umar xayyom kalendari

DOC 33,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (3 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1664043236.doc umar xayyom kalendari umar xayyom kalendari umar xayyom о`rta asrlardagi sharqning buyuk kishilaridan biri. u nafaqat shoir, balki ruboiylar muallifi, matematik, astronom va filosofdir. u 1048 yil nishopur (xuroson) da tug`ilib, shu shaharda 1131 yil vafot etgan. ajoyib talantli umar xayyom saljuqiylar sultoni malikshox saroyig`a taklif qilinadi. saljuqiy turklar xi asrning 30 yillariga xurosonga kо`chib, tez orada kuchli mavkega ega bо`ldilar hamda 1038 yili nishopurni egallab, saljukiylar davlatiga asos soldilar. 1157 yilga qadar xurosonda xukmronlik qildilar. umar xayyom u yerda astronomiya va matematika bilan shug`ullanadi, shuningdek she`rlar yozadi. 1076 yil umar xayyom va uning yordamchilari uchun malikshox tomonidan poytaxt isfaxonda astronomik rasadxona – о`sha davrning yirik inshootlaridan biri kurildi. bu rasadxona 1092 yil sulton vafotiga qadar faoliyat yuritdi. umar xayyom raxbarligida “malikshoxning astronomik jadvali” (“ziji malik shox”) tuziladi. shulardan jadvalda yuzta yorkin yulduz qayd etilgan. qadimgi eronda bir vaqtning о`zida bir necha kalendar turlari quyosh va oy kalendarlari kо`llanilgan. …

sosan hijriy-shamsiy yil kalendari keng amal qilgan. bir yil 12 oy 30 kun bо`yicha bо`lingan. yilning 12 oyi chо`zilib, unga kо`shimcha besh kun qо`shilgan. yangi yil kuni, har doim baxorgi tengkunlikka tо`gri kelishi kerak edi. kalendarlar orasidagi farq va tabiat xodisalari katta qiyinchiliklarni, noaniqliklarni keltirib chiqardi. malikshox kalendarni tartibga keltirish ishini taniqli astronom va matematiklar zimmasiga yuklab, ularning ishiga raxbarlik qilishni umar xayyomga topshirdi. ularga yil boshini baxorgi tun-kun tengligiga (navrо`z) muvofiq keltirish qo`yilgan edi. buning uchun 366 kundan iborat kabisa yili kiritiladi. umar xayyomning kalendariga fransuz inqilobi davrida amal qilinganligi haqida fikrlar mavjud. uning kalendar islohoti haqida ulug`bekning “kuragoniy jadvali” da, shuningdek ozarbayjonlik buyuk matematik va astronom nasriddin at-tusiy (1201-1274) raxbarligida xiii asrning ikkinchi yarmida maraka rasadxonasida tuzilgan “elxoniylar jadvali” da ham ma`lumot berilgan. umar xayyom о`zining “navrо`znoma” kitobida ham “navrо`z” bayrami tarixi, eron kalendaridagi barcha oylarga tavsif bergan. uning nomlanishini tushuntirgan, shuningdek eron kalendari tarixini qisqacha izoxlagan. adabiyotlar …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "umar xayyom kalendari"

1664043236.doc umar xayyom kalendari umar xayyom kalendari umar xayyom о`rta asrlardagi sharqning buyuk kishilaridan biri. u nafaqat shoir, balki ruboiylar muallifi, matematik, astronom va filosofdir. u 1048 yil nishopur (xuroson) da tug`ilib, shu shaharda 1131 yil vafot etgan. ajoyib talantli umar xayyom saljuqiylar sultoni malikshox saroyig`a taklif qilinadi. saljuqiy turklar xi asrning 30 yillariga xurosonga kо`chib, tez orada kuchli mavkega ega bо`ldilar hamda 1038 yili nishopurni egallab, saljukiylar davlatiga asos soldilar. 1157 yilga qadar xurosonda xukmronlik qildilar. umar xayyom u yerda astronomiya va matematika bilan shug`ullanadi, shuningdek she`rlar yozadi. 1076 yil umar xayyom va uning yordamchilari uchun malikshox tomonidan poytaxt isfaxonda astronomik rasadxona – о`sha davr...

Формат DOC, 33,5 КБ. Чтобы скачать "umar xayyom kalendari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: umar xayyom kalendari DOC Бесплатная загрузка Telegram