qadimgi yunon teatri

DOCX 27.3 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1507648473_69259.docx qadimgi yunon teatri reja: 1. qadimgi yunonistonda teatr san’ati va unda uch janrning vujudga kelishi. 2. antik davr tragediyanavislar va komediyanavislarining ijodi. 3. teatr tomoshalarining tashkil etilishi. qadimgi yunon teatrlari. 4. aristotelning “poetika” risolasi. 5. ellinizm davri teatri. ovro'po zaminidagi eng qadimiy teatr madaniyatini yunonlar va rimliklar yaratganlar. yunon teatri miloddan avvalgi v asrda gullab-yashnadi. rim teatri esa, yunon teatridan keyin paydo bo’ldi va uning gullash davri miloddan avvalgi iii asrning ikkinchi yarmi va ii asrga to'g'ri keldi. san'at bobida bizga antik (qadimgi) davrdan ulkan meros qolgan. antik olam me'morchiligi, haykaltaroshligi, adabiyoti va san'ati keyingi zamonlarda muttasil o'rganish va ergashish manbayi bo’lib keldi. uyg'onish davrida, masalan, ilk komediya va tragediyalarni yaratishda antik davr mualliflarining asarlari namuna bo'lib xizmat qildi. keyingi davrlarda ham g'arbiy ovro'polik dramaturglar (shekspir, kornel, shiller; gyote) antik davr teatr merosi boyliklariga faol murojaat qilib kelganlar. xx asrda ijod qilgan ko'pgina dramaturglar ham (gauptman, o'nil, sartr, anuy …
2
a salohiyatlarni erkin rivojlantirish imkoni tug'ildi, zotan, fuqarosi o'z davlati doirasida o'zini jamiyatning teng va to'la huquqli a'zosi deb bilardi. u polis-hayoti bilan uzviy bog'liqligini doimo his etar va o'z hukumatining jamiki siyosiy-iqtisodiy ishlarida jon-dili bilan ishtirok etardi. zamonning ijtimoiy-siyosiy hayoti bilan bog'liqliq, insonga, uning ma'naviy yetukligiga diqqat-e'tibor, yunon eposi va lirikasining eng yaxshi yutuqlaridan foydalanish — bularning hammasi afina teatrining ulug'vor g'oyalar va ajib badiiy shakllar teatri bo'lishini belgilab berdi. zo'rlik va zulmning har qanday ko'rinishiga qarshi norozilik, el-yurtni jo'shqin sevish, fuqarolik va insonparvarlik e'tiqodlarini ulug'lash singari g'oyalar taraqqiyparvar insoniyatga uning tarixida hamma zamonlarda hamroh va tushunarli bo'lib kelgan. shu boisdan ham antik drama qahramonlarining kurashlari, g'am-anduhlari hozirgi tomoshabinlarni ham hayajonga solib keladi. hosildorlik ma'budi dionis sha'niga atalmish marosim, o'yin va qo'shiqlardan qadimgi yunon dramasida tragediya (fojia), komediya va satiraiar dramasidan iborat uch janr tarkib topgan. tragediyada dionis marosimlarining iztirobli, noxushlik jihatlari aks ettirilgan bo'lsa, komediyada kulgili, mazaxomuz jihatlari …
3
tga ko'ra, har bir yunonga yaxshi tanish bo'lgan mifologiya sujetlariga asoslangan. shu bois tomoshabinni voqeaning o'zi emas, balki muallifning ma'lum rivoyatni qanday talqin etganligi, qanday ijtimoiy va axloqiy muammolarni olg'a surganligi qiziqtirgan. dramaturg rivoyat bahonasida zamonaviy siyosiy hayot masalalarini olg'a surishi va o'zining axloqiy, falsafiy va diniy qarashlarini yaratishi lozim edi. miloddan avvalgi v asrda yuzaga kelgan attika komediyasi o'z mohiyatiga ko'ra siyosiy komediya bo'lgan. unda hamma vaqt siyosiy tuzum va afina davlatining tashqi siyosati, yoshlarni tarbiyalash, adabiy kurash kabi masalalar olg'a surib kelingan. qadimgi attika komediyasining dolzarbligi unda ayrim fuqarolarning asl nomlarini ko'rsatib, ularni masxaralash mumkinligida edi. bunga aristofan asarlarida shoirlardan esxil, sofokl, yevripid, agafon, afina demokratiyasining dohiysi kleon, faylasuf sokrat (suqrot) kabilarning nomlari ko'rsatilganligi misol bo'la oladi. shu bilan birga, qadimgi attika komediyasida alohida-alohida o'ziga xos obrazlar emas, balki xalq masxarabozlik teatri obrazlariga hamohang tarzda umumlashgan obrazlar yaratilgan. qadimgi yunon teatr san'atining eng jo'shqin, shukuhli davrini miloddan avvalgi …
4
b beradi. esxil umrining so'ngida sitsiliyaga keladi va shu yerda (gele shahrida) dunyodan o'tadi. esxil 80 tacha tragediya va satirlar dramasini yozgan. bizgacha 7 ta tragediyasi to'laligicha, boshqa asarlaridan kichik parchalar yetib kelgan. esxil tragediyalarida o'z davrining asosiy tamoyillari, urug'chilik tuzumining yemirilishi va afina quldorlik demokratiyasining shakllanishi natijasida ijtimoiy va madaniy hayot sohasida yuz bergan o'zgarishlar o'z ifodasini topgan. esxil e'tiqodi mustahkam, dindor kishi bo'lgan. u, olamni boshqaruvchi odil kuch bor va har qanday mavjudot shu kuchning haq hukmiga bog'liq, bilib-bilmay qilingan gunohining xudolar tomonidan jazolanishi va adolatning qaror topishi muqarrar, deb tushungan. intiqom muqarrarligi va adolatning qaror topishi g'oyasi esxilning hamma tragediyalarida ko'zga tashlanib turadi. esxil taqdiri azal (moyra)ga ishonib qaragan. uning nazdida, hatto, xudolar ham taqdir izmidan chiqolmaydi. esxil o'z tragediyalariga ikkinchi aktyorni olib kirdi va shu bilan fojeaviy to'qnashuvlarni ancha teran ishlash va xatti-harakat jihatlarini kuchaytirish imkoniga erishdi. bu teatr san'atida yuz bergan chinakam burilish nuqtasi edi: …
5
'shqin vatanparvarlik tuyg'ulariga to'la. esxil yunonistonning demolcratik tartibi mustabid eron tuzumidan ustun ekanligi va shu bois ellinlar g'alab'a qozonganligini ko'p martalab takrorlagan. bu fikr atossa bilan chopar orasidagi savol-javobda, ayniqsa, yaxshi ifodalangan. atossaning «kim ekan ularda lashkarga boshchi, hukmdor?» degan savoliga chopar «tiriklarga mute qullar emas, bo'ysunmas kishilar ular», «elliadaning kuchi nimada ekan?» degan savolga «fuqaro jasorati — ularning qal'a-yu qalqoni ekan», deb javob qaytaradi. «zanjirband prometey» (qo'yilgan vaqti noma'lum) asari esxil ijodida alohida o'rin tutadi. to'ng'ich ma'budlar naslidan bo'lmish titan prometey haqidagi afsonalar ko'pgina yunon shoirlari uchun ilhom manbayi bo'lgan. lekin esxil birinchi bo'lib prometey obrazini qahramonlik ruhida talqin etgan. zevs insoniyat naslini butkul yo'q qilib yubormoqchi bo'lganda, prometey arshi a'lo mehrobidan tangri otashini o'g'irlab odamlarga topshiradi. odamzodga u yana imorat-koshonalar qurish, dehqonchilik, yovvoyi hayvonlarni o'rgatish, vaqtni o'lchash, tabobat sirlarini anglash kabi ko'p kasbu ilmlarni o'rgatadi. esxil insoniyat tarixini o'sish, ulg'ayish tarixi tarzida ko'rsatgan. prometey odamlarni omilkor, o'ta qudratli …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "qadimgi yunon teatri"

1507648473_69259.docx qadimgi yunon teatri reja: 1. qadimgi yunonistonda teatr san’ati va unda uch janrning vujudga kelishi. 2. antik davr tragediyanavislar va komediyanavislarining ijodi. 3. teatr tomoshalarining tashkil etilishi. qadimgi yunon teatrlari. 4. aristotelning “poetika” risolasi. 5. ellinizm davri teatri. ovro'po zaminidagi eng qadimiy teatr madaniyatini yunonlar va rimliklar yaratganlar. yunon teatri miloddan avvalgi v asrda gullab-yashnadi. rim teatri esa, yunon teatridan keyin paydo bo’ldi va uning gullash davri miloddan avvalgi iii asrning ikkinchi yarmi va ii asrga to'g'ri keldi. san'at bobida bizga antik (qadimgi) davrdan ulkan meros qolgan. antik olam me'morchiligi, haykaltaroshligi, adabiyoti va san'ati keyingi zamonlarda muttasil o'rganish va ergashish manbayi bo’lib ...

DOCX format, 27.3 KB. To download "qadimgi yunon teatri", click the Telegram button on the left.

Tags: qadimgi yunon teatri DOCX Free download Telegram