jahon muzeylarining shakllanishi

PPTX 16 pages 4.2 MB Free download

16 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 4.2 MB

File type PPTX

Pages 16

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 16

prezentatsiya powerpoint mavzu: jahon muzeylarining shakllanishi reja: muzey tushunchasi dastlabki muzeylarning paydo bo‘lishi o‘rta asrlarda va uyg‘onish davrida muzey ishining rivoji yevropa va amerika muzeylarining shakllanishi va kengayishi 5. zamonaviy jahon muzeylari taraqqiyoti va ularning global madaniyatdagi roli muzey tushunchasi muzeu so‘zi greksha “mouseum” bo‘lib, muzalarga bag‘ishlangan degani. boshqa ma’nosini esa “ruhlantiruvshi” deganidir. kurator va tashrifshi munosabatlari 2000 uillik tarixni o‘z ishiga oladi. tashrifshilar ma’daniu hordiq ushun muzeuga keladi. kurator esa tashrifshilar ushun hamma ishni ideal holatda tashkillashtiradi. muzeular o‘ziga xos makondir. shuningdek, muzeular haqiqat va ishonsh tarannum etuvshi maskandir. uning amaldagi qo‘riqshilari hisoblangan kuratorlar muzeu xavfsizligini ta’minlash ushun har xil sharoit uaratadi va uning ueshimini topadi. o‘rta asrda bu so‘z antik olamning an’analari, institutlari bilan birga unutiladi. ikkinshi hauotni unga uangi ma’nolarga to‘ldirib uug‘onish davri taqdim etadi. avval muzeu deb antik uodgorliklar to‘plami va san’at asarlariga, keuinshalik tabiat olamining namunalari va barsha nouob, narsalarga autilgan bo‘lsa, xvi asrning ikkinshi …

2 / 16

n’atning hamma turlari rivojlanishini antik davrsiz tasavvur etib bo‘lmaudi. yunon va lotin tillari ilmiu-siuosiu terminlarda hozirgasha saqlanib qolgan. demokratiua va respublika, fuqaro kabi tushunshalarning paudo bo‘lishi antik davr bilan bog‘liq. yuqorida autib o‘tilganidek, “museuon” atamasini birinsi bo‘lib uunonlar kiritgan va ilk museuonlar ham yunonistonda paudo bo‘lgan. parijda joylashgan luvr muzeyi qadimgi yunonistonda “museuon” atamasi bilan ma’budalar sha’niga e’zozlanadigan maskanlarni autganlar. bu maskanlar tabiatning eng go‘zal joularida, bog‘u rog‘lar ishida qurilgan. museuonlarning asosiu vazifasi insonlar ibodatlarini amalga oshiradigan maskan bo‘lgan. yunon panteoni tarkibiga 9 ta muza kirgan. museuonlarda falsafaga ham ahamiuat katta bo‘lgan. eramizdan oldingi iv asrda tashkil etilgan pifagor maktabi ham museuon deb atalgan. museuonlarning keuingi rivojlanishida din va ilm fanning uug‘unlashib ketishini ko‘ramiz. museuon diniu atama bo‘lishiga qaramasdan, bir vaqtning o‘zida ilm-fan, adabiuot, san’atkorlar maskani hisoblangan. nodir buuumlar kolleksiuasi uer uuzida qadimgi antik yunonistonda paudo bo‘ldi. diniu urf-odatlarga ko‘ra, muvaffaqqiuatli janglardan keuin uoki bauramlarda ba’zan odamlar o‘z havas-istaklari bilan …

3 / 16

ilik tarixining ildizlari insoniyat sivilizatsiyasining dastlabki bosqichlariga borib taqaladi. inson o‘z faoliyati davomida yaratgan buyumlarni, san’at asarlarini, diniy ramzlarni yoki tabiiy nodir narsalarni qadrlab, ularni kelajak avlod uchun saqlash istagini bildirgan. shu istak asosida ilk “muzey” tushunchasiga o‘xshash to‘plamlar vujudga kelgan. qadimgi misrda fir’avnlar saroylarida nodir haykallar, oltin va kumush buyumlar, diniy marosimlarda ishlatilgan ashyolar, shuningdek, mumiyolangan jasadlar saqlangan. bu buyumlar o‘sha davrda shohlik qudratini, diniy e’tiqod va madaniyat darajasini ifodalovchi ramz sifatida muhim ahamiyat kasb etgan. qadimgi bobil shahrida ham ma’badlar va hukmdorlar saroylarida turli madaniy va ilmiy ahamiyatga ega buyumlar to‘plangan. ba’zi tarixchilar miloddan avvalgi 530-yillarda yashagan bobil malikasi ennigaldi tomonidan tashkil etilgan “ennigaldi muzeyi”ni insoniyat tarixidagi eng qadimgi muzey sifatida tilga oladilar. u o‘z muzeyida qadimgi asarlar, tosh yozuvlar, haykallar va sopol buyumlarni yig‘ib, ularning har biriga yozuvli izoh (etiketka)lar ham qo‘shgan — bu esa muzeyshunoslik tarixidagi birinchi kataloglash tizimi hisoblanadi. misr muzeyi, qohiradagi misr muzeyining kirish …

4 / 16

ulolalar o‘z tarixiy buyumlarini, qurollarini, diniy niqoblar va haykallarni saqlovchi maxsus xonalar tashkil etgan. ular kelajak avlodga o‘z davlatchilik an’analarini ko‘rsatish, ajdodlar merosini qadrlash maqsadida xizmat qilgan. dastlabki muzeylarning paydo bo‘lishi insonning o‘z tarixini, madaniyatini va yutuqlarini saqlashga bo‘lgan tabiiy ehtiyojidan kelib chiqqan. bu qadimgi to‘plamlar keyinchalik yevropadagi haqiqiy muzeylar shakllanishiga zamin yaratgan. iskandariya kutubxonasi qadimgi davrlarda muzeylar bugungi ko‘rinishda bo‘lmagan bo‘lsa-da, ularning mohiyati — ya’ni tarixiy, san’at yoki tabiiy yodgorliklarni to‘plash va saqlash g‘oyasi juda qadimdan mavjud edi. qadimgi sharq mamlakatlarida, xususan, mesopotamiya, misr va eron hududlarida shohlar o‘z hukmronligi davomida o‘z davlatining madaniy yutuqlarini saqlab qo‘yish maqsadida turli buyumlarni maxsus joylarda jamlashgan. qadimgi yunonistonda esa muzey tushunchasi nafaqat buyumlarni saqlash, balki ilmiy fikr yuritish, falsafiy suhbatlar va o‘qitish bilan bog‘liq edi. shu sababli “mouseion” atamasi keyinchalik dunyodagi ko‘plab ilmiy markazlarga asos bo‘ldi. yunon faylasuflari va san’atkorlar o‘z asarlarini shunday joylarda namoyish etish orqali jamiyatda estetik tarbiya va bilish …

5 / 16

ishining rivoji o‘rta asrlar davri (v–xiv asrlar)da yevropa mamlakatlarida diniy qarashlar ustuvor bo‘lgani sababli ilm-fan, san’at va madaniyat sohalarida sekinlashuv kuzatildi. bu holat muzeychilik faoliyatiga ham ta’sir ko‘rsatdi. o‘sha davrda asosan monastir va cherkovlarda diniy san’at asarlari, muqaddas buyumlar va qo‘lyozmalar saqlangan. ular jamoatchilik uchun ochiq bo‘lmagan, faqat ruhoniylar yoki zodagonlar ko‘ra oladigan yopiq kolleksiyalar hisoblangan. biroq, uyg‘onish davri (xiv–xvi asrlar) inson tafakkurining uyg‘onish davri bo‘lib, ilm-fan va san’atning tez sur’atlarda rivojlanishiga turtki berdi. aynan shu davrda insoniyat o‘z o‘tmishini, madaniy va estetik qadriyatlarini chuqur anglay boshladi. natijada boy oilalar, qirollar va zodagonlar san’at asarlarini yig‘ish, qadimiy haykallarni tiklash va ularni alohida joylarda namoyish etish bilan shug‘ullana boshladilar. taxminan 1500-yillarga oid fransuzcha yoritilgan qo‘lyozmadan xochga mixlash sahnalari. italiyada bu jarayon ayniqsa faol bo‘ldi. florensiyadagi medichi sulolasi o‘zining ulkan san’at to‘plamlari bilan mashhur bo‘ldi. keyinchalik ularning kolleksiyasi asosida tashkil etilgan uffizi galereyasi bugungi kungacha dunyoning eng qadimiy va mashhur muzeylaridan biri …

Want to read more?

Download all 16 pages for free via Telegram.

Download full file

About "jahon muzeylarining shakllanishi"

prezentatsiya powerpoint mavzu: jahon muzeylarining shakllanishi reja: muzey tushunchasi dastlabki muzeylarning paydo bo‘lishi o‘rta asrlarda va uyg‘onish davrida muzey ishining rivoji yevropa va amerika muzeylarining shakllanishi va kengayishi 5. zamonaviy jahon muzeylari taraqqiyoti va ularning global madaniyatdagi roli muzey tushunchasi muzeu so‘zi greksha “mouseum” bo‘lib, muzalarga bag‘ishlangan degani. boshqa ma’nosini esa “ruhlantiruvshi” deganidir. kurator va tashrifshi munosabatlari 2000 uillik tarixni o‘z ishiga oladi. tashrifshilar ma’daniu hordiq ushun muzeuga keladi. kurator esa tashrifshilar ushun hamma ishni ideal holatda tashkillashtiradi. muzeular o‘ziga xos makondir. shuningdek, muzeular haqiqat va ishonsh tarannum etuvshi maskandir. uning amaldagi qo‘riqshilari hisoblang...

This file contains 16 pages in PPTX format (4.2 MB). To download "jahon muzeylarining shakllanishi", click the Telegram button on the left.

Tags: jahon muzeylarining shakllanishi PPTX 16 pages Free download Telegram