nafas olish tizimi

DOC 80.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1708107561.doc nafas olish tizimi reja: 1. havo o`tkazuvchi yo`llar. 2. o`pkaning bronx daraxti. 3. o`pkalarning qon bilan ta’minlanishi. 4. o`pkaning yoshga qarab o`zgarishi. nafas olish sistemasi burun bushligi, xiqildoq, traxeya va bronxlardan iborat havo o`tkazish yo`llari hamda alvolalardan iborat respirator bo`limlardan tashkil topgan. havo o`tkazish yo`llarida havo namlanadi, isiydi va har xil chang zarrachalaridan tozalanadi. respirator bo`limlarida esa qon va alveolalar o`rtasida havo almashinadi. funksiyasi: nafas olish sistemasi nafas olish va nafas olish bilan boglik bulmagan funksiyalarni bajaradi. nafas olish sistemasi organizm bilan tashqi muhit o`rtasida gaz almashinishini ta’minlaydi. nafas olish o`pka alveolalarining ritmik kengayish va qisqarish jarayoni bo`lib, atmosfera havosining o`pka alveolalari devorlaridagi kapillyarlar qoni bilan bo`lgan aloqasini ta’minlaydi. olingan xavo respirator bulimga xavo utkazuvchi yullar orkali utadi va bunda chang va mikroorganizmlardan tozalanadi, isiydi va namlanadi. nafas olish bilan boglik bulmagan vazifalariga kuyidagilar kiradi: 1) immun ximoya; 2) lipid va suv-tuz almashinuvida katnashish (nafas chikarilganda bug xolatida kuniga …

ivojlanishining butun taraqqiyoti davomida alveola pufakchalari bujmaygan bo`ladi. shuning uchun ham o`lik tug`ilgan bola o`pkasining bir parchasi suvga tashlansa, bu bo`lak cho`kadi, aksincha, tug`ilib, bir oz yashab o`lgan bolaning o`pkasi suvda qalqib turadi. bu hol sud tibbiyotida ahamiyatga ega. faqatgina bola tug`ilishi bilan olgan birinchi nafasi tufayli alveola pufakchalari kengayadi. buning natijasida alveola bo`shlig`i keskin kengayib, devori yupqalashib qoladi va havo almashinishi uchun qulay sharoit vujudga keladi. havo o`tkazuvchi yo`llar. burun bo`shlig`ida dahliz va nafas olish qismi tafovut etiladi. dahliz teri epiteliysining davomi bo`lgan ko`p qavatli yassi epiteliy bilan qoplangan. epiteliy ostida yog` bezlari va soch ildizlari joylashadi. bu yerda joylashgan ko`pgina tuklar olinayotgan havodagi chang zarrachalarini tutib qoladi. burun bo`shlig`ining nafas olish qismi ko`p qatorli prizmatik hilpillovchi epiteliy bilan qoplangan. bu erda 4 xil hujayralar: kiprikli, oraliq yoki bazal, mikrovorsinkali va qadaxsimon yoki bez hujayralari tafovut qilinadi. epiteliy ostidagi xususiy qatlamda juda ham yuza joylashgan ko`pgina qon tomirlar joylashadi. …

ladi. shilliq pardaning xususiy qavati siyrak tolali shakllanmagan biriktiruvchi to`qimadan iborat bulib, aralash oqsil-shilliq bezlar va limfoid follikullar uchraydi. limfoid follikullar to`plamlari hiqildoq murtagi deb ham nomlanadi. fibroz-tog`ay pardasi gialin va elastik tog`aylardan va ularni qoplab turgan fibroz to`kimadan iborat. bu parda tayanch-himoya vazifasini o`taydi. adventitsiya pardasi siyrak shakllanmagan biriktiruvchi to`qimadan iborat. hiqildoqning ust qismida joylashgan hiqildoq usti tog`ayi, hiqildoqni halqumdan ajratib turadi. bu tuzilma asosini elastik tog`ay hosil qilib, tog`ay shilliq parda bilan o`ralgan. u ko`p qavatli yassi epiteliy bilan qoplangan. traxeya. traxeya uzunligi 11 sm va diametri 2—2,5 sm keladigan nay. traxeya devori 4 parda: shilliq, shilliq osti, fibroz-tog`ay va tashqi adventitsial pardalardan iborat. shilliq parda ko`p miqdorda qadahsimon hujayra tutgan bir qavatli, ko`p qatorli kiprikli epiteliy bilan qoplangan bo`lib, 4 xil hujayrani farq qilish mumkin: kiprikli, qadahsimon, bazal va endokrin. kiprikli hujayralar prizma shaklida bo`lib apikal yuzasida 250 ga yaqin kiprikchalar tutadi. ular hiqildoq tarafga harakat qilib, …

a ochiladi. traxeyaning fibroz-tog`ay pardasi traxeyaning orqa devorida tutashmagan, 16—20 ta gialin tog`ay halqalaridai tuzilgan. bu halqalarning erkin oxirlari silliq mushak tutamlari orqali birlashgan bo`ladi. mushak hujayralari, asosan, aylana yo`nalishga ega bo`lsa-da, ularning ayrimlari bo`ylama joylashgan. traxeyaning tog`aydan holi bo`lgan bu qismi membranoz deb ataladi. bu qismning borligi uchun traxeyaning orqa devori elastikdir. bu muhim ahamiyatga ega, chunki traxeyaning ortida qizilo`ngach joylashadi. qizilo`ngachdan o`tayotgan ovqat luqmalari traxeyaning tog`ay qism tomonidan qarshilikka uchramaydi. traxeyaning tashqi — adventitsial pardasi ko`p miqdorda limfa va qon tomirlar tutuvchi siyrak tolali shakllanmagan biriktiruvchi to`qimadan tashkil topgan. o`pka. o`pka havo o`tkazish yo`llari, bronx daraxti va nafas olish sistemasining respirator bo`limi — alveolalar sistemasidan tuzilgan. o`pkaning bronx daraxti. traxeya chap va o`ng bosh bronxlarga bo`linib, ular o`z navbatida o`ng o`pkada uch, chap o`pkada esa ikki bo`lak bronxlarga bo`linadi. bronx devori bronx daraxti bo`ylab bir xil tuzilishga ega emas. bronx diametrining kichrayishi bilan uning tuzilishi o`zgarib boradi. bronxlarning …

lovchi fermentlar ishlaydi. bosh bronxning ichki diametri 15 mm bo`lib, traxeyaning ikki o`pkaga ajralgan qismidan boshlanadi va traxeya tuzilishidan farqli ravishda, uning tog`ay halqalari yaxlit halqa shaklida tuzilgan. bu esa bronx diametrining barqarorligini ta’minlaydi va havoni bemalol o`tkazadi. ikkinchi tartibdagi bronxlar bo`lak va segmentlar ichida bo`lib, ularning diametri 5 mm dan 10 mm gacha bo`ladi. ularning devori ham traxeya singari 4 pardadan tuzilgan. bu bronxlarning shilliq pardasi ko`p miqdorda qadaxsimon hujayralar tutuvchi bir qavatli ko`p qatorli silindrsimon kiprikli epiteliy bilan qoplangan. epiteliy ostida shilliq pardaning xususiy qavati joylashib, u elastik tolalarga boy siyrak tolali shakllanmagan biriktiruvchi to`qimadan iborat. shilliq va shilliq osti pardalari chegarasida shilliq pardaning mushak plastinkasi joylashadi. bu plastinka o`z navbatida 2 ta yupqa pardalardan: ichki aylana joylashgan silliq mushak hujayralaridan, tashqi uncha rivojlanmagan bo`ylama joylashgan silliq mushak hujayralarining ayrim tutamlaridan tashkil topgan. shilliq osti qavati siyrak tolali shakllanmagan biriktiruvchi to`qimadan tuzilgan. shilliq osti pardada aralash bezlarining oxirgi …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "nafas olish tizimi"

1708107561.doc nafas olish tizimi reja: 1. havo o`tkazuvchi yo`llar. 2. o`pkaning bronx daraxti. 3. o`pkalarning qon bilan ta’minlanishi. 4. o`pkaning yoshga qarab o`zgarishi. nafas olish sistemasi burun bushligi, xiqildoq, traxeya va bronxlardan iborat havo o`tkazish yo`llari hamda alvolalardan iborat respirator bo`limlardan tashkil topgan. havo o`tkazish yo`llarida havo namlanadi, isiydi va har xil chang zarrachalaridan tozalanadi. respirator bo`limlarida esa qon va alveolalar o`rtasida havo almashinadi. funksiyasi: nafas olish sistemasi nafas olish va nafas olish bilan boglik bulmagan funksiyalarni bajaradi. nafas olish sistemasi organizm bilan tashqi muhit o`rtasida gaz almashinishini ta’minlaydi. nafas olish o`pka alveolalarining ritmik kengayish va qisqarish jarayoni bo`lib, atmosfer...

DOC format, 80.0 KB. To download "nafas olish tizimi", click the Telegram button on the left.

Tags: nafas olish tizimi DOC Free download Telegram