“muzey” tushunchasi

DOCX 33.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1667682696.docx “muzey” tushunchasi reja: 1. muzey tushunchasi. 2. ikom faoliyati. 3. “o’zbekmuzey” jamg’armasi faoliyati. bugungi kunda muzeylar madaniy merosni saqlash bo’yicha institut rolini bajarmoqdalar. muzeylar o’zlarining ijtimoiy vazifalarini bajarish jarayonida millatlararo aloqalarni, turli xil madaniy urfodatlar va xalqlarga tayangan holda insoniyatning diniy va madaniy birligini saqlashga qodirdir. muzey tushunchasi institut yoki muassasa, inson va uning atrofidagi moddiy va nomoddiy ashyolarni to’plash, o’rganish, ekspozitsiyaga qo’yish uchun loyihalashtirilgan maxsus makon. asrlar davomida muzeylarning shakli va vazifalari sezilarli darajada o’zgargan[footnoteref:1]. [1: muzeums 101. mark walhimer. printed in the united states of america, 2015.] muzey tushunchasi, aniqrog’i, “museyon” insoniyatning madaniy kundalik hayotida ikki yarim ming yil avval paydo bo’lib, qadimgi yunonlar dastlab museyon deb muzalarni ulug’lash maqsadida qurilgan ibodatxonalarga aytishgan. yunonlar madaniyatini o’zlashtirish orqali rimliklarning til so’z boyligiga “museyon” termini qo’shilib, lotin transkripsiyasida “museum” deb ifodalangan. muzey deb rimliklarning zakovatli elita qismi majoziy ma’noda o’zlarining shahar tashqarisidagi dala hovlilarini atashgan. dala hovlilarning puxtalik bilan …
2
i esa “ruhlantiruvchi” deganidir. kurator va tashrifchi munosabatlari 2000 yillik tarixni o’z ichiga oladi. tashrifchilar ma’daniy hordiq uchun muzeyga keladi. kurator esa tashrifchilar uchun hamma ishni ideal holatda tashkillashtiradi. muzeylar o’ziga xos makondir. shuningdek, muzeylar haqiqat va ishonch tarannum etuvchi maskandir. uning amaldagi qo’riqchilari hisoblangan kuratorlar muzey xavfsizligini ta’minlash uchun har xil sharoit yaratadi va uning yechimini topadi[footnoteref:3]. [3: muzeums 101. mark walhimer. printed in the united states of america. 2015. ] o’rta asrda bu so’z antik olamning an’analari, institutlari bilan birga unutiladi. ikkinchi hayotni unga yangi ma’nolarga to’ldirib uyg’onish davri taqdim etadi. avval muzey deb antik yodgorliklar to’plami va san’at asarlariga, keyinchalik tabiat olamining namunalari va barcha noyob, narsalarga aytilgan bo’lsa, xvi asrning ikkinchi yarmiga kelib “muzey” termini nafaqat buyumlar to’plamiga, balki ular saqlanayotgan, ilmiy o’rganiladigan va namoyish etiladigan binoga nisbatan qo’llaniladi[footnoteref:4]. [4: kiersten f.latham. foundations of museum studies: evolving system of knowledge. 2014. usa. ] xx asrga kelib, …
3
an hamkorlikda «muzey va nogironlar» mavzusida birinchi xalqaro konferensiya uyushtirildi. unda imkoniyatlari chegaralangan tomoshabinlar uchun alohida muzeyda nogironlar aravachasida bemalol yurish uchun zallar, yuqori qavatlarga ko’tarilish uchun passajirlar lifti, maxsus tayyorlangan xodimlar turli nuqsonlari bor odamlarga, ya’ni karlar va eshitish qobiliyati past bo’lgan tomoshabinlarga belgilar va harakatlar orqali ekskursiyalar o’tishi, ko’rlar uchun predmetlarni his qilishni qo’llash hamda brayl shriftida axborotni taqdim etish va shunga o’xshash qator qulayliklar yaratish ko’zda tutilgan. 1977-yilda moskva shahrida o’tgan ikom bosh assambleyasida xalqaro muzeylar kunini nishonlash to’g’risida qaror qabul qilinadi. qarorga muvofiq, 1977-yil 18-maydan buyon har yili xalqaro muzeylar kuni nishonlanib, shu kuni butun jahonda muzey va galereyalarga kirish bepul bo’ladi[footnoteref:5]. bayram tadbirlari bir kun yoki bir haftagacha davom etishi mumkin. avvalambor, ularning nuqtayi nazari quyidagi mohiyatga mos bo’lishi kerak: “muzeylar insonlar o’rtasida tinchlik va hamkorlik, madaniyatni boyitish va hamjihatlikning rivojlanishida eng muhim madaniy aloqa vositasidir”. [5: ключевые понятия музеологии / сост. andre desvallees и …
4
fanlar akademiyasi, yunesko ishlari bo’yicha o’zbekiston respublikasi milliy komissiyasi hamda muzey xodimlarining hamkorlikda olib borgan faoliyatlari natijasida o’zbekiston muzeylar kengashi tuzildi va u 1997- yil 17-iyunda yunesko tarkibida faoliyat yuritadigan xalqaro muzeylar kengashining ijroiya qo’mitasi tomonidan xalqaro muzeylar hamjamiyatining teng huquqli a’zosiga aylandi. muzeylarni qo’llab-quvvatlash respublika “o’zbekmuzey” jamg’armasiga, o’zbekiston muzeylar kengashining xalqaro muzeylar kengashi ikomga a’zo bo’lganligi hisobga olinib, o’zbekiston muzeylari jamoatchilik kengashiga har taraflama yordam ko’rsatish vazifasi yuklatilgan[footnoteref:7]. [7: o‘zbekiston respublikasi vazirlar mahkamasining 1998-yil 5-martda “muzeylar faoliyatini qo‘llab-quvvatlash masalalari to‘g‘risida”gi qarori. // xalq so‘zi, 1998-yil 6-mart. 8 o‘zbekiston respublikasining “muzeylar to‘g‘risida”gi qonuni, o‘zbekiston respublikasi qonun hujjatlari to‘plami, 2008-y., 37-38-son, ] asosan, muzey jamiyatga xizmat qilishi va uning rivojlanishiga yordam berishi kerak, degan ma’no qabul qilingan. xorijiy mutaxassislar fikricha, muzey – favqulodda ancha murakkab tushuncha bo’lib, unga tugal, munozarasiz va hammani qanoatlantiradigan ta’rifni berish qiyin. ko’pgina davlatlar qonunchilik yoki o’zlarining milliy tashkilotlari doirasida muzey tushunchasini o’rnatishgan. o’zbekiston respublikasining “muzeylar to’g’risida”gi …
5
hamda omma uchun ochiq bo’lgan, jamiyat va uning taraqqiyoti uchun doimiy asosda faoliyat yurituvchi notijorat muassasa”. bundan 30 yil oldin tasdiqlangan ta’rifda esa: “muzey – bu inson va atrof-muhitning moddiy dalillarini ta’lim va ma’naviy xordiq chiqarish maqsadlarida to’plash, saqlash, tadqiqot va targ’ibot qiluvchi hamda omma uchun ochiq bo’lgan, jamiyat va uning taraqqiyoti uchun doimiy asosda faoliyat yurituvchi notijorat muassasa” (ikom, nizom, 1974)[footnoteref:9]. [8: -modda.] [9: ключевые понятия музеологии / сост. andre desvallees и francois mairesse. – иком россии, 2012. – 105 с.] ushbu muzeyga berilgan ikki ta’rif o’rtasida bir qarashda farqini anglash qiyin. 2007-yilda tasdiqlangan nizomdagi ta’rifga “nomoddiy meros” tushunchasi qo’shilgan. nomoddiy madaniy meros tushunchasi urf-odatlarni, o’ziga xoslikni ifodalash shakllari, bilimlar va ko’nikmalarni, shuningdek, ular bilan bog’liq jihozlar, predmetlar, artefaktlar va madaniy makonlarni aks ettiradi, ular esa, o’z navbatida, hamjamiyatlar, guruhlar, alohida holatlarda muayyan shaxs madaniy merosining bir qismi sifatida tan olinganligini anglatadi. avloddan avlodga o’tib kelayotgan bunday nomoddiy madaniy …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "“muzey” tushunchasi"

1667682696.docx “muzey” tushunchasi reja: 1. muzey tushunchasi. 2. ikom faoliyati. 3. “o’zbekmuzey” jamg’armasi faoliyati. bugungi kunda muzeylar madaniy merosni saqlash bo’yicha institut rolini bajarmoqdalar. muzeylar o’zlarining ijtimoiy vazifalarini bajarish jarayonida millatlararo aloqalarni, turli xil madaniy urfodatlar va xalqlarga tayangan holda insoniyatning diniy va madaniy birligini saqlashga qodirdir. muzey tushunchasi institut yoki muassasa, inson va uning atrofidagi moddiy va nomoddiy ashyolarni to’plash, o’rganish, ekspozitsiyaga qo’yish uchun loyihalashtirilgan maxsus makon. asrlar davomida muzeylarning shakli va vazifalari sezilarli darajada o’zgargan[footnoteref:1]. [1: muzeums 101. mark walhimer. printed in the united states of america, 2015.] muzey tushunchasi, aniqrog’i...

DOCX format, 33.0 KB. To download "“muzey” tushunchasi", click the Telegram button on the left.

Tags: “muzey” tushunchasi DOCX Free download Telegram