tomirlar sistemasi haqida talimot. qon aylanish doiralari

PPTX 4,1 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1733303254.pptx tomirlar sistemasi haqida talimot. qon aylanish doiralari 1 qon tomirlar sistemasi yurak, arteriyalar, venalar va kapillyarlar singari murakkab tuzilmalardan iborat. yurak qon tomirlar sistemasining markaziy organi boâlib, nerv gormonlar boshqaruvining taâsirida doimo bir maromda qisqarib va kengayb, organizmdagi qon suyuqligi har xil kattalikdagi qon tomirlar yordamida hujayralarga va toâqimalarga oziq moddalarni olib boradi va boshqa turli qon tomirlar orqali yurakka qaytib keladi. shuning uchun barcha qon tomirlar ikki turga boâlinadi: 1) markaziy organ boâlmish yurakdan chiqib, butun gavdaga tarqaladigan hamma qon tomirlariga (ichidagi oqayotgan qonning qandayligidan qati nazar) arteriya (aer -havo, tereo-saqlayman, degan soâzlardan olingan) qon tomirlari deyiladi, chunki murdalarning arteriya qon tomiri boâsh boâlganidan gippokrat birinchi marta arteriya nomi bilan atagan; 2) hujayralardan, toâqimalardan markaziy organ hisoblangan yurakka qon olib keladigan tomirlarni esa vena qon tomirlari deb yuritiladi. yurak devori - aorta asceudens ning bosh qismi bulbus aortae dan valvula semilunaris ning tepa qirrasi pastrogâidan chiqqan bir juft …

lar quyidagilardir: 1. chap boâlmachaning qiyshiq venasi. 2. oârta vena. 3. yurakning katta venasi. 4. kichik vena. 5. yurakning kichik venalari. nerv tizimi. nerv sistemasi haqida talimot. nerv sistemasi asosini nerv hujayralari tashkil qiladi. har bir hujayra oê»zidan chiqqan kalta shoxchalar (dendrit), bitta uzun tola (akson) bilan birga neyron deb ataladi. nerv sistemasi, asosan, neyronlar toê»plamidan iborat. nerv sistemasi filogenez va ontogenezda gavdaning tashqi qavati â ektodermadan rivojlanadi. organizmlarning tarixiy rivojlanish jarayonida nerv sistemasining tuzilishi murakkablashib, nerv hujayralarining hajmi va turlari osha borgan, neyronlar strukturasi va ayrim nerv hujayralari oê»rtasidagi oê»zaro munosabatlar, shu bilan birga nerv sistemasining funksiyasi ham shakllangan. nerv sistemasiga xos ikkinchi toê»qi-ma â neyrogliya paydo boê»lgan (u tayanch va trofik funksiyalarni bajaradi). nerv sistemasi refleks yoê»li bilan ishlaydi. organizmda tashki va ichki muxit taê¼sirotlarini sezadigan retseptorlar bor. normal sharoitda organizmga tashqi muhit turli-tuman va doimiy taê¼sir kursatishi tufayli retseptorlarda impuls lar vujudga keladi, bular afferent nerv tolalari …

turli aê¼zolardan miyaga yoki miyadan aê¼zolarga boradi. nerv sistemasi harakat funksiyasini, ovqat hazm qilish, nafas olish va boshqa sistemalar faoliyatini, kon aylanishini va boshqa jarayonlarni boshqaradi. nerv sistemasining ishlashida biotoklar (bioelektr potensiallari) muhim ahamiyat kasb etadi. ular qoê»zgê»alish jarayonining harakterli belgisi boê»lib, nerv impulslarining utishida katta ahamiyatga ega. nerv sistemasi biotoklarini sezgir asboblar yordamida qayd qilish nerv sistemasi fiziologiyasini oê»rganishda asosiy usullardan biridir, baê¼zan odamdagi nerv sistemasi kasalliklarini aniqlashda ham bu usul qoê»llanadi orqa va bosh miya tuzilishi orqa miya (sariq) miyani butun tanadagi nervlar bilan bogê»laydi. lotincha nomi medulla spinalis u erkaklarda tahminan 45 sm va ayollarda tahminan 43 sm uzunlikka ega, ovalsimon shaklda va boê»yin va bel sohalarida kengaygan. boê»yin kengaymasi, c5 dan t1 gacha choê»zilgan boê»lib, qoê»llar va tanadan sezgi impulslari oladigan va harakat impulslari yuboriladigan sohadir. bel kengaymasi, l1 va s3 orasida joylashgan va qoê»ldan tashqari sezgi impulslarini qabul qiladigan va oyoqlarga harakat impulslarini yuboradigan sohadir …

nerv sistemasi shu ildizlar, nervlar va gangliya (tugun)lardan iborat. bosh miya poê»stlogê»i boê»laklari, peshona (koê»k), chakka (yashil), ensa (qizil) va tepa (sariq) boê»laklarini oê»z ichiga olgan. miyacha (belgilanmagan) telensefalonning qismi emas. bosh miya miyaning eng yirik qismi. hayvon tanasi holatiga koê»ra miya ustunining oldida yoki ustida yotadi. odamlarda bosh miya eng yirik va miyaning besh asosiy boê»limlari ichida eng yaxshi rivojlangani. bosh miya ikkita bosh miya yarimsharlarida va ularning poê»stloqlaridan (tashqi kulrang modda qavati) va ostida yotuvchi oq modda sohalaridan iborat.[1] uning subkortikal tuzilmalari gippokamp, bazal oê»zaklar va hidlov piyozchasini oê»z ichiga oladi. bosh miya ikkita c-shaklidagi yarimsharlardan tashkil topgan boê»lib, ular oê»zaro chuqur bosh miyaning boê»ylama tirqishi bilan ajralib turadi. bosh miya nervlari bosh miya poê»stlogê»ining birlamchi sezuvchi sohalari vizual, eshitish, somatosensor, taâm bilish va hid bilish informatsiyalarini qabul qiladi va qayta ishlaydi. poê»stloq assotsiatsiyalovchi sohalari bilan birgalikda bu miya sohalari sensor informatsiyalarni bizning dunyo boê»yicha tushunchalarimizga aylantiradi eshitish, …

ar (ko'rish analizatorining periferik qismi-retseptorlar); 2- ko'rish nervi (ko'rish analizatorining o'tkazuvchi qismi); 3- bosh miya po'stlog'ining ensa qismida joylashgan ko'rish markazi (ko'rish analizatorining markaziy qismi). ko'rish nervining mayda tolachalari ko'z soqqasi ichki to'rsillion pardasining orqa yuzasida joylashgan tayoqchasimon va kolbachasimon retseptorlar (hujayralar) bilan tutashgan bo'lib, ulardagi qo'zg'alishni qabul qiladi. nerv tolachalari birlashib, ko'rish nervi tolasini hosil qiladi va u to'rsimon pardaning orqa qismida joylashgan maxsus teshikcha orqali bosh miyaga kiradi. u oldin o'rta miyaga va oraliq miyaning ko'rish do'mbog'iga boradi. so'ngra bosh miyaning o'tkazuvchi yo'llariga birlashib, bosh miya 3-rasm. ko'rish analizatorining qismlari: 1- ko'z to'r pardasida joylashgan yorug'lik sezuvchi hujayralar (ko'rish analizatorining periferik qismi-retseptorlar); 2- ko'rish nervi (ko'rish analizatorining o'tkazuvchi qismi); 3- bosh miya po'stlog'ining ensa qismida joylashgan ko'rish markazi (ko'rish analizatorining markaziy qismi). po'stlog'ining ensa qismida joylashgan ko'rish markazining nerv hujayralariga tutashadi eshitish analizatorining ahamiyati. odamning umri butunlay uzluksiz tovushlar dunyosining ta'siri ostida o'tadi: qushlar, hayvonlar, odamlarning ovozi, musiqa …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "tomirlar sistemasi haqida talimot. qon aylanish doiralari"

1733303254.pptx tomirlar sistemasi haqida talimot. qon aylanish doiralari 1 qon tomirlar sistemasi yurak, arteriyalar, venalar va kapillyarlar singari murakkab tuzilmalardan iborat. yurak qon tomirlar sistemasining markaziy organi boâlib, nerv gormonlar boshqaruvining taâsirida doimo bir maromda qisqarib va kengayb, organizmdagi qon suyuqligi har xil kattalikdagi qon tomirlar yordamida hujayralarga va toâqimalarga oziq moddalarni olib boradi va boshqa turli qon tomirlar orqali yurakka qaytib keladi. shuning uchun barcha qon tomirlar ikki turga boâlinadi: 1) markaziy organ boâlmish yurakdan chiqib, butun gavdaga tarqaladigan hamma qon tomirlariga (ichidagi oqayotgan qonning qandayligidan qati nazar) arteriya (aer -havo, tereo-saqlayman, degan soâzlardan olingan) qon tomirlari de...

Формат PPTX, 4,1 МБ. Чтобы скачать "tomirlar sistemasi haqida talimot. qon aylanish doiralari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: tomirlar sistemasi haqida talim… PPTX Бесплатная загрузка Telegram