qo‘qon xonligi davlatchiligi tarixi

DOC 70.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1555409099_74121.doc qoâqon xonligi davlatchiligi tarixi reja: 1. qoâqon xonligi. 2. maâmuriyâhududiy tuzilishi va aholisi. 3. davlat boshqaruvi. mansablar va unvonlar. qoâqon xonligi. siyosiy tarix. xviii asrning boshlarida fargâona vodiysida shakllangan yangi davlat â qoâqon xonligiga mahalliy aholi vakillari boâlgan ming urugâi asos soldi. chunonchi, xvii asrning oxiri â xviii asr boshlarida ashtarxoniylarning siyosiy va ijtimoiy hayotida yuz bergan tushkunlik, fargâona vodiysi iqtisodiy mustaqilligining oâsishi hamda 1704 yilda chodak xoâjalarining isyon koâtarib, fargâonaning bir qismini egallashi bunga shart-sharoit yaratib berdi. ammo, fargâonaning shimoli va shimoli â gâarbidagi koson, asht, chodak hududlari xoâjalar qoâl ostida boâlsa â da, ular mustaqil davlatga asos sola olmadilar. maâlumotlarga koâra, ming urugâining boshligâi, taxminan 1669-1670 yillarda tugâilgan shohruhbiy ibn ashur muhammad (1709-1721 yy.) chodak xoâjalari qoâlida boâlgan siyosiy hokimiyatni kuch bilan tortib olib, 1709/1710 yilda fargâona vodiysidagi minglar sulolasi hukmronligiga asos soldi. ammo, uning hokimiyati hali ashtarxoniylardan toâla yoki batamom mustaqil emas edi. chunki manbalarda shohruhbiyning …

yilda xoâjandni, 1726 yilda oâratepani bosib olib, xonlik hududlariga qoâshib oldi. u qisqa muddat boâlsa-da buxoroga qarashli samarqand va kattaqoârgâonni egallab, shahrisabzga ham tahdid solgan. abdurahimbiy qoâqon (xoâqand) qishlogâi oârni va atrofida yangi shaharga (dastlab qalâai rahimbiy deb nomlangan, keyin esa qoâqon) asos soladi va bu shahar xonlikning poytaxtiga aylanadi. 1733-1750 yillarda hukmronlik qilgan muhammad abdulkarimbiy ibn shohruhbiy asosiy etiborini mudofaa ishlariga qaratdi. u xonlikning poytaxti qoâqonda isfara, qatagâon, margâilon, haydarbek nomli darvozalar qurdirib, shahar atrofini mustahkam devor bilan oâratib oldi. shu bilan birga u 1741-1745 yillardagi qalmoqlar (jungâorlar) ning fargâonaga qilgan hujumlariga zarba berdi. abdulkarimbiy qalmoqlarga qarshi kurashda qirgâiz-qipchoqlar va oâratepa hokimi fozilbiy yuz yordamiga tayandi hamda xonlik mustaqilligini saqlab qoldi. abdulkarimbiy 1750 yilda vafot etganidan soâng xonlik taxtiga uning oâgâli abdurahmon oâtirdi. ammo, u taxtga toâqqiz oy oâtirib, soâng margâilonga hokim etib joânatildi hamda taxtga abdurahimbiyning ikkinchi oâgâli erdonabiy oâtirdi. 1753 yilda qalmoqlarning tazyiqi va talabi bilan ularning …

bdurahmonbiyning oâgâli norboâtabiy (1770-1801 yy.) oâtiradi. norbutabiy markaziy hikimiyatni mustahkamlashda, boâysunmas hokimlar qarshiligini bostirishda nisbatan muvaffaqiyat qozonadi. u chust va namangandagi gâalayonlarni bostirganidan soâng, bu shaharlarga oâz odamlarini hokim etib tayinlaydi. norbutabiy bir qancha urinishlardan soâng andijon, oâsh, xoâjand va yaqin atrofdagi qoâshni hududlarni bosib oladi. u 1799 yilda toshkentni ham bosib olishga harakat qildi, ammo, uning yuborgan qoâshinlari magâlubiyatga uchradi. norbutabiydan soâng uning oâgâli olimxon (1801-1810 yy.) taxtga oâtirib, qoâqon xonligining siyosiy qudratini mustahkamlash, mamlakat hududlarini kengaytirishga alohida eâtibor berdi. natijada qoâqon xonligining siyosiy mavqei oshib bordi. olimxon davriga kelib qoâqon xonligidagi davlat boshqaruvi oldingi davlatlar boshqaruv tizimidan deyarli farq qilmas edi. uning davrida qoâqon davlati kuchayib borishi bilan davlatning siyosiy maqomi ham oâzgaradi. agar qoâqonning dastlabki hukmdorlari âbiyâ va âbekâ unvoni bilan mamlakatni idora qilgan boâlsalar, olimxon davridan boshlab (1805 yil) hukmdorlar rasman âxonâ deb yuritila boshlandi. oâz davrida olimxon harbiy yurishlar qilib oâziga yangi viloyatlarni , jumladan …

qaytayotganda, oltiqush mavzesida oâgâli shohruhbek bilan birga qambar mirza tomonidan otib oâldiriladi. manbalarga koâra, umarxon (1810-1822 yy.) hukmdorligi davrida yirik yer egalari, harbiy sarkardalar va ruhoniylarning mavqei yanada oshadi. u davlat boshqaruvi ishlarida izchil tartib, qonun â qoidalar oârnatdi va diniy ishlarni tartibga soldi. natijada, 1818 yilda umarxon ruhoniylarnng roziligi bilan âamir al-musliminâ unvonini olib ham diniy, ham dunyoviy hokimiyatga ega boâladi. muhammad hakimxon maâlumotlariga koâra, umarxon davrida amir temur va sulton husayn boyqaro zamoniga taqlidan unvon va lavozimlar joriy etilib, ularga hokimiyatga yaqin shaxslar tayinlanadi. shuningdek, olimxon zulmidan qochib ketgan ayrim amaldorlar umarxon xizmatiga qaytib kelib, lavozimlarni egallaydilar. manbalarning guvohlik berishiga qaraganda, qoâqon xonligining oârta osiyo mintaqasidagi siyosiy jarayonlar va oâzaro munosabatlarga faol aralashuvi ham umarxon davridan boshlanadi. oâz darvida umarxonning elchilari xiva, xitoy va turkiya davlatlariga joânatilganligi maâlum. n.petrovskiy umarxon hukmronligi davri haqida quyidagi maâlumotlarni beradi: âumarning xonligi ham oldingi xonlarnikidek davom etdi, yaâni, u oâz yerlarini kengaytirdi. …

uhammadalixon hukmronligining dastlabki yillari yaxshi va odilona kechgan. u 1826-1831 yillar davomida qashgâarga yurishlar qilib, bu yerdagi musulmonlarni xitoyliklar zulmidan ozod qildi hamda 70 ming uygâur musulmonlarini andijon viloyatiga koâchirib keltirdi. natijada din peshvorlari muhammadalixonga âgâoziyâ (âdin homiysiâ, âdin yoâlida kurashuvchiâ) unvonini berdilar. 1840 yilda muhammadalixonning bosh maslahatchisi, davlatni boshqaruv ishlarida katta tajribaga ega boâlgan haqquli mingboshining tuhmatga uchrab xon tomonidan qatl etilishi shusiz ham qaltis boâlib turgan vaziyatni yanada keskinlashtirib yubordi. undan tashqari xon davlat ishlariga loqayd boâlib, asosiy vaqtini haramida oâtkaza boshladi. natijada davlatni boshqaruv ishlarida suisteâmolliklardan umumiy noroziliklar boshlanib, xonni agâdarish uchun fitna tayyorlana boshladi. lekin oâz kuchlari bilan fitnani amalga oshirishga koâzi yetmagan bir guruh qoâqon amaldorlari boshqa xon saylash maqsadida buxoro amiri nasrulloga noma yozib, undan yordam soârashdi. qoâqon yurishi uchun bahona topolmay turgan amir nasrullo bu taklifni tezda qabul qilib, 1842 yil aprelda qoâqonni bosib oldi. qoâqondan oilasi bilan namangan tomonga qochgan muhammadalixon tutib …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "qo‘qon xonligi davlatchiligi tarixi"

1555409099_74121.doc qoâqon xonligi davlatchiligi tarixi reja: 1. qoâqon xonligi. 2. maâmuriyâhududiy tuzilishi va aholisi. 3. davlat boshqaruvi. mansablar va unvonlar. qoâqon xonligi. siyosiy tarix. xviii asrning boshlarida fargâona vodiysida shakllangan yangi davlat â qoâqon xonligiga mahalliy aholi vakillari boâlgan ming urugâi asos soldi. chunonchi, xvii asrning oxiri â xviii asr boshlarida ashtarxoniylarning siyosiy va ijtimoiy hayotida yuz bergan tushkunlik, fargâona vodiysi iqtisodiy mustaqilligining oâsishi hamda 1704 yilda chodak xoâjalarining isyon koâtarib, fargâonaning bir qismini egallashi bunga shart-sharoit yaratib berdi. ammo, fargâonaning shimoli va shimoli â gâarbidagi koson, asht, chodak hududlari xoâjalar qoâl ostida boâlsa â...

DOC format, 70.5 KB. To download "qo‘qon xonligi davlatchiligi tarixi", click the Telegram button on the left.

Tags: qo‘qon xonligi davlatchiligi ta… DOC Free download Telegram