impulsli neytron karotaj

PPTX 684,1 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1708415089.pptx impulsli neytron karotaj impulsli neytron karotaj mavzu: impulsli neytron karotaj reja: impulsli neytron karotaj usuli haqida impulsli neytron karotajni o’tkazish sxemasi karotaj asbobining qayd qilish sxemasi burg'i qudug'i geologik kesimidagi tog' jinslarini sun'iy neytron usullari bilan o'rganishda quyidagi karotaj usullari keng qo'lllaniladi: neytronli-gamma karotaj (ngk) neytron-neytron karotaj (nnk) neytronlar bo'linishi karotaji (knd) – uran konlarida. neytronli aktivlash karotaji (nak) – ma'dan konlarida. neytron usullarida burg'i qudug'ida tog' jinslarini, kon ma'danlarini neytronlar bilan ta'sirlantirilib, shu jinslarning yoki ma'danlarning atomlaridan qayta sochilgan gamma nurlar yoki neytronlar o'lchanadi. quduqlardagi radioaktiv karotaj usullarida qo'llaniluvchi nurlantirishlarning barcha turlaridan neytronli usul uncha katta bo'lmagan singish qobiliyatiga ega, chunki neytronlar,zaryadlanmagan zarracha bo'lgan holda atomlarning elektron qobiqlari bilan o'zaro ta'sirga kirishmaydilar, yadr oning kulon maydoni tomonidan itarilmaydi. erkin neytron faqatgina atom yadrolari, hattoki eng og'irlari bilan ham o'zaro ta'sirga kirishish qobiliyatiga ega. o'zaro ta'sir neytronning yadro bilan har bir to'qnashuvida namoyon bo'luvchi yadroviy kuchlar bilan boshqariladi, hamda …

elastik sochilish, elementlar yadrolarida elastik sochilish va tog' jinsini tashkil etuvchi elementlar yadrolarida yutilish (tutilish), odatda boshqa zarralarning ajralishi bilan kechadi. sochilish noelastik va elastik bo'lishi mumkin. neytronlarning noelastik sochilishida yadro o'zgarmaydi, biroq qo'zg'algan holga keladi. so'ngra uzatish yadrosi gamma-kvantlarning nurlanishi bilan kechuvchi dastlabki asosiy holatga o'tadi. noelastik sochilgan neytron ushbu o'zaro ta'sir natijasida uzatish yadrosining qo'zg'algan energiyasiga teng bo'lgan o'z kinetik energiyasining bir qismini uzatib yuboradi. noelastik sochilish – bo'sag'a reaksiyadir. yadroning birinchi qo'zg'algan darajasi energiyasiga teng bo'lgan bo'sag'a energiyasi massaviy son a ning ortib borishi bilan bir necha million elektronvoltdan 100 kev ga qadar kamayadi. tarang sochilishda neytron va yadro o'rtasida yadroning ichki holati o'zgarmagan holda kinetik energiyaning qayta taqsimlanishi sodir bo'ladi, buning natijasida esa tezkor neytron o'z energiyasining bir qismini yo'qotadi va o'z harakatining dastlabki yo'nalishida qandaydir burchak ostida sochiladi. agar neytronning kinetik energiyasi yadroning kinetik energiyasidan ortiq bo'lsa, u holda sochilgan neytron sekinlashadi, yadro esa tezlashadi, …

vakli jinslarni ajratish. vodorod miqdorini bu usulda ngkga nisbatan yaxshiroq aniqlaydi (chunki ngk o'lchovlarga tabiiy γ- nurlanish ta'sir etadi). nnk da iliq neytronlar keskinligi jnm neytron manbaasidan 15-30 yoki 40-60 sm masofalarda o'lchanadi. bunda o'lchami kichik yoki katta bo'lgan zondlar ishlatiladi. karotaj egri chiziqlari vodoroddan tashqari neytronlar energiyasini oltingugurt, xlor, kalsiy elementlari ham yaxshi pasaytiradi. iliq neytronlar keskinligini o'lchash uchun gazsimon ftorli bor bilan to'ldirilgan razryadli sanagich ishlatiladi. sanagichning kamerasiga iliq neytronlar o'tganda borning yadrosi ularni o'ziga tortadi va sanagichdagi gazni ionlashtiruvchi α- zarrachalari chiqariladi. natijada, hosil bo'lgan kuchsiz elektr toki kuchaytirilib qayd etiladi. elektr tokining kuchlanishi neytronlar keskinligiga proporsional bo'ladi. o'lchami kichik bo'lgan zondning nnk diagrammalarida: maksimum bilan yuqori g'ovakli, suvga yoki neftga to'yingan jinslar, xloridli suvlar bilan to'yingan jinslar, rangli ma'danlar belgilanadi. innk bo'yicha litologiya, rezervuarlar va to'yinganlikni aniqlash. neytron-neytron karotajni o'tkazish sxemasi va burg'i qudug'i zondning sxemasi quyidagicha : sekin harakatdagi neytronlar indikatorga o'tib, indikatorning yadro reaksiyasini …

energiyali neytronlar qayd qilinsa, bu usul issiqlik ustidagi neytron-neytron karotaj deyiladi. innk bo'ylab suyuqlik kontaktlarining harakatini nazorat qilish. neytronli aktivlash karotaji neytronli aktivlash (faollashtiruvchi) karotaji (nak) yoki hosil qilingan faollik usuli (nak) geofizikaviy dala tadqiqotlarida deyarli qo'llanilmaydi, ushbu usul quduqlarda tadqiqotlar olib borish uchun, ya'ni faollashtirilgan karotaj (fk) uchun ishlab chiqilgan, bunda quduq ichidagi jinslarni faollashtirish tezkor hamda sekin neytronlar yordamida amalga oshirilishi mumkin. neytronli aktivlash karotajini o’tqazish, laboratoriya sharoitida hosil qilingan faollikni o'rganishga nisbatan bir necha marotaba murakkabroqdir. izotoplarni alohida aniqlash, ularning yarim parchalanish davrlari o'rtasidagi farqlarni qo'llagan holda γ -nurlanishga ko'ra amalga oshiriladi. hosil qilingan faollik hamda quduqdagi o'rganilayotgan izotop o'rtasidagi nisbat nafaqat o'rganilayotgan izotopning yadroviy-fizik xossalariga, balki jinslar va ma'danlarning fizik xossalariga ham bog'liqdir. nak natijalariga shuningdek quduq diametri va oraliq (quduq va zond o’rtasidagi) zonaning (gilli po'st, kavak, mustahkamlovchi quvur) mavjudligi ham ta'sir ko'rsatadi. nakni ayni vaqtda ma'dan konlarida ftor, mis, marganesni aniqlash hamda alyuminiy tarkibini …

i bilan qiyoslaganda 20 sm zondlanganda nakning chuqurligi 10 – 20% ga kamroq (sekinlashtirilgan neytronlar yordamida faollashtirilganda). tezkor neytronlar yordamidagi nak chuqurligi bundan ham kam. zamonaviy karotaj uskunalarida neytronlar manbai sifatida manbalar bo'limida aytib o'tilganlardan tashqari ht-10 14mev gacha quvvatga ega bo'lgan (инt-4) impulsli neytronli naycha, shuningdek co-1 neytronli ko'paytirgich qo'llaniladi. jinslarning hosil qilingan faolligini quduqlarda o'lchash uchun radioaktiv karotaj uchun mo'ljallangan standart apparatura yordamida amalga oshiriladi. biroq radiatsiya qamrovli γ- nurlanishning spektral tarkibini o'rganish uchun qo'llanladigan ko'p kanalli impulslar tahlillagichiga ega сгс-1 impulslar amplitudali tahlilgichi bilan birgalikda quduq spektrometrini qo'llash katta istiqbolga ega. shuningdek, сгс-л va гкс-1m karotaj spektrometridan ham foydalanish mumkin. karotaj nuqtali o'lchash bo’yicha yoki gilzaning quduq bo'ylab uzluksiz harakatiga ko'ra amalga oshiriladi. nuqtali nak da jins neytronlar bilan nurlantiriladi, so'ngra aynan shu nuqtaga γ-nurlanish detektori o'rnatiladi va hosil qilingan γ- faollik o'lchanadi. ushbu usul faollikning yuqori bo'lmagan kesimlari izotoplarini aniqlashda yoki hosil bo'lgan izotoplarning yarim parchlanish …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "impulsli neytron karotaj"

1708415089.pptx impulsli neytron karotaj impulsli neytron karotaj mavzu: impulsli neytron karotaj reja: impulsli neytron karotaj usuli haqida impulsli neytron karotajni o’tkazish sxemasi karotaj asbobining qayd qilish sxemasi burg'i qudug'i geologik kesimidagi tog' jinslarini sun'iy neytron usullari bilan o'rganishda quyidagi karotaj usullari keng qo'lllaniladi: neytronli-gamma karotaj (ngk) neytron-neytron karotaj (nnk) neytronlar bo'linishi karotaji (knd) – uran konlarida. neytronli aktivlash karotaji (nak) – ma'dan konlarida. neytron usullarida burg'i qudug'ida tog' jinslarini, kon ma'danlarini neytronlar bilan ta'sirlantirilib, shu jinslarning yoki ma'danlarning atomlaridan qayta sochilgan gamma nurlar yoki neytronlar o'lchanadi. quduqlardagi radioaktiv karotaj usullarida qo'llaniluvch...

Формат PPTX, 684,1 КБ. Чтобы скачать "impulsli neytron karotaj", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: impulsli neytron karotaj PPTX Бесплатная загрузка Telegram