almanashinuvi bir biriga chambarchas bog’liq. tirik organizmda moddalar va energiya almashinuvi uzluksiz davom etibturadi, yani moddalar va energiya almashinuvi tirik organizmning yashash belgisi hisoblanadi. tirik organizmning fiziologik hususiyati bo’lgan bu jarayonlar materiya va energiyaning saqlanish qonuni asosida o’tadi. bunda moddalar va energiya yo’qolmaydi, balki bir turdan ikkinchi turga aylanadi. moddalar almashinuvi hayotning asosiy funksiyasi ekanligi moddalar va energiya almashinuvi – organizmning hayot faoliyati jarayonlarining asosini tashkil etadi. moddalar va energiya almashinuvi barcha …

liyasining hamma hujayralarining yarmi, 25 grammga yaqin qon va boshqalar o’ladi va almashinadi. organizm hujayralarining yangilanishi, o’sishi faqatgina organizmga tinimsiz ravishda kislorod va to’yimli moddalar tushib turgandagina amalga oshishi mumkin. to’yimli moddalar – bular organizmni tarkibiy qismlari hosil bo’ladigan asosiy plastik materiallardir. organizmning yangi hujayralari hosil bo’lishi uchun, ularning tinimsiz yangilanishi, yurak, oshqozon-ichaklar trakti, nafas organlari, buyraklarni ishlashi uchun, hamda odamlar tomonidan maxsus va zarur ishlarni bajarishi uchun energiya zarur. odam bu energiyani moddalar almashinuvi jarayonida yuz beradigan oksidlanish va parchalanishi reaksiyalari hisobidan oladi. shunday qilib organizmga tushuvchi to’yimli moddalar faqatgina plastik qurilish materiali bo’lib qolmasdan balki hayot uchun zarur bo’lgan energiya manbai bo’lib ham xizmat qiladi. moddalar almashinuvi deganda, moddalarning ovqat hazmi traktiga tushganidan boshlab organizmdan chiqarib tashlanadigan parchalanishning oxirgi mahsulotlari hosil bo’lgunicha yuz beradigan o’zgarishlari yig’indisi tushuniladi. 3. moddalar almashinuvi bir-biriga chambarchas bog’liq bo’lgan ikki jarayon,yani assimilyatsiya va dissimilyatsiya orqali o’tadi. bular anobolizm va katobolizm deb ham ataladi. …

qlari va boshqala). shunday qilib, odam organizmida assimiliyatsiya va dissimi-lyatsiya jarayonlari bir-biriga bogliq holda davom etadi. soglom bo’gan katta odamlarda bu ikkala jarayonlar bir-biriga teng muvoza-natda bo’ladi. yosh organizimda assimilyatsiya jarayoni ustunroq bo’-lib, buning natijasida o’sish va rivojlanish ta’minlanadi. keksa odam-lar organizmida esa dissimilyatsiya jarayoni ustun bo’ladi. shuning uchun ham keksalarning terisi salqin bo’lib, yuzlarida ajin paydo boladi, tana muskulari o’shashib, ularning hajmi kichirayadi va qorni osilib qoladi. ogir kasalliklar vaqtida dissimilyatsiya jarayoni kuchayadi. shuning uchun, hatto yosh odamning rangi so’liydi, terisi quriydi, yuzida ajinlar paydo bo’ladi, muskullari bo’shashadi, tana massasi kamayadi. demak, organizmda assimilyatsiya va dissimilyatsiya jarayonlari uzluksiz davom etadi. ilmiy tadqiqotlarda aniqlanishiga qo’ra, odam tanasidagi har xil to’qima va tarkibiy qisimlarning yangilanish muddati turlicha bo’ladi. masalan, jigar to’qimasi va qon zardobining oqsillari 20 kun davomida butunlay yangilanadi, tana muskularining oqsillari 180 kunda yangilanadi. umuman odam tanasidagi hamma to’qimalar tarkibidagi oqsilarning yarmi har 80 kun davomida yangilanib turadi. shuni …

ishiga asosiy rol o’ynydi. oqsillarning energetik vazifasi shundan iboratki, ular organizmda kislorod ishtirokida oksidlanib, parchalanadi va o’zidan energiya ajratadi. 1g. oqsil parchalanganda 4,1kkal energiya ajratadi. bu energiya odam tanasi haroratining doiymiyligini saqlash, ichki organlarning normal ishlashini ta’minlash, odamning harakatlanishi va har xil ishlar bajarish uchun sarflanadi. oqsillar aminokislotalardan tuzilgan. ular molekulasi tarkibida 20 ta aminokislota bo’ladi. ularning 10 tasi almashtirib bo’maydigan-eng zarur (lizin, triptofan, gistidin, metionin, treonin, leytsin, izoleytsin, valin, tsistein, fenilalanin) aminokislotalardir. ular organizmda bahsqa moddaladan sintes qilimaydi. qolgan 10 tasi almashtirish mumkin bo’gan aminokislotalardir. oqsillar molekulasidagi aminokislotalar soniga qarab, ikki hil bo’ladi: sifatli va sifatsiz oqsillar. sifatli oqsillar tarkibida yuqorida qo’satilgan 10 ta almashtirib bo’maydigan aminokislotalarning hammasi bo’ladi.sifatli oqsillar hayvon mahsulotlarida (go’sht, tuhum, baliq, ikra, sut, va sut mahsulotlarida)bo’ladi. sifatsiz oqsillar tarkibda almashtirib bo’lmaydigan aminokislotalarning ba’zilari bo’lmaydi.shuning uchun ham ular sifatsiz oqsilar deb ataladi. sifatsiz oqsillar o’simlik mahsulotlaridabo’ladi (non, kartoshka, makkajo’xori, no’xat, mosh, loviya, guruch, kabilarda). shuni olohida …

gi, tuxum sarigi tarkibida yog kabilar); o’simlik yoglari (paxta, kungaboqar, zig’ir, kunjut, makkajo’xori, zaytun moylari). dumba, charvi va tuxum sarig’i tarkibidagi yog’larda xolesterin moddasi ko’p. bu modda ateroskleroz (qon tomirlarning qattiqlashib, mo’rtlashib va toraib qolishi) kasalligi kelishiga sabab bo’ladi. shuning uchun yoshi 40dan oshgan odam hayvon yog’i va tuxumni kamroq iste’mol qilishi kerak. 1 kg tirik vaznga zarur bo’lgan yog’ning miqdori.( a.g.xripkova bo’yicha) yoshi yog’ga bo’lgan talab (g.da) emadigan bola 5,5-6 1 yoshdan 4 yoshgacha 4-3,5 4 dan 7 yoshgacha 3-2,5 7 yoshdan katta 2,5-3 10-11 yoshgacha 1,5 10-18 yoshgacha 1 o’simlik moylarida, ayniqsa, zaytun moyida to’yinmagan moy kislotalar bo’lib, ular xolesterin moddasini etiradi va uning organizmga chiqib ketishga sharoit yaratadi. shuning uchun o’simlik moylari yoshi ulg’aygan odamlarda ateroskleroz kasalligining oldini olishda muhim ahamiyatga ega. odam organizmining fiziologik ehtiyojiga ko’ra, bir kecha kunduzgi ovqat tarkibida yog’ va oqsil miqdori deyarli teng bo’lishi kerak (80-110g).kundalik ovqat tarkibida yog’ yetishmasligi bolalar va …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "yuqori haroratlarda odam organizmining issiqlik almashinuvini o`rganish"

1480765319_64892.ppt слайд 1 yuqori haroratlarda odam organizmining issiqlik almashinuvini o`rganish odam tashqi muhitdan ovqat va suv qabul qilishi,organizimda uning o’zgarishi,hazm qilinishi,hosil bo’lgan qoldiq moddalarning tashqi muhitga chiqarilishi moddalar almashinuvi deb ataladi. ovqat tarkibidagi organik moddalning kimiyoviy,mehanik,termik o’zgarishi natijasida ulardagi potentsial energiya issiqlik,mexanik va elektr energiyasiga aylanadi. hosil bo’lgan energiya hisobiga to’qimalarva organlar ish bajaradi,hujayralar ko’payadi, ularning eskirgan tarkibiy qisimlari yangilanadi yosh oganizim o’sadi va rivojlanadi.ana shu energiya hisobiga odam tana haroratining doimiyligi taminlanadi shunday qilib, moddalar va energiya almanashinuvi bir biriga chambarchas bog’liq. tirik organizmda mod...

PPT format, 1.1 MB. To download "yuqori haroratlarda odam organizmining issiqlik almashinuvini o`rganish", click the Telegram button on the left.

Tags: yuqori haroratlarda odam organi… PPT Free download Telegram