o'zbeklarning an'anaviy mashg'ulotlari va xo'jalik faoliyatlari. hunarmandchilik va uy ro'zg'or kasblari

DOC 55,0 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1
1664054069.doc o`zbeklarning an`anaviy mashg`ulotlari va xo`jalik faoliyatlari. hunarmandchilik va uy ro`zg`or kasblari reja: 2. dehqonchilik va suv xo`jaligi. 3. ziroatchilik xo`jaligi va an`anaviy agrortexnikasi. 4. chorvachilik. 5. qora ko`lchilik. 6. aravalar pillachilik. 7. hunarmandchilik va uning turlari. 8. uy-ro`zg`or kasblari. 9. misgarlik, tunikasozlik. 10. duradgorlik. 11. qandolatchilik инсоният paydo bo`lgandan beri uzoq tarixiy davr mobaynida turli tabiiy - geografik sharoitga moslashib kelmoqda. odamlar a`zaldan muzlik arktikada va jazirama issiqlik tropik chang tog`liklarida, tundra va tayga o`rmonlarida, osiyo avstraliya va afrikaning bepoyon dasht-u xiyobonlarida istiqomat qilmoqdalar. ular issiq sovuq demasdan, siyraklashgan havo sharoitida va yirtqich hayvonlar xavfidan qo`rqmasdan tirikchilik qilmoqdalar. ibtidoiy davrda odamzot tabiatda mavjud tayyor mahsulotlarni turli usul va yo`llari bilan topib iste`mol qilgan. masalan, osiyo qit`asida qadimdan yovvoyi bug`doyni, markaziy amerikaning ko`llarida sholi o`sgan. amerikada turli yemishli ildizlar va mevali daraxtlar inson yashashi uchun zarur mahsulotlarni tayyor holda yetkazib bergan. jahonda tarqalgan barcha elat va xalqlarning paydo bo`lishi va …
2
o`simlik turlari inson o`z qobiliyati va mehnati tufayli sun`iy ravishda madaniylashtirib, qishloq xo`jalik mahsulotlariga aylantirgan. oqibatda qadimiy davrlardan inson uchun zarur bo`lgan don ekinlaridan sholi bilan tariq sharqiy osiyoda bug`doy, ovro`pa, amerika, avstraliya, afrika, makkada deyarli butun jahonda - arpa asosan sharqiy ovro`pada, jo`xori afrikada va qisman farbiy osiyoda tarqalgan. ayrim o`simliklarning kelib chiqishini tasavvur qilsak madaniy ekinlar naqadar murakkab sharoitda paydo bo`lib yer kurrasiga tarqalgan. masalan, guruch ovro`paga dastlab italiya va piriney yarim orolidagi, hind va tinch okeani bo`ylab sakkiz ming yil mobaynida yetib borgan. o`rta osiyoda no`xat, yasmik, sabzi, paxta, bodom, o`rik, zig`irpoya va boshqa qadimiy ziroatchilik ekinlarini yaratganligini olimlar ayniqsa mashhur biolog n.n. voklov o`z asarlarida isbotlab bergan. o`zbeklar ko`p qirrali qishloq xo`jaligiga asrlar osha to`plagan an`anaviy tajribaga tayangan. o`zbeklar uchta qishloq xo`jalik zonasiga bo`linadi. tog`li va tog` oldi zonasi 20,5% sug`orma yerli zonasi 18,2% va qolgan bepayon dasht yaylov yerlaridan iborat. o`zbek hududiga ziroatchilik sug`orish xususiyatlari …
3
lib turgan. don ekinlari o`zbek xo`jaliklarida asrning o`ttizinchi yillarda asosiy o`rinni egallagan. bug`doy, jo`xori, arpa, sholi kabilar ekinlar ekishdan oldin yerlar kuzda ishlov berib tayyorlangan. o`zbekiston respublikasi hozir ham o`zining bog`dorchilik uzumi bilan mashhurdir. 1924 yil mevali daraxtlar maydonlari 13,6 ming ga ega, uzumzorlar bilan 25,3 mingtani egallagan bo`lsa 1986 yil mevali bog`lar 208,3 joylashgan edi. ayrim viloyatlar meva yetishtirishga ixtisoslashtirish. bu yerda respublikadagi uzumlar yarmidan ko`pi yetishtiriladi. yetishtirilgan mayizning uchdan bir qismini shu yerda tayyorlanadi. janubda meva daraxtlaridan anor, anjir, bodom, pista bilan birga siturist ekinlari xurmo yetishtiriladi. toshkent viloyatining bog`larida70% olma nok bilan band. yaqin davrgacha xorazm, buxoro, va surxondaryo viloyatlari o`zining ajoyib bog`lari bilan mashhur edi. o`zbekiston qadimiy davrdan chorvachilik bilan shug`ullanib kelishgan. ammo o`troq aholi bo`lgan yarmi o`troq aholi o`rtasidagi turli xildagi chorva xo`jaligi mavjud bo`lgan. dashtu qipchoqdan kelib shosh ko`chmanchi o`zbeklarining yarmi o`rta holda yashab chorvachilik bilan shug`ullanganlar.ayniqsa qo`ng`irot , lokay,karluk, turk kabi yirik qabilalarning …
4
mol go`shtini farg`ona va zarafshon vodiysi ko`proq qo`y go`shti iste`mol qilgan. parandachilik o`zbekistonda keng tarqalgan ko`p oilalarda ular go`sht va tuxum uchun saqlangan. buxoro, samarqand, surxondaryo va xorazmda qorako`lchilik ancha rivojlangan. o`zbekistonda teri, pilla ham yetishtirilardi. shunday qilib, o`zbek dehqonchiligi uzoq tarixiy tajribaga ega bo`lib, o`zining an`anaviy sohalarini, saqlabgina qolmay balki yangi zamonaviy agrotexnika va fan yutuqlariga tayangan holda yuqori darajaga ko`tarilgan. o`zbekistonda o`tkazilgan arxeologik tadqiqotlar bu yerda ikki ming yil muqaddam keng rivojlangan hunarmandchilik mavjud ekanligini isbotladi. bu davrda sinfiy jamiyatlar paydo bo`lib, yirik mehnat taqsimoti negizida hunarmandchilik mustaqil soha bo`lib, ajralib chiqqan . oqibatda shaharlarning o`sishi.savdo-sotiqning rivojlanishiga imkon beradi. ayniqsa xi-xii asrlarda hunarmandchilik keng miqyosda rivojlanib, o`rta osiyoning , shu jumladan o`zbek elining ham chet ellar bilan iqtisodiy madaniy aloqalari avj oladi. mahalliy hunarmandchilik xalq xo`jaligiga zarur mahsulotlar ishlab chiqarish texnik va badiy jihatdan yuksak darajaga ko`tarildi. o`zbek xonliklari davrida poytaxtlarda zodagonlar, boy-to`ralar va xokimlar ehtiyojlarini qondiradigan hashamatli …
5
mahsulotini xarid qiluvchilar, balki ular uchun zarur hunarmandchilik mahsulotlarini yetkazib beruvchi sifatida ham namoyon bo`lgan. shuning uchun mahalliy ustalar ko`plab teri va jundan, yog`och va metaldan, paxta va ipakdan turli buyumlar, kiyim-kechaklarni ishlab chiqib bozorlarda sotganlar. o`rta asr hunarmandlarining yana bir xususiyati ularning muayyan ijtimoiy tashkilotlarga ega bo`lishida edi. bu o`ziga xos jamoatchilik an`analariga tayangan maxsus uyushmalarga birikish edi. o`zbek hunarmandchiligining yana bir xususiyati uning ko`p sohalarini bevosita uy-ro`zgor xo`jaligi bilan bog`liqligi edi. ko`p hunarmandlar asosiy kasbidan tashqari ayniqsa qishloq sharoitida(ba`zan,shaharlar ham) dehqonchilik, bog`dorchilik va sabzavotchilik bilan ham shug`ullanib kelganlar. ularning ko`pchilik qismi o`z mahsulotlarini yaqin bozorga chiqaribgina qolmay ishlab chiqarilgan mahsulotlarga qarab, haq olganlar. bunday holat qishloq jamoatchilik an`analariga bog`liq bo`lib, dastavval qishloq ehtiyojlariga bo`ysingan. uy hunarmandchiligiga ip yigirish, to`kish, kigiz bosish kabi kasblar bilan shug`ullanilgan. to`qimachilikda gilam va palos birinchi galda turar edi. ish qurollarining oddiyligi, texnikaviy jihatidan qoloqligiga qaramay o`zbek hunarmandchiligining ko`p sohalari nihoyatda yuksak san`at namunalarini …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"o'zbeklarning an'anaviy mashg'ulotlari va xo'jalik faoliyatlari. hunarmandchilik va uy ro'zg'or kasblari" haqida

1664054069.doc o`zbeklarning an`anaviy mashg`ulotlari va xo`jalik faoliyatlari. hunarmandchilik va uy ro`zg`or kasblari reja: 2. dehqonchilik va suv xo`jaligi. 3. ziroatchilik xo`jaligi va an`anaviy agrortexnikasi. 4. chorvachilik. 5. qora ko`lchilik. 6. aravalar pillachilik. 7. hunarmandchilik va uning turlari. 8. uy-ro`zg`or kasblari. 9. misgarlik, tunikasozlik. 10. duradgorlik. 11. qandolatchilik инсоният paydo bo`lgandan beri uzoq tarixiy davr mobaynida turli tabiiy - geografik sharoitga moslashib kelmoqda. odamlar a`zaldan muzlik arktikada va jazirama issiqlik tropik chang tog`liklarida, tundra va tayga o`rmonlarida, osiyo avstraliya va afrikaning bepoyon dasht-u xiyobonlarida istiqomat qilmoqdalar. ular issiq sovuq demasdan, siyraklashgan havo sharoitida va yirtqich hayvonlar xavfida...

DOC format, 55,0 KB. "o'zbeklarning an'anaviy mashg'ulotlari va xo'jalik faoliyatlari. hunarmandchilik va uy ro'zg'or kasblari"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: o'zbeklarning an'anaviy mashg'u… DOC Bepul yuklash Telegram