toshkent – o’zbekistonning poytaxti

DOC 1.3 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1451622694_62822.doc toshkent – o’zbekistonning poytaxti toshkent - o’zbekiston respublikasi poytaxti, toshkent viloyati markazi.markaziy osiyoning yirik shaharlaridan biri. shaharda 11 tuman va 1 ta shaharcha (ulug’bek) bor. yozma manbalarda keltirilishicha , toshkentning qadimgi nomi choch bo’lgan. toshkent arablar tasarrufiga o’tgach, arab alifbosida “ch” harfining yo’qligi bois arabiy asarlarda shosh deb yuritilgan. beruniy o’zining “hindiston “ asarida toshkent nomining kelib chiqishi to’g’risida so’z yuritib, “tosh” so’zi asli turkcha bo’lib, shosh ko’rinishini olgan. “toshkand- toshli qishloq demakdir” –deb izohlaydi. 13-14 asrning 1- yarmida toshkent viloyati chig’atoy ulusi tarkibida, 14 asrning 2- yarmi va 15 asrning 80 yillarigacha toshkent amir temur va temuriylar tarkibida bo’ldi. 1404 yilda ulug’bek ixtiyoriga mulk tarzida berildi. bu davrda shahar voha bilan dasht chegarasidagi kuchli qal’aga aylandi, uning xududi kengaydi, ishlab chiqarish, savdo , madaniyat rivojlandi. registon, shayxontohur ansamblidagi maqbaralar , jome masjidi va boshqalar qurildi. 16 asrda toshkent yanada obodonlashdi. shahar yangi devor bilan o’raldi. me’morlik obidalari qad …
2
aydigan dahasidagi maydonlardan biriga mirzo ulug’bekka haykal qurildi. toshkent o’zbekistonning madaniy markazidir . bu yerda juda ko’plab universitetlar, institutlar, maktab va bog’chalar , teatrlar, istirohat bog’lari, sirk va boshqalar bor. toshkent o’rta osiyodagi eng yirik transport chorrahasi, aeroporti xalqaro ahamiyatga ega. shaharda temir yo’l vokzali, 2 aeroport, avtovokzal , avtostansiyalar ishlab turibdi. toshkendagi ziyoratgoh joylardan shayx zayniddin , cho’ponota, kaffol shoshiy , xo’ja alambardor maqbaralari mavjud. toshkenda ko’plab kasalxonalar, sport inshoatlari mavjud. toshkentning asosiy televizion minorasi yunusobod tumani xududida joylashgan. toshkent metropoliteni hozirgi kunda 3 ta yo’nalishda marshrutlar olib bormoqda. toshkenda juda ko’p gazeta va jurnallar chor etiladi. bizning majmuamiz toshkent shahrining sergeli tumanida joylashgan. sergeli tumani 1967 yilda tashkil etilgan. sergeli tumanida 1101 korxona bo’lib, shulardan 167 tasi yirik , 252 tasi kichikdir. tuman xududida choshtepa va no’g’ayqurbon arxeologik yodgorliklari bor. 2006 yil avgust oyida sergeli tumanida yangi ko’prik ishga tushirildi. tumanda 27 ta umumiy ta’lim maktablari, 5ta maktabdan …
3
tning yangi tarixi” asarida shahar darvozalarining nomlari shunday izohlangan: 1.qiyot darvozasi. qiyot qabilasi nomidan olingan. qadimda parkent darvozasi, keyinchalik qo’qon darvozasi deb atalgan. 2. turklar darvozasi. turk qabilasi nomidan olingan. 3. o’zbek darvozasi. o’zbek qabilasi nomidan olingan. labzak darvozasi deb ham atalgan. 4. taxtapul darvozasi. 5. qorasaroy darvozasi. qorasaroy qabilasi nomidan olingan. 6. chig’atoy darvozasi. chingizxon avlodidan bo’lmish chig’atoy ulusi nomidan olingan. 7. su’boniyon ( sag’bon )darvozasi. akademik a. muhammadjonovning fikricha, “sag’bon” nomi “suqbon”, ya’ni “bozor qorovuli” degan ma’noni bildiradi. 8. ko’kcha darvozasi. bu ham qabila nomidandir. 9. kamondaron ( kamolon ) darvozasi. kamondo-ronlar buzuq qabilasining bir toifasiga mansub. 10. qang’li darvozasi.bir qabilaning nomidandir. 11. beshyog’och darvozasi. bu ham qabila nomidan. 12. qatag’on darvozasi. ilgari bu darvozaning nomi qo’ymaskenagas bo’lgan ekan. to’rt daha. “daha” so’zi qadimda shaharning o’n mahallasini o’z ichiga olgan ma’muriy xududni anglatgan. keyinchalik shahar rivojlanib, “daha”lardagi mahallalar soni o’ntadan oshib ketgan bo’lsa ham “daha” atamasi ma’muriy birlik, …
4
omi bilan mashhur bo’lgan. sebzor – daha nomi forsiy “seb”- olma so’zidan kelib chiqqan bo’lib, “sebzor”, “olmazor” degan ma’noni bildiradi. shaharning eng kichik dahasi. shimoliy hududda joylashgan. hazrat imom qaffoli shoshiy maqbarasi shu yerda. xalq bu qadamjoning nomini qisqartirib xastimom deb talaffuz qiladi. abu bakr qaffoli shoshiy 903-976-yillarda yashagan. u kishi dunyoda mashhur shayx bo’lgan. kaykovus nomi bilan atalgan katta bog’ bo'lib, u yerda shoiru allomalar go’zal mushoiralar o’tkazishgan. mashhur baroqxon madrasasi ham shu dahada. shayxontohur – bu daha shaharning sharqida edi. nomi shayx umar bog’istoniyning o’g’li shayx xovandi tohur sharafiga qo’yilgan. u kishi 1359- yilda vafot etgan. yunusxo’ja hukmronligi davrida ( xvii asrning 80-yillari) daha yangi mudofaa o’rda devorlari bilan o’ralgan. o’rda qurilgan. bosqinchilar hujumlarinatijasida o’rda va devorlar vayron etilavergan. xalq mehnat qilib,qaytadan quravergan. shayx xovandi tohur maqbarasi katta ziyoratgoh joy bo’lgan. ko’kcha – bu dahaning nomi kohak, qohcha so’zidan olingan bo’lib, o’zbek tilida qal’acha degan ma’noni anglatadi, shaharning …
5
’laklari bilan qoplangan. atrofi manzarali daraxt, gulzor va favvoralar bilan bezatilib, ko’kat chimlar yotqizilgan, shamchiroqlar o’rnatilgan.. [image: image6.jpg] [image: image7.jpg][image: image8.jpg] toshkent – kecha, bugun va ertaga. yozma manbalarda keltirilishicha, t.ning qad. nomi "choch" boê»lgan. t. arablar tasarrufiga oê»tgach, arab alifbosida "ch" harfining yoê»qligi bois arabiy asarlarda "shosh" deb yuritilgan. ilk oê»rta asrlarda u "choch", "shosh", "shoshkent", "madinat ashshosh", "binkat" va "tarkan" deb nomlangan. t. haqidagi dastlabki maê¼lumotlar mahalliy olimlar (xorazmiy) va tarixchigeograflardan tabariy, istahriy asarlarida uchraydi. istahriyning "kitob al masolik val mamolik" ("yoê»llar va mamlakatlar toê»gê»risidagi kitob")ida shoshning bosh shahri binkat deb koê»rsatiladi. 10-a.da yozilgan (muallifi nomaê¼lum) "hudud ulolam" ("olamning chegaralari") kitobida "choch bu katta viloyat, xalqi jangovar va sahiydir. u yerda kamon va oê»qyoy yasaladi. binkat chochning poytaxti hisoblanadi. bu katta shahar, ayni vaqtda podshoning qarorgohidir", deb taê¼riflanadi. firdavsiyning "shohnoma" asarida choch oê»zining kamoni shoshiy (oê»qyoylari) bilan mashhurligi haqida misralar bor. shahar "toshkent" nomi bilan dastavval 11-a.ning mashhur …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "toshkent – o’zbekistonning poytaxti"

1451622694_62822.doc toshkent – o’zbekistonning poytaxti toshkent - o’zbekiston respublikasi poytaxti, toshkent viloyati markazi.markaziy osiyoning yirik shaharlaridan biri. shaharda 11 tuman va 1 ta shaharcha (ulug’bek) bor. yozma manbalarda keltirilishicha , toshkentning qadimgi nomi choch bo’lgan. toshkent arablar tasarrufiga o’tgach, arab alifbosida “ch” harfining yo’qligi bois arabiy asarlarda shosh deb yuritilgan. beruniy o’zining “hindiston “ asarida toshkent nomining kelib chiqishi to’g’risida so’z yuritib, “tosh” so’zi asli turkcha bo’lib, shosh ko’rinishini olgan. “toshkand- toshli qishloq demakdir” –deb izohlaydi. 13-14 asrning 1- yarmida toshkent viloyati chig’atoy ulusi tarkibida, 14 asrning 2- yarmi va 15 asrning 80 yillarigacha...

DOC format, 1.3 MB. To download "toshkent – o’zbekistonning poytaxti", click the Telegram button on the left.

Tags: toshkent – o’zbekistonning poyt… DOC Free download Telegram