temuriylar davrida movarounnahr va xurosonda zarb qilingan tangalar

DOC 45.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1549529485_73998.doc temuriylar davrida movarounnahr va xurosonda zarb qilingan tangalar reja: 1. ulug’bek mirzo davrida zarb qilingan tanga 2. ulug’bek mirzodan keyingi temuriylarning tangalari 3.temuriylar tangalaridagi ramziy belgilar. ulug’bek mirzo davrida zarb qilingan tanga amir temurning to’rt o’g’li bo’lib, katta va suyukli o’g’li jahongir mirzo 1356 yili tug’ilib 1376 yili 20 yoshida kasal bo’lib vafot etgan. undan ikki o’g’il qolgan: birinchisi muhammad sulton, ikkinchisi pirmuhammad mirzodir. muhammad sulton amir temurning eng sevimli nabuirasi bo’lib, otasi jahongir mirzo vafot qilgandan keyin, uni o’zining taxt vorisi qilib tayinlagan edi. amir temurning ikkinchi o’g’li umarshayx mirzo 1356 yilda tug’ilib, 1394 yilda fors viloyatining xokimi qilib tayinlangan. u kurdistondan o’tib borayotgan, yo’l ustida xarmotu nomli kichik bir qal’ani tomosha qilish maqsadida tepalikga chiqib kuzatayotgan paytda qal’a ichidan otilgan o’qdan 1394 yilda 38 yoshida xalok bo’lgan. undan olti o’g’il – pirmuhammad mirzo, rustam mirzo, iskandar mirzo, ahmad mirzo, said ahmad mirzo va boyqaro mirzolar qoldilar. amir …
2
shohruh mirzo hayot bo’lsa-da, biroq saltanatni uning qo’liga topshirmagan, taxtni avvaldan jahongir mirzoning 1376 yilda tug’ilgan o’g’li muhammad sultonga vasiyat qilgan edi. muhammad sulton 24yoshida 40 ming lashkarga boshchilik qilib, xozirgi qirg’izistondagi ashpara shahri uchun bo’lgan janglarda qatnashib, g’olib chiqqan. 1399 yili amir temur hindistonga yurish qilgan vaqtda, muhammad sultonni samarqand hokimi etib tayinlagan. 1401 – 1402 yillardagi harbiy yurishlarda shimoliy g’arbiy eron va kichik osiyodagi urushlarda turkiya sultoni boyazidga qarshi janglarda qatnashib qaytib kelayotgan vaqtda to’satdan kasalga chalinib, 1403 yili 13 martda vafot etgan. shahzodaning jasadi samarqandda dafn qilingan bo’lib, xozirgi go’ri amir maqbarasi sohibqironning ardoqli nabirasi muhammad sulton nomi bilan bog’liqdir, maqbara dastavval unga atab qurilgan edi. 1405 yili 18 fevralda amir temur vafot etgandan so’ng uni shu yerga dafn etdilar. bu maqbara qurilishi faqat ulug’bek davriga kelibgina tamomlandi va temuriylar avlodining xilxonasiga aylantirildi. shohruh va ulug’bek mirzolar ham shu joyga dafn qilingan. amir temur o’zining bu nabirasidan …
3
shga da’vat etdi. jahongir mirzoning o’g’li pirmuhammad o’sha paytlarda, qobul, qunduz, bomiyon va qandahor viloyatlarining hamda hindistonga oliob o’tuvchi mashhur dovonlar, jumladan haybar dovoni joylashgan mintaqalarni o’z ichiga olgan “kichik hindiston”ning noibi edi. soxibqiron amir temur vafotidan so’ng shahzodalar harbiy boshliqlar va arkoni davlat o’rtasida parokandalik boshlandi. shaxzodalar toju-taxt talashib o’zaro qonli janglarga kirishdilar. 1406 yil taxtning haqiqiy merosho’ri bo’lgan pirmuhammad mirzo hurosonda shoxruh mirzo qo’shinlari bilan o’zaro birlashib xalil sultonga qarshi kurash boshlaydi. jang paytida pirmuhammad mirzoning amirlari hiyonat qilib jang maydinini tashlab ketadilar. natijada xalil sulton jangda g’olib chiqib, pirmuhammad mirzo balhga, shohruh mirzo qo’shinlari esa hurosonga qochadi. xalil sdulton hokimiyat tepasiga chiqgandan so’ng, zarb qilingan kumush va mis pullarga o’z nomi bilan birga muhammad jahongirning nomiga “xon” so’zini qo’shmay zarb qildirdi. tangalarning old tomoniga: iymon keltirish kalimasi va uning to’rt burchagiga birinchi halifa nomi va tanga (miri)larni zarb qilgan shahar, sanalar yozildi. xalil sulton hokimiyatga kelishi bilan …
4
angalarning old tomoniga iymon kalimasi yozilgan bo’lsa, to’rt burchagiga to’rt halifa – abu bakr, umar usmon va alilarning ismi yozilgan. orqa tomoniga esa asosan sulton al-a’zam shohruh bahodir xaldolloh mulkihu va sultanahu degan so’zlar bilan birga bu kumush tangalar zarb qilingan sana va shaharlarning nomi qayd etilgan. ulug’bek mirzo amir temurning nabirasi va shohruh mirzoning o’g’li bo’lib, u 1394 yil 22 martda g’arbiy erondagi sultoniya shahrida tug’ilgan. onasi gavharshod oqa turk amirlaridan g’iyosiddin tarxonning qizi edi. ulug’bekning asl ismi muhammad tarag’ay bo’lib, bu nom amir temur padari buzrukvorining nomi edi, xali temuriy shaxzodalardan hech biriga berilmagandi. lekin ko’p o’tmay, chaqaloqning haqiqiy ismi tildan tushib, uning o’rniga ulug’bek deb atala boshlangan. buning sababi nimada? bu haqda manbalarda hech qanday ma’lumot uchramaydi. fikrimizcha, (amir) temur xuzurida yosh bolani muhammad tarag’ay deb chaqirishga istihola qilishgan, - chunki tarag’ay bobosining oti, sharq xalqlari udumida esa kattani ulug’lash odat bo’lgan. harholda, (amir) temurni “bek”deb otasi …
5
i. bunday kumush pullarni zarb qilish ishlari samarqand va xirotda ikki yilu yetti oygina davom etdi. shuning uchun ham ulug’bek mirzo nomi bilan zarb qilingan kumush tangalar kam uchraydi va noyob hisoblanadi. shohruh mirzoning kumush tangalarida amir temur tangalariga hos tamg’a va sohibqironning nomi yo’q. ulug’bek mirzo tangalarida esa amir temur davlatining tamg’asi bilan uning nomi esga olinadi. maslan: tangada “xazrat temur ko’ragon himmatidin ulug’bek ko’ragon so’zim; zarb samarqand deb yozilgan. ulug’bek mirzodan boshqa bironta avlodi o’z nomi bilan amir temurning nomini qo’shib tanga zarb qilmagan. ulug’bek mirzo huddi anashunday tangalarni 851/1447 yili xorazmda, 852/1448 yili esa xirotda zarb ettirgan. ulug’bek mirzo turonda savdo-sotiq ishlarini rivojlantirsh va bozorda savdo muomalasida yuritilgan mis pullarni tartibga keltirish maqsadida 1428-1429 yillari pul islohoti o’tkazib, mis pullarni yangi ko’rinishdagi shaklda zarb qildi. bizda ma’lum bo’lgan sharq manbalari ichida ulug’bek mirzoning pul islohoti o’tkazilganligi haqida hech qanday ma’lumot uchramaydi. lekin uning davrida movarounnahrda zarb qilingan …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "temuriylar davrida movarounnahr va xurosonda zarb qilingan tangalar"

1549529485_73998.doc temuriylar davrida movarounnahr va xurosonda zarb qilingan tangalar reja: 1. ulug’bek mirzo davrida zarb qilingan tanga 2. ulug’bek mirzodan keyingi temuriylarning tangalari 3.temuriylar tangalaridagi ramziy belgilar. ulug’bek mirzo davrida zarb qilingan tanga amir temurning to’rt o’g’li bo’lib, katta va suyukli o’g’li jahongir mirzo 1356 yili tug’ilib 1376 yili 20 yoshida kasal bo’lib vafot etgan. undan ikki o’g’il qolgan: birinchisi muhammad sulton, ikkinchisi pirmuhammad mirzodir. muhammad sulton amir temurning eng sevimli nabuirasi bo’lib, otasi jahongir mirzo vafot qilgandan keyin, uni o’zining taxt vorisi qilib tayinlagan edi. amir temurning ikkinchi o’g’li umarshayx mirzo 1356 yilda tug’ilib, 1394 yilda fors viloyatining xokim...

DOC format, 45.0 KB. To download "temuriylar davrida movarounnahr va xurosonda zarb qilingan tangalar", click the Telegram button on the left.

Tags: temuriylar davrida movarounnahr… DOC Free download Telegram