o‘ta xavfli infeksiyalarda (o‘lat, kuydirgi, qrim-kongo gemorragik isitmasi) hamshiralik ishi

DOCX 31,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1661102296.docx o‘ta xavfli infeksiyalarda (o‘lat, kuydirgi, qrim-kongo gemorragik isitmasi) hamshiralik ishi reja: 1. sariq isitma etiоlоgiya, epidеmiоlоgiya, pаtоgеnеz. 2. kuydirgi klinik bеlgilаri. qkgi diаgnоstikаsi. gemorragik isitmalar gemorragik isitma kasalliklarini arboviruslar, arenoviruslar va filoviruslar qo‘zg‘atadi. bugungi kunda dunyo bo‘yicha besh yuzdan ortiq arbovirus turlari aniqlangan, shularning 100 tasidan ko‘prog‘i odamlarda kasallik chaqiradi. respublikamizda odamlarda kasallik chaqiradigan 20 turga yaqin arboviruslar aniqlangan. gemorragik isitma kasalliklari qo‘zg‘atuvchilarining rezervuarlari qishloq xo‘jalik hayvonlari, kemiruvchilar, qushlar, kaltakesaklar va boshqalar hisoblanadi, hamda ularning organizmlarida bu kasallik subklinik yoki latent shaklida namoyon bo‘ladi. arboviruslar qo‘zg‘atadigan gemorragik isitmalar asosan transmissiv yo‘l bilan, ya'ni qon so‘radigan bo‘g‘im oyoqlilarning chaqish jarayonida yuqadi. arenoviruslar, filoviruslar qo‘zg‘atadigan gemorragik isitmalar esa maishiy – muloqot, havo va parenteral muolajalar orqali o‘tadi. gemorragik isitma kasalliklari ko‘p jihatlari bilan o‘xshash bo‘lsada, kasallikning kechishi, rivojlanishi, epidemiologik jarayonning namoyon bo‘lishi, qo‘zg‘atuvchilarining o‘ziga xosligi, kasallik qo‘zg‘atuvchilarining manbalari va yuqish mexanizmlari bilan bir-biridan farq qiladi. qrim – kongo gemorragik isitmasi sinonimlari: …
2
m keladi. virus tashqi muhitda uncha chidamli emas, lekin yuqori haroratga juda sezgirdir. virus ayniqsa cho‘chqa, suriya olmaxoni va maymun embrioni buyraklari hujayralariga o‘ta sezgirdir. virus asosan hujayralar sitoplazmasida joylashadi. epidemiologiyasi. qkgi virusining areali juda keng: ovropadan osiyo va afrikagacha, hamdo‘stlik davlatlaridan rossiya federatsiyasining janubiy regionlarigacha, ukraina, moldova, ozarbayjon, armaniston, qozog‘istonning janubiy viloyatlari va boshqa markaziy osiyo davlatlari, jumladan o‘zbekiston respublikasining bir qator viloyatlari xududlari ham (buxoro, navoyi, qashqadaryo, sirdaryo, jizzax) qkgi bo‘yicha endemik xududlaridan hisoblanadi. qkgi virusi ma'lum tur kannalarida saqlanadi. qkgi qo‘zg‘atuvchisining tabiiy rezervuari va manbalari qishloq xo‘jaligi hayvonlari hamda yovvoyi sut emizuvchilar (quyon, kemiruvchilar, tipratikan va boshqalar) hisoblanadi, virusni tabiatdagi saqlovchisi va tashuvchisi turli xil iksod kanalaridir. qkgi virusining yuqish mexanizmi transmissiv, ya'ni virus kanalarning chaqishi natijasida odamga yuqadi. odamga kasallik muloqot orqali ham yuqadi, ya'ni bemor qonini so‘rgan kanani ezib o‘ldirganda, hamda qkgi siga chalingan bemorning qoni sog‘lom odam terisi va shilliq kavatiga tushganda yoki bo‘lmasa …
3
qayd etiladi. kasallikning asosiy salmog‘i (80% ko‘proq) 20-60 yoshidagi odamlarga to‘g‘ri keladi, kasallikning 85-90% erkaklarda uchraydi. patogenezi. qkgi virusi odam organizmiga kana chaqishi natijasida terining kana chaqqan joyidan kiradi. bundan tashqari, virus organizmga virus bilan zararlangan bemor qonining sog‘lom odamning jarohatlangan terisi va shilliq qavatiga tushganida va kamdan-kam holarida qkgi kasalligiga chalingan bemorning qonini sog‘lom odamga quyganda, hamda nafas yo‘llari orqali (aspiratsion) tushishi mumkin. organizmning virus kirgan joyida hech qanday o‘zgarish kuzatilmaydi. virus qonga tushgach, retikuloendotelial sistema hujayralarida to‘planadi. retikuloendotelial sistema hujayralarida to‘plangan viruslarning qonga ikkinchi bor ko‘p miqdorda tushishi (virusemiya) natijasida bemorda umumiy zaharlanish hamda qon tomirlari endoteliysi shikastlanishi natijasida turli xil darajadagi trombogemorragik sindrom namoyon bo‘ladi. qkgi kasalligining patogenezi bo‘yicha ko‘pgina masalalalar hanuzgacha to‘lik o‘rganilmagan. klinikasi. qkgi kasalligining klinik kechishida 4 davr farqlanadi: a) yashirin davri, b) boshlang‘ich yoki umumtoksik davri, d) avj olish va gemorragik alomatlar namoyon bo‘lgan davri, c) rekonvalestsentsiya davri. qkgi gemorragik belgilar bilan va …
4
lik, juda ham tez charchash belgilari sodir bo‘ladi. bundan tashqari 30-35% bemorlarda ko‘ngil aynishi, qusish qayd etilib, bu holat ovqat iste'moli bilan bog‘liq bo‘lmaydi. bemorning ichi suyuq o‘tishi va qornining turli sohalarida og‘riqlar bo‘lishi mumkin. ob'ektiv ko‘rganda: kasallikning birinchi kunidan bemorning yuzi qizarib, bu qizarish bo‘yin va ko‘krak qismiga tez tarqaladi. ko‘zlari qizarib, bu qizillik asosan ko‘zning lateral qismida uchburchaksimon shaklda aniqlanadi. teri quruq, issiq, periferik limfa tugunlari biroz kattalashadi. isitmalash 1-5 kun, ayrim bemorlarda 5-10 kun va 10-15 kungacha davom etadi. isitma xarakteri noto‘g‘ri yoki doimiy bo‘lishi mumkin. d. avj olish va gemorragik alomatlar namoyon bo‘lgan davri – kasallikning 3-6 kunidan boshlab avj olish davri boshlanadi. gemorragik sindrom qon ketish va qon talash bilan namoyon bo‘ladi. eng ko‘p uchraydigan gemorragik belgi– gemorragik toshmalardir (33-rasm). teri, shilliq qavatlar, in'ektsiya joylarida qon talash, burundan qon ketishi, milk, og‘iz shilliq qavatidan qon ketishi, qonli qusish, ichakdan qon ketishi kuzatiladi. toshma xarakteri bo‘yicha …
5
adi. shuni ta'kidalash lozimki, kasallik qon orqali odamdan – odamga yuqqanida gemorragik sindrom kuchli va tez rivojlanadi. bu virusning odam organizmida virulentligining oshishiga bog‘liq. bu davr 3-7 kundan 10-15 kungacha, o‘rtacha 7-9 kun davom etadi. ayrim bemorlarda kasallikning ikkinchi isitma to‘lqini qayd etiladi. bunda birinchi isitma to‘lqini so‘ngandan keyin, 2-3 kun o‘tgach yana isitma ko‘tariladi, lekin dastlabki isitma darajasiga etmaydi. ob'ektiv ko‘rganda: bemorning yuzlari, bo‘yin sohasi terisi qizargan, terisi quruk, in'ektsiya joylari ko‘kargan. periferik limfa tugunlari kattalashgan. nafas olish majmuasida: burundan tomchi– tomchilab yoki oqim bilan qon kelishi, bu qisqa yoki uzoq, o‘rtacha 3-4 kun davom etishi mumkin. o‘pkada tarqalgan quruq xirillashlar (10-13%) kuzatiladi. kasallik og‘ir o‘tayotganda o‘pkada mayda o‘chog‘li bronxopnevmoniya belgilari yuzaga keladi. yurak qon– tomir majmuasida: tomir urishi tezlashgan, sust to‘lalik va taranglikda, a/b– 90- 70/50-30 mm simob ustunida, kollaps holati ham bo‘lishi mumkin. ovqat hazm qilish majmuasida: ishtahasizilik, qon yo‘qotilayotganda esa og‘iz qurishi, chanqash, qorinning turli joylarida …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "o‘ta xavfli infeksiyalarda (o‘lat, kuydirgi, qrim-kongo gemorragik isitmasi) hamshiralik ishi"

1661102296.docx o‘ta xavfli infeksiyalarda (o‘lat, kuydirgi, qrim-kongo gemorragik isitmasi) hamshiralik ishi reja: 1. sariq isitma etiоlоgiya, epidеmiоlоgiya, pаtоgеnеz. 2. kuydirgi klinik bеlgilаri. qkgi diаgnоstikаsi. gemorragik isitmalar gemorragik isitma kasalliklarini arboviruslar, arenoviruslar va filoviruslar qo‘zg‘atadi. bugungi kunda dunyo bo‘yicha besh yuzdan ortiq arbovirus turlari aniqlangan, shularning 100 tasidan ko‘prog‘i odamlarda kasallik chaqiradi. respublikamizda odamlarda kasallik chaqiradigan 20 turga yaqin arboviruslar aniqlangan. gemorragik isitma kasalliklari qo‘zg‘atuvchilarining rezervuarlari qishloq xo‘jalik hayvonlari, kemiruvchilar, qushlar, kaltakesaklar va boshqalar hisoblanadi, hamda ularning organizmlarida bu kasallik subklinik yoki latent shaklida namoyon...

Формат DOCX, 31,5 КБ. Чтобы скачать "o‘ta xavfli infeksiyalarda (o‘lat, kuydirgi, qrim-kongo gemorragik isitmasi) hamshiralik ishi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: o‘ta xavfli infeksiyalarda (o‘l… DOCX Бесплатная загрузка Telegram