chor rossiyasining turkistonni bosib olishiga qarshi xalq harakatlari

PPT 659.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1461344603_62316.ppt слайд 1 chor rossiyasining turkistonni bosib olishiga qarshi xalq harakatlari reja: chor rossiyasining o’rta osiyoni bosib olishi va uning mustamlakachilik mohiyati. turkiston xalqlarining chorizm zulmiga qarshi ozodlik kurashlari. 1916 yil qozg'oloni.3. turkistondagi ma'naviy hayot. jadidchilik harakati va uning mazmun, mohiyati. www.arxiv.uz www.arxiv.uz turkistonning rossiya imperiyasi tomonidan bosib olinishi to’rt bosqichda ro’y berdi. i bosqich- 1847-1864-yillar bo’lib, bu davrda chorizm armiyasi 1847-yili sirdaryoning quyi oqimini bosib oldi. 1853 yilda qo’qon xonligining oqmasjid qal'asi bosib olindi va uning o’rnida pero’vsk istehkomi qurildi. 1864 yilda chor qo’shinilari pishpek va to’qmoqni bosib oldi. ii bosqich- 1865 yildan boshlanib, 1868 yilga qadar davom etadi. 1865 yilda toshkent., 1866 yilda xojand, o’ratepa, jizzax, 1968 yilda samarqand va kattaqo’rg'on shaharlari bosib olindi. iii bosqich-1873 yili fevralidan to 1879 yit avgust oyigacha davom etadi. 1873 yili xiva, 1876 yil namangan bosib olindi. biroq go’ktepa qal'asini qamal qilayotganida chor qo’shinilari mag'lubiyatga uchradi. iv bosqich-1880 yil oxiridan to 1885 …
2
erdi. ko’chib keluvchi har bir oilaga 10 tanobdan kam bo’lmagan er ajratish belgilandi. imperiyaning qora tuproqli markaziy hududlaridan er taqchilligidan qutulish siyosati oqibatida mustamlaka turkistonda boyish uchun rus mujiklari ko’plab kela boshladi. www.arxiv.uz www.arxiv.uz 15 yil davomida (1875-1890) turkistonga 1300 oila ko’chib kelib joylashib, 19 ta rus qishlog'i tashkil topdi. ayniqsa, 1891-1892-yillarda rossiyada ocharchilik boshlanganda turkistonga ko’chib keluvchilar nihoyatda ko’payib ketdi. ana shu ikki yil davomida 25 ta yangi rus qishlog'i paydo bo’lib, rus dehqonlari soni ikki baravarga ko’paydi. ko’chirib keltirilgan rus dehqonlari katta imtiyozlarga ega bo’ldilar, ulardan ma'lum muddatgacha soliq olinmadi. turkiston aholisining 5 foizini tashkil etuvchi rus mustamlakachilari qo’liga hosildor erlarning 60 foizi berib qo’yilgan edi. turkistonni paxta xom ashyosi etishtiradigan bazaga aylantirish rossiya agrar siyosatining bosh maqsadi deb belgilandi. rossiya turkistonni qisqa muddatda o’z sanoati uchun xom ashyo manbaiga aylantirdi. 1885-1915 yillar davomida paxta maydoni 13 barobarga o’sdi. o’lka rossiyaning asosiy paxta bazasiga aylandi. rus toqimachilik sanoati …
3
z www.arxiv.uz rossiya imperiyasi turkiston xalqini ma'naviy-madaniy jihatdan tutqunlikka solish, uzoqqa mo’ljallangan manfaatiga bo’ysundirish siyosatini yuritdi. uning mohiyati, mazmuni mahalliy xalqni uning milliy, tarixiy ildizlaridan uzib tashlash, xalqning ma'naviy, madaniy, tarixiy merosini yo’q qilish, ruslashtirishdan iborat edi. 1884-yilda toshkentda dastlabki «rus-tuzem maktabi» ochildi. sunday maktablarda rus va ozbek muallimlari dars mashg'ulotlarini o’tadigan bo’ldi. maqsad o’zbek yoshlariga rus tilini o’rgatish va rus turmush tarzini singdirish edi. bu maktablarning ochilishi ham aslida o’lkada ruslashtirish siyosatini amalga oshirishning muhim belgilardan edi. chor mustamlakachilari o’lkaning er osti va er usti boyliklarini ko’proq o’zlashtirish maqsadida turkistonning tabiiy va geografik dunyosini tekshirishga alohida e'tibor berdilar. ana shu maqsad yo’lida ko’plab rus olimlari-rus zoologi va sayyohi n.a.severtsev, geografik olim p.p.semyonov-tyanshanskiy, geolog va geograf i.v.mushketov, tabiatshunos olim v.v.dokuchaev o’lkada ilmiy tadqiqot ishlari olib bordilar. 1867 yilda toshkentda meteorologik stantsiya ochildi. u o’lka iqlimini o’rganish bilan shug'ullandi. 1870 yilda toshkentda kutubxona tashkil qilindi. 1874 yilda observatoriya ochildi. 1870 yil …
4
r. www.arxiv.uz www.arxiv.uz www.arxiv.uz www.arxiv.uz 1892 yilning yozida turkiston markazi toshkentda rus mustamlakachilarini talvasaga solgan va tarixga «vabo isyoni» yoki «toshotar voqeasi» sifatida kirgan qo’zg'olon bo’ldi. lyun oyida toshkentda vabo tarqaldi. shahar ma'muriyati shoshilinch choralar ko’rdi. vabo kasali bilan o’lganlarni shahar ichkarisidagi 12 ta qabristonga ko’mish man etildi, shahar tashqarisida 4 ta yangi qabriston ochiladi, deb e'lon qilindi. shahardan chiqish va kirish nazorat ostiga olindi. shaharda vabo kasaliga chalinganlar yo’q qilinar ekan, degan mish-mishlar tarqaldi. mustamlaka ma'muriyati tibbiyot nuqtai nazardan tog'ri bo’lgan bu tadbirlar haqida aholi o’rtasida tushuntirish ishlari olib bormadi, musulmonchilik odatlari, marosim, qonun-qoidalarini hisobga olmadi. va'da qilingan 4 ta yangi qabriston o’rniga faqat bittasi ochildi. boshqa kasallik bilan o’lganlarni shahar ichkarisidagi qabristonlarga ko’mish ishlarini rasmiylashtirish ham cho’zilib ketdi. odamlar noiloj vafot etganlarni eski qabristonlarga olib borib ko’mishga majbur bo’ldi. politsiya bundaylarni topib hibsga ola boshladi. qabristonni ochib, olganlarning ruhi haqorat qilindi. shaharning taniqli kishilaridan hisoblanmish aziziyor eshon, abdulqosim …
5
ylab o’tirmay, hokimga hujum boshladi. www.arxiv.uz www.arxiv.uz qurollangan soldatlar etib kelgach, xalq ayamay o’qqa tutildi. natijada ko’p kishi halok bo’ldi va yaralandi. qo’lga olingan 60 kishi turli muddatlarga qamoq jazosi va surgunga hukm qilindi. mustamlakachilarning zo’ravonligi xalqning ozodlik harakatini to’xtatib qololmadi. turkistonda ko’tarilgan ozodlik harakatining yana biri 1898 yilgi andijon qo’zg'olonidir. qozg'olonga andijon yaqinidagi mingtepa qishlog'ida yashovchi muhammad ali eshon boshchilik qildi. qo’zg'olonchilar andijondagi mustamlakachilarning harbiy gornizoniga bostirib kiradi va kazarmaning piramidalarida 30 ga yaqin turli miltiqni o’lja qilib olib, birinchi qatordagi soldatlar ustiga tashlanishadi. ularga ichkaridagi soldatlar qarshilik ko’rsatadilar. chorak soat davom etgan o’tishmadan so’ng qozg'olonchilar to’rt olgan sheriklarini tashlab chekinadilar. harbiy gornizondagilardan 23 kishi halok bo’ladi, 24 tasi yarador bo’ladi. harbiy qo’shinilar shaharni o’rab olib, qo’zg'olonni harbiy kuch bilan shafqatsizlarcha bostiradi. mustamlakachilar muhammad ali eshonni tutish uchun mingtepaga yurdilar, yo’lda duch kelgan kishini otib o’ldirib mingtepaga bostirib kirdilar, uch soatcha otishma va tintuv o’tkazdilar. nihoyat, eshon arslonbob yaqinidagi …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "chor rossiyasining turkistonni bosib olishiga qarshi xalq harakatlari"

1461344603_62316.ppt слайд 1 chor rossiyasining turkistonni bosib olishiga qarshi xalq harakatlari reja: chor rossiyasining o’rta osiyoni bosib olishi va uning mustamlakachilik mohiyati. turkiston xalqlarining chorizm zulmiga qarshi ozodlik kurashlari. 1916 yil qozg'oloni.3. turkistondagi ma'naviy hayot. jadidchilik harakati va uning mazmun, mohiyati. www.arxiv.uz www.arxiv.uz turkistonning rossiya imperiyasi tomonidan bosib olinishi to’rt bosqichda ro’y berdi. i bosqich- 1847-1864-yillar bo’lib, bu davrda chorizm armiyasi 1847-yili sirdaryoning quyi oqimini bosib oldi. 1853 yilda qo’qon xonligining oqmasjid qal'asi bosib olindi va uning o’rnida pero’vsk istehkomi qurildi. 1864 yilda chor qo’shinilari pishpek va to’qmoqni bosib oldi. ii bosqich- 1865 yildan boshlanib, 1868 yilga qadar davo...

PPT format, 659.0 KB. To download "chor rossiyasining turkistonni bosib olishiga qarshi xalq harakatlari", click the Telegram button on the left.

Tags: chor rossiyasining turkistonni … PPT Free download Telegram