ibtidoiy jamiyat tarixini davrlashtirish

DOCX 18,3 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1662367996.docx ibtidoiy jamiyat tarixini davrlashtirish reja: 1. ibtidoiy jamoa davrlanishi va sanalari tosh, mis va temir asrlari. 2. sanalarni aniqlashda tabiiy fanlarning o’rni. 3. mehnat qurllari takomillashuvi jarayonining sanalarni aniqlashdagi ahamiyati. ibtidoiy jamiyat bo’linar ekan, mazkur davrda sodir bo’lgan voqea va hodisalarni qachon, qaysi vaqtda bo’lganligini aniqlash ibtidoiy jamiyat tarixi fani oldida turgan eng muhim vazifalardan biridir. arxeologik yodgorlikning madaniy qatlamlaridan kavlab olingan moddiy buyumlarning nisbiy yoki absolyut haqiqiy aniq sanasi aniqlanmas ekan, mazkur moddiy buyumlar o’tmishini o’rganishning haqiqiy tarixiy manbasi bo’la olmaydi, balki arzimas, tashlandiq narsaga aylanib qoladi. tarix fanida, xususan, ibtidoiy jamiyat tarixi fanida davrni aniqlash, sanasini belgilab olish juda murakkab bo’lib, uning xilma-xil usullari mavjud. moddiy va madaniy buyumlarni sanasini aniqlashda arxeologiya, geologiya, poleontologiya, fizika, ximiya va boshqa fanlar qo’lga kiritgan ma`lumotlar asos qilib olindi. so’nggi yillar ichida olimlar ibtidoiy jamiyat tarixining nisbiy va mutloq sanasini aniqlashning yangi usullari kashf etilib sinab ko’rildi. geoxronologiya, roleometrik radiouglerod, dendroxromologiya, …

oshini aniqlash mumkin. arxeologik yodgorliklardan topilgan sopol buyumlarni vaqt-sanasini aniqlashda arxeomagniy usuli ijobiy natijalarni bermoqda. olimlarning mulohazalariga ko’ra sopoldan yasalgan buyumlarga erning magniy maydoni ta’sir etib, u sopolda uzoq vaqt o’zgarmagan holda saqlanib qoladi. sopol buyumlarni magnitlanish natijasiga ko’ra, yerning magniy maydoni chiziqlari tortiladi. shunga qarab qadimiy sopol idishlar, sopoldan yasalagan boshqa buyumlarning sanasi aniqlanadi. mazkur usul yerdan kavlanib olingan sopol buyumlarning sanasini 25 yil xato bilan belgilab berishi mumkin. sanani aniqlashning yana bir usuli dendroxronologik usuldir. bu usul yordami bilan arxeologik yodgorliklarning madaniy qatlamlaridan topilgan daraxtlirning yillik xalqalriga karab, uning kesilgan vaqtini bir yilgacha aniqlida bilib olish mumkin. odamning eng qadimgi ajdodlari. inson tabiat tirik mavjdodlarning eng oliysi va gul tojisi hisoblanadi. yer yuzida bu oliydarajadagi mavjudotning paydo bo’lib, yashay boshlaganiga qarib 3, 5,3,5. million yillar o’tdi. mazkur davr mobaynida inson mehnat qilish tufayli hayvonlar olamidan ajralib chiqib, uzoq rivojlanish bosqichini o’z boshidan kechirib, nihoyat bundan 40-45 ming yil …

itgan ilmiydalillar va ilg’or qarashlar, odamning kelib chiqishi xaqidagi diniy rivoyat va afsonalar ilk bor zarba berib, bu masalani bundan keyingi rivoji uchun zamin hozirladi.. xviii-xix asrlarda shakllanib vujudga kelgan arxeologiya fani qo’lga kiritgan yangi dalillar aloxida ahamiyatga ega bo’ldi. qadimgi davrning ilg’or fikrli rim, yunon, xind va xitoy mutaffakrlari insonning tabiiy ravishda paydo bo’lganligi haqida o’z muloxazalarini bildirganlar. lekin bu -fikr o’rta asrlarda cherkov va dinning ta’siri natijasida rivojlantirilmadi. ammo xvii asr oxiri va xviii acrdan boshlab olimlar bu masalaga jiddiy e`tibor bera boshladilar. chunonchi j. b. lamark karl linney. tomas geksli va boshqalar insonning bialogik jixatidan maymunlarga yaqinligi, kelib chiqishi va uning tabiatda tutgan o’rni haqida ilg’or fikrlar bilan maydonga chiqdilar. bu sohada mashxur ingliz alimi, tabiatshunos ch.charl darvinning xizmatlari alohida ahamiyatga egadir. ch. darvin o’zining “tabiy tanlanish, yo’li bilan turlarning paydo bo’lishi (1850), «odamning paydo bo’lishi va jinsiy tanlanish-degan asarlarida o’zigacha to’plangan va o’zi yiqqan materiallarga asoslanib …

ndan ko’p million yillar keyin kelib chiqkan xozirgi zamon odlarining bir-biri bilan bog’lovchi topilgan emas edi. lekin ko’p yillar davomida olib borilgan geologik, paleontologik arxeologik tadqiqot ishlari oraliqdagi bu uzilishni bir darajada to’ldirdi. odamning ham, gorilla va shimponzelarning yaqin umumiy ajdodi hisoblangan odamsimon qazilma maymunlar driopiteklar 11-20 million yillar ilgari miotsen davrida, janubiy osiyo, janubiy evropa va afrikada tarqalgan edi. bulardan yana biri darvin driopeteki bo’lib, uning qoldiqlari avstraliyaning o’rta miotsen yotqiziqlaridan topilgan. odam ajdodiga yaqinroq maymunlardan yana biri ramapitek bo’lib, ularning suyak qoldiqlari shimoliy -hindistondagi sivalika tepaligining quyi pliotsen yotqiziqlaridan topilgan. romaniteklarning qoldiqlari sharqiy afrikadagi keniyadan topilib, uni keniyapitek ham deb ataladi. ular 10-14 million yil ilgari yashagan mavjudotdir. bu bosqichda inson ajdodi hozirgi zamon odamsimon maymunlaridan ajralib chiqqan bo’lib, romanotipek odam ajdodi deb hisoblash mumkin emas edi. romanotipetik tropik o’rmonlarda, daraxtlar ustidayashab o’simliklar bilan ovqatlanar va u ham odamsimon maymunning o’zginasi edi. lekin ba`zan olimlar romanitipek nisbatan ochiq …

di. avstrolopitekning suyaklari dastlab 1924 yili r. larte tomonidan kashf etilib bayon etilgan. so’nggi vaqtda olib borilgan qidiruv ishlari natijasida 400 dan ortiq avstrolopitek maymunlarining suyak qoldiqlari topildi. ularning aksariyati janubiy va sharqiy afrikadan topilib, ikki urug’ga mansubdir. bu tuanga, makapansgata va sterkfoyitadan topilgan afrikali avstralopitek hamda kromdraya va svarkraisadan topilgan parangriotidir. ularning sanasn 900 ming yildan 3 million yilgacha borib taqaladi. bular parantrop va boys zinjontropiga mansub bo’lib, tanzaniyaning olduvay darajasidan, keniyaning turkona (rudolf) ko’li atrofidagi kanepoy, koo’a-fora, lotegam, ileret, efiopiyaning janubidagi omo daryosi vodiysidan topib o’rganilgan. sharqiy afrika avstropiteklarining sanasi kadiy-argon usuli bilan aniqlanishiga 5,5 bilan 0,7 million yil bilan chegaralanadi. shuni ham aytib o’gish kerakki, sharqi-janubiy va janubiy osiyodan ham avetrolonitekka yaqin bo’lgan mavjudodlarning suyaksuyaklari topilgan. xitoyning janubidan topilgan blek gigantopitegeni shimoliy hindistonda topilgan bilaspur gigantointegining hamda yavaning sangirak degan joyidan topilgan qadimgi yavan magintroplarini shular jumlasidan kiritish mumkin. avstrolipetiklar yerda yashashga moslashgan mavjudod bo’lib, ikki oyoqlab …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "ibtidoiy jamiyat tarixini davrlashtirish"

1662367996.docx ibtidoiy jamiyat tarixini davrlashtirish reja: 1. ibtidoiy jamoa davrlanishi va sanalari tosh, mis va temir asrlari. 2. sanalarni aniqlashda tabiiy fanlarning o’rni. 3. mehnat qurllari takomillashuvi jarayonining sanalarni aniqlashdagi ahamiyati. ibtidoiy jamiyat bo’linar ekan, mazkur davrda sodir bo’lgan voqea va hodisalarni qachon, qaysi vaqtda bo’lganligini aniqlash ibtidoiy jamiyat tarixi fani oldida turgan eng muhim vazifalardan biridir. arxeologik yodgorlikning madaniy qatlamlaridan kavlab olingan moddiy buyumlarning nisbiy yoki absolyut haqiqiy aniq sanasi aniqlanmas ekan, mazkur moddiy buyumlar o’tmishini o’rganishning haqiqiy tarixiy manbasi bo’la olmaydi, balki arzimas, tashlandiq narsaga aylanib qoladi. tarix fanida, xususan, ibtidoiy jamiyat tarixi fanida davrni...

Формат DOCX, 18,3 КБ. Чтобы скачать "ibtidoiy jamiyat tarixini davrlashtirish", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: ibtidoiy jamiyat tarixini davrl… DOCX Бесплатная загрузка Telegram