yurak, qon va limfa tomirlar sistemasi

PPTX 89 sahifa 15,8 MB Bepul yuklash

89 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 15,8 MB

Fayl turi PPTX

Sahifalar 89

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 89

4-mavzu. ichki muhit to’qimalari. mavzu. yurak, qon va limfa tomirlar sistemasi qon va limfa. qon plazmasi va shaklli elementlari. eritrositlarni morfologik tuzilishi va vazifalari. leykositlar xillari. trombositlar qon zardobi. qon zardobi kimyoviy tarkibi. qon zardobi tarkibiy tuzilishi va vazifalari yurakning tuzilishi yurak(cor) qon aylanish sistemasining markaziy a’zosi bo’lib,u mushakdan tuzilgan. uning toraygan uchi(apex cordis) chapga,pastga va oldinga,keng asosi(basic cordis) yuqoriga va orqa qaragan. yurakning o’rtacha og’irligi erkaklarda 300 gr, ayollarda 250 gr, uzunligi 10-15 sm bo’ladi. yurak va yirik qon tomirlar qon aylanish doiralari odam tanasida katta va kichik qon aylanish doirasi tafovut qilinadi. kichik qon aylanish doirasi o’pkadan qonni kislorod bilan boyitish uchun xizmat qiladi katta qon aylanish doirasi chap qorinchadan aorta bo’ylab boshlanadi, aortadan chiqqan arteriyalar a’zolar va to’qimalarga tarqaladi. bundan tashqari uchinchi(yurak) qon aylanish doirasi yurakning o’zini qon bilan ta’minlaydi yurak devorining tuzilishi yurak devori 3 qavatdan iborat.ichki yupqa endokard(endokardium) yurakni ichki tomondan qoplaydi. o’rta qavat miokard …

2 / 89

zatish mumkin. ichki muhit to'qimasining boshqa turlari esa ko'proq mexanik vazifani bajaradi. ular suyak, tog'ay va zich biriktiruvchi to'qimalardir. ichki muhit to'qimasi hujayralari epiteliy to'qimasidan farqli ravishda nopolyar hujayralardir. shunday qilib, ichki muhit to'qimasi mezenximadan rivojlanib, organizm ichida joylashadi va trofik, himoya va tayanch vazifalarni bajaradi. qon (sangvia, hayema) qon, limfa va to'qima suyuqligi bilan birlikda organizmning ichki muhitini tashkil qiluvchi to'qimadir. qon harakatchan muhit bo'lib, o'z tarkibini doimo o'zgartirib turadi. qon tarkibining o'zgarishi tartibsiz bo'lmay, balki organizmning ma’lum funksional holatiga mos ravishda yuz beradi. qon tarkibining organizm funksional holati bilan o'zaro bog'liqligi meditsina praktikasida katta ahamiyatga ega, chunki ko'p hollarda qondagi o'zgarishlar ikkilamchi bo'lib, turli organlar fiziologik vazifasining buzilishi tufayli kelib chiqadi. i.a.kassirskiy iborasi bilan aytganda, «qon —organizm ning oynasi bo'lib, unda organ va to‘qimalarda bo‘ladigan har xil о‘zgarishlar o‘z aksini topadi». qon suyuq hujayralararo modda - plazmadan va unda muallaq joylashgan shaklli elementlardan iborat. ularning o'zaro nisbati sog'lom …

3 / 89

at bo'ladi. qon tarkibida maxsus oqsil moddalar — antitelolar bor bo'lib, ular o'z navbatida organizmga tushgan begona oqsillar, mikroblarga (antigenlarga) javoban ishlab chiqariladi. antitelolarning asosiy roli ko'rsatib o'tilgan antigenlarni zararsizlantirish (neytrallash) hisoblanadi; 3) gomeostatik (gomeostaz ~ organizm ichki muhitining doimiyligini ta’minlash emakdir) vazifasi - qon orqali har xil organ va sistemalarning fiziologik faoliyatiny bajarishda ishtirok etuvchi gormonlar va turli xil moddalar tashiladi. o'z ximiyaviy tarkibining muayyanligi tufayli qon organizmda fizik-kimyoviy ko'rsatkichlaming doimiyligini, chunonchi, tana haroratining, osmotik bosimning va organizmda kislota-asos tengligining doimiyligini ta’minlab turadi. qon plazmasi (plasma sanguinis) rangsiz, tiniq suyuqlik bo'lib, 90—92 foiz suvdan va 8—10 foiz quruq moddadan iborat. quruq moddaning 5,5—8 foiz oqsillar bo'lib, 2—3,5 foizini esa o r g a n i к va m i n e r a l birikmalar hosil qiladi. qon oqsillaridan eng muhimlari albumin (4,5—5,5 foiz), globulin (1,2—2,5 foiz) va fibinogen dir (0,2—0,6 foiz). oqsillar miqdori va ularning protsenti nisbati fiziologik …

4 / 89

ar tufayli saqlanadi. mochevina qonning shaklli elementlari qonnong shaklli elementlari (quyidagi berilgan sxemaga qarang) qatoriga qizil qon tanachalari —eritrotsitlar, oq qon tanachalari —leykotsitlar va qon plastinkalari — trombotsitlar kiradi odamda va boshaqa sut emizuvchi hayvonlarda eritrositlar yuqori darajada differensiallashgan elementlar bo'lib, ularda yadro va hujayra organellalari bo'lmaydi. tuban umurtqalilar va qushlarda eritrotsitlar zichlashgan yadro va mikronaychalar saqlaydi. eritrotsitlar eng ko‘p sonli qon hujayralari hisoblanadi. sog’lom erkaklarda ularning soni 1 mm2 qonda 4,0—5,5 mln (xalqaro birliklar sistemasida 4,0-5,5•102 l), ayollarda esa 4,0-5,0 mln (4,0-5,0•102 l )ga tengdir. voyaga yetgan odamda o'rtacha 25 trillionga yaqin eritrotsitlar bo'ladi. eritrotsitlar soni yoshga va fiziologik holatlarga qarab o'zgarishi mumkin. masalan, chaqaloqlarda va 60 yoshidan oshgan kishilarda eritrotsitlar soni 6—6,5 mln ga yetishi mumkin. siyraklashgan atmosferada, kuchli jismoniy mehnat paytida ham eritrotsitlarning soni ortishi mumkin. eritrotsitlar sonining turg'un ko'payib ketishi politsitemiya deyiladi va qon sistemasi kasalliklarida uchraydi. eritrotsitlar sonining kamayib ketishi eritrotsitopeniya deb atalib, bu turli …

5 / 89

tologik hollarda uchraydi. eritrotsitlarning o'rtacha diametri sog'lom odamlarda 7,2 mkm (7,1—8,0 mkm) bo'lib, bunday eritrotsitlar normotsitlar, 6 mkm dan kichiklari mikrotsitlar, 9 mkm dan yiriklari esa makrotsitlar deb yuritiladi. qon eritrotsitlarining doimiy kattaligi o'zgarib, ulaming normadagidan katta yoki kichik bo'lishiga anizotsitoz deyiladi. eritrotsitlarning o'rtacha hajmi taxminan 88 mkm3 ga, yuzasi esa 125 mkm2 ga teng. tirik eritrotsitlar sarg'ish-yashil rangga ega bo'lib, eritrotsitlarning' qalin qatlami qon uchun xarakterli bo'lgan qizil rangni beradi. yangi tayyorlangan qon surtmalarida eritrotsitlar o'zlarining yon yuzalari bilan yopishib «tanga ustunchalari» deb nomlangan tuzilmalarni hosil qilishi mumkin. romanovskiy usuli bilan bo'yalganda eritrotsitlar kislotali bo'yoqlar (masalan, eozin) bilan, ya’ni oksifll bo'yaladi. eritrotsitlarning taxminan 2—3 foizi esa ham kislotali, ham ishqoriy bo'yoqlar bila bo'yalish (polixromatofiliya) xususiyatiga ega. agar eritrotsitlarni hali tirik vaqtida (supravital) brilliantkrezil ko'k yoki azur-i bo'yog'i bilan bo'yasak, ularning ma’alum bir qismida havorang bo'yalgan va ipchalar bilan tutashgan donachalarni ko'ramiz. bu tuzilmalar donador-to'r modda (subslantia reticulo-filamentosa) nomini, o'zida …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 89 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"yurak, qon va limfa tomirlar sistemasi" haqida

4-mavzu. ichki muhit to’qimalari. mavzu. yurak, qon va limfa tomirlar sistemasi qon va limfa. qon plazmasi va shaklli elementlari. eritrositlarni morfologik tuzilishi va vazifalari. leykositlar xillari. trombositlar qon zardobi. qon zardobi kimyoviy tarkibi. qon zardobi tarkibiy tuzilishi va vazifalari yurakning tuzilishi yurak(cor) qon aylanish sistemasining markaziy a’zosi bo’lib,u mushakdan tuzilgan. uning toraygan uchi(apex cordis) chapga,pastga va oldinga,keng asosi(basic cordis) yuqoriga va orqa qaragan. yurakning o’rtacha og’irligi erkaklarda 300 gr, ayollarda 250 gr, uzunligi 10-15 sm bo’ladi. yurak va yirik qon tomirlar qon aylanish doiralari odam tanasida katta va kichik qon aylanish doirasi tafovut qilinadi. kichik qon aylanish doirasi o’pkadan qonni kislorod bilan boyitish uchu...

Bu fayl PPTX formatida 89 sahifadan iborat (15,8 MB). "yurak, qon va limfa tomirlar sistemasi"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: yurak, qon va limfa tomirlar si… PPTX 89 sahifa Bepul yuklash Telegram

yurak, qon va limfa tomirlar sistemasi

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

"yurak, qon va limfa tomirlar sistemasi" haqida

O'xshash fayllar