Back

ahamoniylar va sosoniylar va parfiya tangalari

DOC 48.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1549528540_73994.doc ahamoniylar va sosoniylar va parfiya tangalari reja: 1. ahamoniylar saltanatida tanga pullarini paydo bo’lishida yunon tangalarining o’rni. 2. parfiya shahanshohlarining shajarasini o’rganishda tangalarning ahamiyati. 3. sosoniy shahanshohlari tomonidan zarb qilingan tangalar. 4. saltanat iqtisodiy hayotini o’rganishda tangalarning ahamiyati ahamoniylar saltanatida tanga pullarini paydo bo’lishida yunon tangalarining o’rni. o’rta osiyo ilk pul paydo bo’lgan joylar sirasiga kirmaydi. buning asosiy sababi - ijtimoiy - iqtisodiy rivojlanishning sustligidir. bu yerda tanga paydo bulgunga qadar talay asrlar mobaynida alirboshlashlik savdoning turli - tuman, hatto qimmatbaho buyum shakllari o’z teritoriyasida miloddan avvalgi birinchi ming yillikning so’nggi uch yuz yilligida paydo bo’lgan madan pul haqida tasavvurllarga ega bo’lmagan delish mutlako notug-ri. miloddan avvalgi vi-iv asrlarda o’rta osiyoda qadimgi fors ahomoniylar davlati tarkibida bo’lgan. bu davlatda esa miloddan avvalgi vi asrning ikkinchi yarmidan boshlab to iv asrning 30 yillarigacha oltin (darik) hamda kumush (sikl) tangalar zarbetilardi. ma'lumki, ahmoniylar qo’shinlarining asosi qismini o’rta osiyoliklar tashkil kilishgagan: sug’d, …
2
haqidagi habar bundan mustasno. qadimdan bu tangalarni" tirandoz" deb atashardi, chunki tanganing bir tomonida tiz chukkan kuyi kamon otayotgan podsho yoki askarning tasviri ask ettlrilgan. tadkikotchilarning fikriga qaraganda ahamonillar davlatining oltin tangalariga berilgan" darik" nomi miloddan avvalgi 522-486 yillar hukmronlik qilgan podsho doriy gistasp nomi bilan bog’liq, chunki dastlab bu tangalar usha paytdan boshlab muomalaga chiqarilgan. milloddan avvalgi iv asrning uchinchi choragida qudratli ahamoniylar saltanati aleksandr makedonskiy qo’shinlari zarbasidan quladi. millodan avvalgi 330-327 yillarda qadlmgi zamonning eng zabardast lashkarboshisi orta osiyoni zabt etish bilan band bo’ldi. tub yerlik aholi uning usha paytdagi ilg’or qo’shinlariga qarshi qahramonona kurash olib borganlar. makedonskiy qo’shinlari shahar va qishloqlarni bosib oldi. bir qancha vaqt o’tgandan keyin o’rta osiyo elliada davlati asoratiga tushib qoladi: ilg’or grek madaniyati sharqning eng olis nuqtalariga kirib boradi. ellada ta`siridagi mamlakatlar o’rtasida mol ayirboshlash va madaniy aloqalar kuchaydi. aleksandr makedonskiy jangchilari o’zlari bilan birga muomaladagi tangalarini olib kelishlari shubhasizdir. ammo ular …
3
orqali farqlasa bo’ladi. parfiya shaharlarini boshkalardan farklaidigan belgi bu parfiya tipi deb nom olgan kalin uzun,tulkinsimon turuzchi sokoldir. tanganing chal tomonida besh asr davomida o’zgarmay qolgan rasmda uzatilgan o’ng qo’li bilan yoy tutgan shohning taxtda o’tirgani ifodalangan. uning chor atrofida grekcha yozuvlar, (miloddan avvalgi i asrdan boshlab tangalarda parfiya tilidagi yozuvlar paydo bo’la boshladi).yozuvlarning mazmuni bir hil - hokimi mutloqning sifatlari hamda parfiya podsholirining asoschisi arshakning nomi, goho podshoning o’z nomi zikr etilgan, monogrammada ko’pincha tanga qachon va parfiya davlatining qaysi tanga zarb etilgani haqidagi ma’lumotlar yozilgan buladi. parfiya shahonshohi mitradati, tangalari bundan tashqari parfiya davlatiga oid tangalar - sinktruk, fraat iv va fraat v, vonon, vologezi, arbabanlarning kumush drahmalari hamda vologezlarning kumush tetradrahmasi parfiya tanga zarb qilish san’atining eng yahshi namunalaridan biridir. eramizning iii-iv asrlari o’rta osyo tarixida ijtimoiy- siyosiy sohalarida keskin uzgarishlar davri yuz berdi. qadimgi dunyoning so’nggi eng ulkan va zabardast davlatlari - kushon va parfiya inqirozga …
4
an, kumush tangalar zarb qilish sosoniilarning kuchli ta’siri ostiada edi. bu erda sosoniilarning turli -tuman tangalari tarqalishi peroz (feruz) va husravlar ashushirvanlarning mahalliy tangalari paydo bo’lishiga olib keldi. bu hil tangalarda qisqa-qisqa baktriya, ba’zan sug’d yozuvlaridan iborat nadche-kachlar - tavki ( ya'ni tamga ramzi, raqamlar va harflar) hilma - hil bosh kiyimi kiygan hukmdorlarning yon tomonidan olingan miniatyura suratlari, hatto hayavonlar tasvirlari diqqatga sazovordir. tahminan shu davrning o’zida chag’niyonga qo’shni bo’lgan termiz shohlarining chog’roq saltanatida g’aroyib shaklli tangalar zarb qilina boshlagan. ularning ba’zi birlari o’ta sifatli bo’lib, yong’oq puchog’i shaklida bolib, boshqalari yassiroq, o’ngida kanotli chambar kiygan hukmdor siymosi, tersida tamg’a tasviri, yozuvlari yo’q tangalar edi. bu tangalar sosoniylar davlati tarkibiga kirgan. o’rta osiyoning garbi-janubida joylashgan margiyona va shimoliy hurosonda bu davrda hali tangalar zarb etilmagan edi. marg’iyonaning bosh shahri marvda sosoniylar tangalariga taqlidan zarb etilgan tangalar chiqarishardi. mana shunday qilib sosoniylar sulolasi tomonidan chiqarilgan oltin tanga - dinor, kumush …
5
harqiy turkistonda tez-tez topilib turigan. eron tangalarining bu joylardan topilishi sharqiy turkiston halklarining o’rta osiyo va eron bilan o’zaro savdo madaniy aloqalarning kuchli bo’lganligini kursatuvchi jonli fakt hisoblanadi. sosoniylar pullarini xitoy shaharlarida ham ko’plab topilishi eron pullarining bu davrda xitoy mis pullariga nisbatan obru etiborining kuchli bo’lganlididan dalolat berib turadi. eramizning iv-vi asrlarining birinchi yarmida osiyoda va sharqiy turkistonning bir qismini o’ziga birlashtirgan eftalitlar davlati ham o’z pullarini eron sosoniylar sulolasining pullariga taqlid qilib, zarb qila boshlaganlar. adabiyotlar: 1. karimov i.a. “tarixiy xotirasiz kelajak” toshkent 1998yil 2. karimov i.a. “yuksak ma’naviyat engilmas kuch” tashkent 2008 yil 3. elizavetin. g. “pulnoma” toshkent 1979 yil 4. pidaev. sh. “tangalar davr ko’zgusi” toshkent 1984yil

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "ahamoniylar va sosoniylar va parfiya tangalari"

1549528540_73994.doc ahamoniylar va sosoniylar va parfiya tangalari reja: 1. ahamoniylar saltanatida tanga pullarini paydo bo’lishida yunon tangalarining o’rni. 2. parfiya shahanshohlarining shajarasini o’rganishda tangalarning ahamiyati. 3. sosoniy shahanshohlari tomonidan zarb qilingan tangalar. 4. saltanat iqtisodiy hayotini o’rganishda tangalarning ahamiyati ahamoniylar saltanatida tanga pullarini paydo bo’lishida yunon tangalarining o’rni. o’rta osiyo ilk pul paydo bo’lgan joylar sirasiga kirmaydi. buning asosiy sababi - ijtimoiy - iqtisodiy rivojlanishning sustligidir. bu yerda tanga paydo bulgunga qadar talay asrlar mobaynida alirboshlashlik savdoning turli - tuman, hatto qimmatbaho buyum shakllari o’z teritoriyasida miloddan avvalgi birinchi ming yillikning so’n...

DOC format, 48.0 KB. To download "ahamoniylar va sosoniylar va parfiya tangalari", click the Telegram button on the left.

Tags: ahamoniylar va sosoniylar va pa… DOC Free download Telegram

Similar files

You might also like these

Show all
parfiya — DOC DOC
parfiya
7 pages 209.5 KB
parfiya podsholigi — DOCX DOCX
parfiya podsholigi
33 pages 6.7 MB
sosoniylar imperiyasi — DOC DOC
sosoniylar imperiyasi
16 pages 675.8 KB
sosoniylar davlati — PPTX PPTX
sosoniylar davlati
— 1.5 MB
sosoniylar davlati madaniyati — PPTX PPTX
sosoniylar davlati madaniyati
5 pages 599.7 KB
ahamoniylar-davlati — PPTX PPTX
ahamoniylar-davlati
8 pages 5.1 MB
ahamoniylar davlati — ZIP ZIP
ahamoniylar davlati
20 pages 1.4 MB
ahamoniylar davlati — ZIP ZIP
ahamoniylar davlati
11 pages 66.0 KB
ahamoniylar davri — PPTX PPTX
ahamoniylar davri
14 pages 2.5 MB
ahamoniylar tarixiygeografiyasi — PPTX PPTX
ahamoniylar tarixiygeografiyasi
12 pages 4.0 MB
ahamoniylar tarixi — PPTX PPTX
ahamoniylar tarixi
14 pages 4.5 MB
ahamoniylar davlati — DOC DOC
ahamoniylar davlati
— 59.5 KB