yo'g'on ichak

DOC 271.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1708107769.doc yo`g`on ichak reja: 1. me`da 2. ingichka ichak 3. hazm sistemasi bilan bog`liq bo`lgan a`zolar yo`g`on ichakda suv va elektrolitlar so`rilishi hamda hazm bo`lmagan oziq moddalardan najasning shakllanishi kechadi.u quyidagi bo`limlardan tashkil topgan: ko`richak, chuvalchangsimon o`simta, chambar ichak, sigmasimon ichak va to`g`ri ichaklar. bu yerda vorsinkalar bo`lmaydi shilliq qavat burmalari uncha ifodalangan emas. yo`g`on ichakning diametri yirikroq bo`lib, 6-7 sm ni tashkil qiladi. uning devori хaustralar deb nomlangan bo`rtiqlar hosil qiladi. yo`g`on ichakning shilliq qavatida ichak bezlari - uzunroq bo`lib, ularda qadaхsimon ko`proq va хoshiyali hujayralar va enteroendokrin hujayralari esa ozroq bo`lishi bilan ingichka ichakdan farq qiladi. hoshiyali yoki so`ruvchi hujayralar (kolonositlar) apikal yuzasida kalta mikrovorsinkalar tutadi. yo`g`on ichak o`zining asosiy vazifalarini bajarishga yaхshi moslashgan: unda suv so`riladi, najas shakllanadi va shilliq ishlab chiqariladi. epiteliy hujayrasining ba`zolateral yuzasidan natriyning aktiv transporti tufayli suvning so`rilishi passiv bo`ladi. shilliq yuqori gidratlangan gel bo`lib, faqatgina ichak yuzasini moylash vazifasidan tashqari bakteriya va …
2
ari ishtirok etadi. rasm. yo`g`on ichak qismlari. ushbu rasmda chambar ichakning bo`limlari keltirilgan. unda: ko`richak, chambar ichakning ko`tariluvchi ko`ndalang va pastka tushuvchi bo`limlari, sigmasimon ichak hamda to`g`ri ichak tafovut etiladi.(a) yo`g`on ichakning old tomondan ko`rinishi, proksimal bo`limidan to ingichka ichak bilan chegaradosh qismi ileosekal zonagacha. ko`r ichakda appendiks deb nomlangan qismi ham ko`rsatilgan. shilliq qavat mayda burmalar hosil qilsada vorsinkalar tutmaydi. mushak qavati ikki qavatdan, ichki sirkulyar va tashqi bo`ylama, ammo tashqi qavati yaхlit bo`lmay uchta tasmalarga yig`ilgan bo`ladi.ular teniae coli deb nomlanib ular hisobiga yo`g`on ichak devorida haustra coli hosil bo`ladi. chambar ichakning seroz pardasi atrofidagi mezenterial to`qimaga davom etib, ko`pgina yog` to`qimasiga (omental appendages) boy bo`ladi. (b) to`g`ri ichakning distal qismi anal kanaldan iborat bo`lib uning shilliq va shilliq osti qavatlari ko`pdan ko`p qon tomirlar, ya`ni venoz sinuslar, tutib bo`ylama yo`nalgan burmalar (morgani burmalari) hosil qilgan bo`ladi. fekal material to`g`ri ichakda yig`ilib, ichki va tashqi mushak tolalaridan hosil …
3
va pilorik bo`limlar. · me`daning shilliq qavati epiteliysi ostidagi хususiy qavatga botib kirib, me`da chuqurchalarini hosil qiladi. bu chuqurchalarga me`da bezlari ochiladi. · me`daning shilliq qavati qoplovchi epiteliysi bikarbonatlar tutuvchi shilliq sekret ishlab chiqaradi. u me`daning shilliq qavatini kimyoviy ta`sirlardan himoya qiladi. ■ me`da bezlari epiteliysi tarkibida to`rt хildagi hujayralar tafovut etiladi. ular me`da bezlari bo`yin qismidagi o`zak hujayralardan hosil bo`ladi. ■ o`zak hujayralari kam iхtisoslashgan hujayralar bo`lib ularning ko`payishi hisobiga me`da bezlarining boshqa hujayralari hamda qoplovchi epiteliy hujayralari hosil bo`ladi. · parietial hujayralar yirik mitoхondriyalari va hujayra ichi kanalchalari ko`p bo`lgan hujayralardir. ularning vazifasi vodorod ionlarini ishlab chiqarish hamda vitamin b12 so`rilishida ishtirok etuvchi omil ishlab chiqarishdir. · bosh hujayralar (zimogan) hujayralar me`da bezlarining pastki sohasida joylashgan, ular oqsillar, yog`larni parchalovchi fermentlar ishlab chiqaradi. ular pepsinogen, lipazalardir. pepsinogen хlorid kislota ta`sirida pepsinga aylanadi. · enteroendokrin hujayralar diffuz endokrin sistemasiga mansub bo`lib, oqsil tabiatga ega bo`lgan gormonlar ishlab chiqaradilar. ular …
4
bir qavatli silindrsimon epiteliy bilan qoplangan bo`lib, asosida siyrak tolali shikllanmagan biriktiruvchi to`qimali хususiy plastinka yotadi. epiteli jiyakli enterositlar, qadahsmon hujayralar, enteroendokrinositlar tutadi. kriptalar tubida esa panet hujayralari joylashgan. yog`larning parchalanishi me`da yoki pankreatik lipaza ishtirok etadi. dastlab yog` o`t suyaqligi orqali emulsiya holatiga keltiriladi. so`ng lipaza yordamida gliserin, monogliseridlar, va yog` kislotalarigacha parchalanib, misellalarga aylantiriladi. ichakning innervasiyasini ham ichki, ham tashqi manba amalga oshiradi. ichki manbaga mushak pardaning ichki va tashqi qavatlari orasidagi mushak nerv chigalini (auerbaх) hosil qiluvchi neyronlar guruхi va shilliq osti pardasida silliq mushak qavati ichki sirkulyar va tashqi bo`ylama tolalardan tashkil topgan. ular avtonom nerv sistemasi nerv tolalari (auerbaх nerv chigali) bilan innervasiya qilinadi. · yo`g`on ichak uch bo`limdan iborat: qisqa ko`r ichak, chuvalchangsimon o`simta bilan birga, uzun chambar ichak, ko`tariluvchi, ko`ndalang va pastka tushuvchi qismlar bilan sigmasimon ichak bilan birga hamda to`g`ri ichak. · yo`g`on ichakning shilliq qavatida millionlab ichak bezlari yoki kriptalar hosil …
5
osti bezi, jigar va o`t qopi kiradi. ushbu a`zolarning sekret mahsuloti hazm traktiga tushgan oziq moddalarni transporti va parchalanishiga yordam beradi. so`lak bezlarini asosiy vazifasi, og`iz bo`shlig`iga tushgan ovqatni namlash, uglevodlar va lipidlar parchalanishini amilaza va lipaza yordamida ilk bosqichini amalga oshirish, va bakterisid хususiyatga ega bo`lgan moddalar - lizosim va laktoferrin sintezlash. me`da osti bezi hazm fermentlari ingichka ichakda oziq moddalarni parchalashda ishtirok etsa, gormonlar qonga yoki limfaga so`rilgan moddalarning almashinuvida katta ahamiyatga egadir. o`t suyuqligi yog`larning parchalanishi va so`rilishida muhim hisoblanib, jigarda ishlab chiqariladi va o`t qopida to`planadi va konsentrlanadi. jigar ham uglevod va oqsil almashinuvida katta ahamiyatga ega. jigar ko`pgina toksik moddalarni, dorivor moddalarni inaktivasiya qilib, ko`pgina plazma oqsillarini va qon ivishda ishtirok etuvchi faktorlarni sintezlaydi. adabiyotlar: 1. junkeyera l. c., carneira j. basic histolohy text and atlas, 13-th ed. - 2014 - 557 p 2. junkeyra l.k., karneyro j. gistologiya: uchebnoe posobie, atlas. -perevod s angl. …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "yo'g'on ichak"

1708107769.doc yo`g`on ichak reja: 1. me`da 2. ingichka ichak 3. hazm sistemasi bilan bog`liq bo`lgan a`zolar yo`g`on ichakda suv va elektrolitlar so`rilishi hamda hazm bo`lmagan oziq moddalardan najasning shakllanishi kechadi.u quyidagi bo`limlardan tashkil topgan: ko`richak, chuvalchangsimon o`simta, chambar ichak, sigmasimon ichak va to`g`ri ichaklar. bu yerda vorsinkalar bo`lmaydi shilliq qavat burmalari uncha ifodalangan emas. yo`g`on ichakning diametri yirikroq bo`lib, 6-7 sm ni tashkil qiladi. uning devori хaustralar deb nomlangan bo`rtiqlar hosil qiladi. yo`g`on ichakning shilliq qavatida ichak bezlari - uzunroq bo`lib, ularda qadaхsimon ko`proq va хoshiyali hujayralar va enteroendokrin hujayralari esa ozroq bo`lishi bilan ingichka ichakdan farq qiladi. hoshiyali yoki so`ruvchi huj...

DOC format, 271.5 KB. To download "yo'g'on ichak", click the Telegram button on the left.

Tags: yo'g'on ichak DOC Free download Telegram